94'ten beri kullanıyor
İnsan Hakları Derneği tarafından 26 Ağustos'ta açıklanan "Kimyasal Silah Kullanımı" raporuna göre ise TSK'nin gerilla güçlerine karşı kimyasal silah kullanımı 1994 yılına kadar uzanıyor. TSK, 94'den günümüze 46 kez kimyasal ve biyolojik silah kullandı ve 437 kişi yaşamını yitirdi. Rapordaki verilere göre:
- Militanlara yönelik kimyasal silah kullanımı: 39
- Doğa ve araziye yönelik kimyasal silah kullanımı: 5
- Biyolojik silah kullanımı: 2
- Kimyasal silah kullanımı sonucu yaşamını yitiren kişi sayısı: 437
- Kimyasal silah kullanımı sonucu telef olan hayvan sayısı: 134
Bu veriler içinde Kazan Vadisi'nde kimyasallar da kullanılarak katledilen 36 gerilla yer almıyor.
4 aile daha başvurdu
Öte yandan TSK'nin kimyasal kullanımı ile ilgili suç duyurusunda bulunan ailelere yenileri eklendi. Kazan Vadisi'nde yaşamını yitiren gerillalardan 4'ünün ailesi daha sorumlular hakkında suç duyurusunda bulundu. HPG'lilerden Aynur Kırbaç, Reşat Bor, Cavdet Ortaş ve Çoli Temel'in aileleri dün İHD ve Baro yetkilileri ile birlikte Hakkari Adliyesi'ne giderek savcılığa şikayet dilekçelerini verdi. HPG'lilerden Belkız Yeşilyurt, Mahmut Bor, Enver Akçay, Mizbah Ezer, Sevcan Algünerhan, Suna Özdemir ve Aziz Balıkçı'nın aileleri de Diyarbakır Adliyesi'nde savcılığa suç duyurusunda bulunmuştu.
Asker ve siyasiler soruşturulsun
Kazan Vadisi'nde kimyasal ve diğer yasak silahlar kullanıldığı tespitinin yapılması halinde soruşturma ve yargılama talebinde bulunulan suç duyurusunda şu ifadelere yer verildi: "Bunların kullanımı konusunda yetkili ve sorumlu Silahlı Kuvvetler yetkilileri hakkında gerekli ceza soruşturmasının yürütülmesi gerekmektedir. Bu silahların kullanımı talimatı kimler tarafından verildiği, bu silahların kullanımından ilgili Bakanlık ve diğer yetkililerin haberdar olup olmadığı, bu kullanımı yasak kimyasal silahların Türk Silahlı Kuvvetleri bünyesinde bulunup bulunmadığı hususları da ayrıntıları ile araştırılmalıdır. Tüm bu araştırmalar sonucuna göre tüm sorumlu ve yetkililer hakkında gerekli soruşturma işlemleri yürütülmelidir. Yukarıda belirtilen hususular ve yapılacak araştırmalar sonucunda tespit edilecek sorumlular hakkında soruşturma yürütülmesi ve haklarında ceza yargılaması başlatılması ve gerekli soruşturma işlemlerinin ivedilikle yapılmasını saygılarımızla arz ederiz."
HABER MERKEZİ
ABD'li doktor kimyasalı araştırıyor
Amerikan Tabipler Birliği'nden Nükleer Silah Uzmanı Dr. Robert M. Gould, Kazan Vadisi'ndeki kimyasal izlerini araştırmak için Amed'e gitti.
Hakkari'nin Çukurca İlçesi'nde Kazan Vadisi'nde kimyasal da kullanılarak 36 gerillanın katledilmesine yönelik uluslararası alandaki girişimler artıyor. Kazan Vadisi'nden alınan numunelerin Almanya'daki bir laboratuvarda incelemeye alınması ardından Amerikalı bir doktor da konuyu araştırmak için Amed'e gitti. Amerikan Tabipler Birliği San Francisco Bölgesi Sosyal Sorumluluk Hekimleri Departmanı Başkanı Nükleer Silah Uzmanı Robert M. Gould, dün İHD Diyarbakır Şubesi'ni ziyaret etti. Dr. Gould, geçtiğimiz günlerde gerilla aileleriyle birlikte sorumlular hakkında Diyarbakır Savcılığı'na suç duyurusunda bulunan İHD Şube Sekreteri Raci Bilici ile görüştü. Türk ordusunun HPG'lilere yönelik kimyasal silah kullanımına ilişkin araştırma yaptıklarını belirten Dr. Gould, iddiaları önemli ve ciddi bulduklarını ifade etti. Kazan Vadisi'ndeki vahşeti başından itibaren takip eden Bilici, elindeki bilgi, belge ve bulguları Dr. Gould ile paylaştı.
Resmi araştırma yapılmıyor
Kazan Vadisi'nde yapılan operasyonda yaşamını yitiren HPG'lilerin yasaklı silahlar ile öldürüldüğü konusunda önemli iddialar ve bulgular olduğunu kaydeden Bilici, bu konuda yetkililer nezdinde yaptıkları tüm girişimlere rağmen konuyla ilgili resmi bir araştırma yapılmadığını ifade etti. Çukurca Sağlık Ocağı'nda dört gerilla için düzenlenen "ölüm muayenesi tutanağı"nda kimyasal kullanıldığı yönünde ciddi bulgulara ulaşıldığına işaret ederek, kömürleşmiş, yeşile benzer renk değişimlerine uğramış gerilla cenazelerinin aileleri tarafından teşhis edilemediğini belirtti. Otopsi raporunun bağımsız uzman bir heyet tarafından yapılması için Malatya Cumhuriyet Savcılığına yaptıkları başvurunun da reddedildiğini aktardı. Ailelerin talebi üzerine sorumlular hakkında suç duyurusunda bulunduklarını kaydeden Bilici, insan hakları savunucuları olarak bu olayın içyüzünün açığa çıkarılmasını istediklerini belirtti.
Böylesi önemli konularda Avrupa ve Amerika'da bulunan sivil toplum kuruluşlarının ciddi anlamda desteğine ihtiyaç duyduklarını sözlerine ekleyen Bilici, "Türkiye dışındaki sivil kuruluşların göstereceği duyarlılık bu olayların açığa çıkması konusunda etkili olacaktır" dedi. TSK'nin kimyasalı geçmişte de kullandığını belirten Bilici, İHD Diyarbakır Şubesi tarafından hazırlanan "Kimyasal Silah Kullanımı Raporu"nu ve bölgede yaşanan hak ihlalleri bilançolarının yer aldığı dosyası da Gould'a verdi.
DİHA/AMED