Çağdaş anayasalar toplumun tüm kesimlerinin görüşleri alınarak ve de temsiliyetleri sağlanarak oluşturulacak bir kurucu meclis tarafından yapılır.

Yine çağdaş anayasalar çoğulcu sistemle yönetilen ülkeler tarafından yapılır. Ortadoğu ülkeleri ve yaklaşık bir buçuk asırdan bu yana meşruti monarşi, tek adamlar tarafından yönetilen Osmanlı/Türkiye Cumhuriyetinde ise anayasalar tek parti yönetimleri, vesayet altında bulunan kurucu meclisler, cunta yönetimleri tarafından yapılmıştır. Tek parti ve tek adamlar, cunta yönetimleri tarafından yapılan anayasalar ise demokratik ve çağdaş olamazlar.

TC kuruluşundan itibaren üç anayasa yapıldı.1924 Anayasası tek adam (M.Kemal) tarafından mensubu olduğu tek parti (CHP) tarafından yapıldı. 1924 anayasası ”tek millet, tek bayrak, tek vatan, tek adam” ilkesi esas alınarak yapıldı. Türk şovenizminin, tek adam rejiminin belgesi idi. Bu anayasa yapılırken ne Türkiye halklarının, ne de muhalif grupların görüşleri alınmadan yapıldı. 1924 Anayasası 20 Nisan 1924 tarihinde 491 sayılı yasa ile kabul edildi. Türkiye’nin ilk muhalif partisi olan Terakki Perver Cumhuriyet Fırkası da kurulduğu gibi kapatıldı. 1945 yılında yapılan değişikliklere kadar TBMM’de muhalefet Partisi yoktu.

1961 Anayasası 27 Mayıs cuntasının vesayeti altında bulunan Kurucu Meclis tarafından yapıldı. CHP, CKMP, bir kısm akademisyenler, seçilmiş (siz atanmış deyin) il temsilcileri, basın, sendika ve gençlik temsilcilerinden oluşuyordu. Göreceli ilerici bir anayasa olmasına rağmen, Türkiye siyasetine MGK gibi anti-demokratik kurumlarda bu anayasa ile adapte oldu. 1961 Anayasasının göreceli ilericiliğine tahammül edemeyen 12 Mart muhtıracıları “bu gömlek Türk toplumuna (başka toplumlar ıskalanıyor) geniş geldi” denilerek 1961 Anayasasını daraltılar.

1982 Kışla Nizamnamesi ise 1980 Faşist Cuntası tarafından bir akademisyenler grubuna yaptırılarak yine bu cuntanın vesayeti altında bulunan kurucu meclise onaylatılarak referanduma sunuldu. Cunta yönetiminden kurtulmak isteyen Türkiye halkları bu zulüm anayasasını yüzde 91 oyla kabul etti. Tıpkı Irak ve Suriye Baas rejimlerindeki seçimlerde olduğu gibi. Kenan Evren’in koruması altında olan bu Kışla Nizamnamesi AKP döneminde çeşitli defalar değiştirildi.

Şimdilerde yine 18 maddelik tek adam sultasını getiren anayasa değişikliklerin ilik turu TBMM’de 340’ın üzerinde oyla kabul edildi. İkinci oylamadan sonra referanduma sunulacak. Büyük bir olasılıkla referandum OHAL rejimi altında halkın oylamasına sunulacak. Değişiklik maddeleri üzerine Türkiye ve Kürt basınında oldukça fazla şeyler yazıldı çizildi. Öz olarak AKP’nin ve Erdoğan’ın seçim meydanlarında çokça eleştirdiği tek adam rejimi yeniden hortluyor. Başkanlık sistemi diye kamuoyuna yutturmaya çalıştıkları sistem gerçek bir başkanlık sistemi olmayıp, Türk tipi ucube bir başkanlık sistemidir. Çoğulcu demokrasinin olmadığı ülkelerde böyle ucube başkanlık sistemleri ortaya çıkar. Bu anayasa değişikliği ile defalarca yazdığımız gibi kemalizmin dinci versiyonu bir ucube olarak ortaya çıkıyor. Türkiye 1924 ila 1950 arasında laik olduğuna inanılan, aslında hiç bir zaman laik olmayan Kemalist rejim tarafından idare edildi. Bu günde anayasa değişiklikleri referandum da kabul edilirse Kemalizmin dinci versiyonunun tek adam yönetimi başa gelmiş olacak. Ha Ali Veli, ha Veli Ali, bir şey değişmiyor. Köşemiz daha detaylara girmeye uygun değil. Ancak bu konuda yazmaya devam edeceğiz.

KÜRDİSTAN TARİHİNDE BU HAFTA: 

* 15 Ocak 1996 tarihinde Şırnak’a bağlı Basan (Güçlükonak) köyünde 11 Kürt köylüsü devlet tarafından bir minibüsün içerisinde yakılarak öldürüldü.

* 15 Ocak 1994’te Kürt işadamı Behçet Cantürk ve şoförü Recep Kuzucu kontgerilla tarafından infaz edildi.

* 17 Ocak 1922 tarihinde Sakallı Nurettin Paşa komutasındaki Türk Ordusu ve Topal Osman komutasındaki paramiliter güçler tarafından Koçgiri’de soykırım yapılmaya başlandı.

* 17 Ocak 1946 tarihinde Malta Anlaşması çerçevesinde Sovyet güçlerinin geri çekilmesi üzerine, ABD ve İngiltere desteğinde İran güçleri Muhabbad Kürt Cumhuriyetini yıktı. Gazi Muhammed ve arkadaşları tutuklandı.

 * 21 Ocak 1996’da Azadiya Welat gazetesi haftalık olarak İstanbul’da yayınlanmaya başlandı. Gazete daha sonra Diyarbekir’e taşınarak günlük Kürtçe olarak çıkmaya başladı.

*  22 Ocak 1946’da Doğu Kürdistan’ın Mahabat şehrinde Çarçıra Meydanı’nda Qazi Muhammedin önderliğinde Mahabat Kürt Cumhuriyeti’nin kuruluşu ilan edildi. İlk Cumhurbaşkanı Qazi Muhammet, ilk Genelkurmay başkanı ise Melê Mistefa Barzanî oldu.