Amerika’nın önde gelen gazetelerinden Washington Post’a göre ABD yönetimi, İran’dan petrol ithal eden 8 ülkeye tanıdığı muafiyete 2 Mayıs’tan itibaren son vermeye hazırlanıyor.
Washington yönetimi Mayıs 2018’de, 2015 yılında Viyana’da İran ile imzalanan imzalanan nükleer anlaşmadan çekilmiş, aynı yılın Ağustos ayında bu ülkeye ticaret yaptırımı, Kasım ayında da ise İran’dan petrol ithalatını yasaklayan bir yaptırıma gitmişti.
Ancak ABD, petrol ilişkin bu yaptırım kapsamında, Türkiye, Yunanistan, İtalya, Tayvan, Japonya, Çin, Hindistan ve Güney Kore’nin aralarında olduğu 8 ülkeyi, 6 ay söz konusu yaptırımdan muaf tutmuştu.
İddiayı sayfalarına taşıyan Washington Post’a göre ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo açıklayacak. Söz konusu iddiayı gündeme Washington Post köşe yazarı Josh Rogin getirdi. Söz konusu haber Reuters ve Associated Press tarafından teyit edildi.
Petrol fiyatları arttı
ABD’nin 8 ülkeyi İran yaptırımlarından muaf tutmaya son vermeye hazırlanması, petrol fiyatlarının 2019 zirvesine çıkmasına neden oldu.
Ham petrolün varil fiyatı yüzde 3,3 yükselerek 74 dolar oldu. Böylece petrol fiyatları Kasım 2018’den beri en yüksek seviyesine çıktı. ABD tipi ham petrolün (WTI) varil fiyatı ise yüzde 2,9 artışla 65,87 dolar oldu. Bu da 31 Ekim’den beri en yüksek seviye.
Reuters haber ajansına konuşan, petrol piyasalarına dair raporlar hazırlayan Petromatrix şirketinden analist Olivier Jakob, “Bu küresel arza daha fazla oranda belirsizlik getiriyor. Piyasalar açısından fiyat artışını destekleyecek türde bir sürpriz” dedi.
Halihazırda Venezuela, Libya ve Nijerya’nın petrol arzında sıkıntıların yaşanması, İran’ın petrolünü satamamasıyla küresel arzda daha büyük çapta krize neden olabilir.
ABD anlaşmadan geri çekilmişti
ABD’nin de içinde olduğu BM Güvenlik Konseyi’nin 5 Daimi üyesi Fransa, İngiltere, Rusya, Çin ile bu ülkelere ek olarak Almanya (P5+1 ülkeleri), İran’ın uranyum zenginleştirme programından vazgeçmesi karşılığında kendisine yönelik ekonomik yaptırımlar askıya alınmıştı. Ancak ABD Başkanı Donald Trump, önceki başkan Barack Obama döneminde imzalanan 2015 anlaşmasının İran lehine olduğunu savunarak, anlaşmadan tek taraflı olarak çekilme kararı aldı. Böylece yaptırımlara geri dönüldü. İran’ın temel gelir kaynağı petrol ihracatlarına da yaptırım getirilirken, 8 ülke 6 aylık geçici bir süre muaf tutuldu. Bu ülkeler şöyle: Çin, Hindistan, Japonya, Güney Kore, Tayvan, Türkiye, İtalya ve Yunanistan’dı.
WASHINGTON
‘Ankara seçimini yapmalı’
ABD’li Senatör Robert Menendez, Yunanistan’da yayınlanan Kathimerini gazetesine verdiği demeçte Türkiye’nin Rusya yapımı bir hava savunma sistemi olan S-400 bataryalarını planlandığı gibi satın alması halinde, “F-35’leri almalarının imkanı olmayacak” dedi.
Topraklarına Rusya yapımı hava savunma sistemleri konuşlandırması halinde Türkiye’ye yaptırım uygulayacaklarını belirten Menendez sözlerine şöyle devam etti: “Erdoğan sistemi almakta ısrarcı olursa ve satın alma ile kurulma işlemlerini tamamlarsa o zaman (Kongre’ye) sunduğum yasa tasarısı kapsamında yaptırımlar getirilir. Burada yaptırım ihtimalinden bahsetmiyoruz, yaptırımlar zorunlu olacak. Ankara’nın seçimini yapması gerekiyor. NATO’nun önemli bir müttefiki olmaya devam edebilir, Batı’ya odaklı kalabilir ya da ayrılıp kendi yoluna gidebilir.”
ATİNA