ABD Başkanı Donald Trump koşulların oluşması durumunda İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ile görüşebileceğini söyledi. Ruhani ise görüşme için ilk adımın ABD tarafından gelmesini istedi.

ABD’nin yaptırımları ve karşılıklı sert restleşmelerden sonra ABD-İran gerginliği, şimdi de her iki ülkenin liderlerinden gelen görüşme açıklamalarıyla gündeme geldi. ABD Başkanı Donald Trump, İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani ile görüşebileceğini söylerken, Ruhani ise görüşme konusunda ilk adımı ABD’nin atmasını istedi.

2018’in Mayıs ayında ABD’nin İran ile 2015’te yapılan Nükleer Anlaşma’dan çekilmesi ve o zamandan beri İran’a dönük devreye koyduğu seri yaptırımlar ve her iki ülkenin de 1980’den beri diplomatik ilişkisinin olmadığı gözönüne alınacak olursa, Trump’ın açıklamaları önemli.

G-7’de diyalog sinyalleri verildi

Washington ile Tahran arasındaki gerilimin de ele alındığı hafta sonunda Fransa’nın Biarritz kasabasında düzenlenen G-7 Zirvesi’nin ardından konuşan ABD Başkanı, İran lideri Ruhani ile görüşebileceğini söyledi.

ABD Başkanı Donald Trump, G-7 Zirvesi’nin ardından düzelenen basın toplantısında konuştu. Trump “koşullar doğru ve düzgün olursa” Ruhani ile görüşebileceğini söyledi. Trump Ruhani’yi kastederek “Zannedersem görüşmek istiyor” dedi.

Zirveye sürpriz bir şekilde İran Dışişleri Bakanı Muhammed Cevad Zarif’in katılarak Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile görüşmesi ayrıca Macron ve Almanya Başbakanı Angela Merkel’in İran ile diyalog yönünde mesajlar vermesi zirvede dikkat çeken en önemli gelişmelerden biriydi.

Trump’ın başkanlık dönemi, ABD’nin dış politikada farklı bir yöntem izlediği bir dönem oldu.

Trump, husumet duyduğu ülkeleri veya güçleri önce hedef tahtasına koyuyor, uyguladığı baskılardan sonra ise diplomasinin kapılarını aralıyor.  ABD’nin husumet içerisinde olduğu bir başka ülke olan Kuzey Kore’nin lideri ile görüşmüştü.

Macron görüşme olacağından umutlu

Trump’ın görüşme açıklaması, iki ülke arasında son dönemde artan gerilimi düşürmek için gösterilen uluslararası çabaların ardından geldi. Trump’la aynı basın toplantısında yer alan ev sahibi Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, birkaç saat önce Ruhani ile telefonda görüştüğünü belirterek İran liderinin ülkesinin çıkarlarına uygun olduğu sürece her siyasi liderle görüşmeye hazır olduğunu söylediğini ifade etti. İki taraf arasında bir anlaşma bulunabileceğine inandığını söyleyen Macron, “Gelecek haftalarda Ruhani ve Trump arasında bir görüşme olmasını istiyorum” dedi.

Kulislerde konuşulanlara göre Ruhani ile Trump gelecek ay New Yok’ta düzenlenecek olan BM Genel Kurulu toplantısı sırasında bir araya gelebilir.

İran Dışişleri Bakanı,  Fransa’nın gayriresmi davetlisi olarak G7 Zirvesi’ne gelerek Cumhurbaşkanı Macron ile görüşmüştü. Zarif’in katılımı, ABD ile İran arasında nükleer anlaşmaya ilişkin krizi çözmek hedefiyle Fransa Cumhurbaşkanı Emanuel Macron’un inisiyatifiyle gerçekleşti. Macron bu girişimiyle İran ve ABD arasında arabuluculuğa soyunuyor.

Ruhani ilk adımı ABD’nin atmasını istedi

   

Bu arada İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani görüşme için ABD’yi “yaptırımları kaldırarak ilk adımı atmaya” çağırdı.

Ruhani, dün devlet televizyonunda yayınlanan açıklamasında “İlk aşamanın yaptırımları kaldırmak” olduğunu söyledi.

Ruhani, “İran ulusuna karşı tüm illegal, haksız ve yanlış yaptırımları geri çekmelisiniz” ifadesini kullandı.  Ruhani, “ABD’nin yasadışı, haksız ve yanlış yaptırımları kaldırmazsa hiçbir olumlu gelişme olmaz. Biz sorunları akılcı bir şekilde çözmekle ilgileniyoruz, fotoğraf çekmekle değil. Eğer birisi Hasan Ruhani ile fotoğraf çektirmek istiyorsa, bu mümkün değil. Bu yalnızca photoshop ile mümkün” dedi. Ruhani, “İran’ın amacı atom bombası yapmak değildir. Askeri doktrinimiz konvansiyonel silahlara dayanıyor” iddiasında da bulundu.  Ancak Ruhani’nin bu mesajları İran’da tepki çekti. Macron ile G-7’de bir araya gelen İran Dışişleri Bakanı Zarif Çin’deki resmi temasları sırasında İran’ın resmi ajansı IRNA’ya verdiği demeçte “Biarritz ziyaretimde söylemiştim, ABD, 5+1’e dönüp, nükleer anlaşmayı gerçekleştirene kadar İran Cumhurbaşkanı’yla (Ruhani) ABD Başkanı Trump’ın görüşmesi tasavvur edilemez. Bu durumda bile ikili görüşme olmayacaktır” dedi.

Öte yandan Fransız medyasına göre Macron, Zarif’in Biarritz ziyareti konusunda Trump’ı haberdar etti ancak onay istemedi. G-7’nin diğer üyelerinin ise Macron’un birlikte akşam yemeği yediği Zarif’in ziyaretini ancak aynı akşam öğrenebildi. 

 

HABERMERKEZİ