Di zereyê komunan de xebatê waran de yena armanckerdiş ke pergala dewlete ya hîyerarşîkî bêro rijyayiş û verba na pergale zî pergale şarê bêro sazkerdiş. Roja Verba Şîdetî Têkoşîna Cenîyê 25’ê Teşrîne nêz bena, na roje ser endama Heyeta Rayverîya Meclîsê Yekîtiya Star a Kantona Cizîreyî Fîryal Hesan qise kerd.
Cenî û welat zeypê ye
Fîryal vat ke ganîyo ke heme cenîyê şaran verba şîdetê vengê xo berz bikerî, çimkî şîdet taybetê cenîyan ra yena şuxulnayiş û wina vat: “Di heme warê Şorişa Rojawan de cenîyan rol girewtî û di heme waran de têkoşîn dayî. Ma armanc kenî ke di mîyanê komeleye de cenîyan rayvist bikerî. Komeleyan di demo vîyarteyî de awanîya payker û komunale ra wayîr bîyê. Di serra 1960’ê di waye Mîrabel ameybi qetilkerdiş û na roje na roje 25 Teşrîne roja Verba Şîdetî Têkoşîna Cenîyê yena firazbîyîş. Bi serrana ke zîhnîyeta faşîst ser komeleye û cenî pergala xo faşîstî serwer kerda, ser cenîyan zilm, xo agêra ser welate serwerî yê. Heme hêzan hem cenîye ra hem zî axê ra tecawiz kerdî. Peynî zî tahakkumî xo ser cenî û axê serwer kerdî. No ser dîroka cenî û welatan zeypê yo.”
Komeleya ke hîşyar
Fîryal aşkera kerd ke ganîyo ke cenîyan verba şîdetî vindertişê xo net bikerî û wina domna: “Di zaf hûmarîy de tewir şîdetî est o, tena şîdet fîzîkî nîyo. Ser cenîyê hem kulturel, fikrî, rûhî û fîzîkî ameya şuxulnayiş û şîdet hema zî domyeno. Ma ganî no şîdetî ra fam bikerî û yew hîşyarî bivejnî. No zî verba şîdetî têkoşîna cenî ra bibo zemînî. No ser zî ma komun û perwerdeyî yê cenîyê ra zaf muhîmî danî. Çarçiweya no zî ma wazenê xo heme cenîyan ra biresî. Cenî çika xo rayvist bikero, ona eşkena komeleye xo zî rayvist bikero. Ma vanê ke cenîya ke bi hîşyar, komeleya ke hîşyar a. Eynî demî zî azadîya cenî zî azadîya heme welatan o û na raştî seba heme komeleyan vîyarteyo. Ma zanenê ke azadî di fikrê de destpê keno û bi çalakîyan xo averbeno.”
ZINARÎN AYDÎN / JINHA / QAMIŞLO