- İstihdamın yüzde 24’ü evden çalışmaya elverişli işlerde çalıştığı Türkiye ve Kuzey Kürdistan’da geri kalan yüzde 76 işe gitmek zorunda.
Kütahya Dumlupınar Üniversitesi’nden Uğur Aytun ve Paris School of Economics’ten Cem Özgüzel, Jonathan Dingel ve Brent Neiman’ın ABD ekonomisi için uyguladıkları bir metodu, TÜİK’in hanehalkı anket verilerine uyarlayarak Türkiye ve Kuzey Kürdistan’daki çalışanların ne kadarının işlerini evden yapabileceklerini hesapladı.
BirGün için yapılan bu hesaplamaya göre özel sektörde işlerin yüzde 24’ü evden yapılmaya elverişli. Türkiye’nin mevcut endüstriyel ve mesleki yapısı birçok kişinin işini devam ettirmesini mümkün kılmadığını gösteriyor. Dahası, bu evden yapılan işler toplam ücretlerin de yüzde 31’ini oluşturuyor. Yani evde yürütülebilen işlerde çalışanlar, göreli olarak daha fazla kazanıyor.
Evde çalışabilenler
Evden çalışabilme imkanı meslek gruplarına göre oldukça büyük farklılık gösteriyor. Üst kademede çalışan müdürlerin ve onların bir altındaki profesyonellerin işlerinin yüzde 70’e yakınını evlerinden gerçekleştirebilirken, bu rakam ağır iş yükü gerektiren temel meslekler ve zanaat işleri için yüzde 10’un altında. Bu meslek grupları içinde evden çalışanların ücretlerden aldıkları pay da bu çalışma oranıyla benzer seviyelerde.
Dört yıllık üniversite mezunu ve üstü eğitim düzeyine sahip çalışanlar, işlerinin ortalama yüzde 50’sini evden yürütülebilirken, bu oran daha düşük eğitimli işgücünde yüzde 17’ye düşüyor. Bu rakamlar alınan maaşlar ile ağırlıklandırıldıklarında yüksek becerili çalışanların toplam ücretten aldıkları pay yüzde 54. Düşük becerili işgücü ise böyle bir durumda yüzde 18 pay alabiliyor. Yüksek becerili çalışanlar hem işlerini daha yüksek oranda evden yürütebilirken, aynı zamanda yüksek ücret düzeylerini de sürdürebiliyor.
Bölgeler arası görünüm
İstanbul (yüzde 30), Ankara (yüzde 29) ve İzmir (yüzde 26) evden yapılabilir işlerde başı çekiyor. Batı ve Doğu Marmara, Malatya ve Erzurum bölgeleri üst-orta grupta yer alırken, Batman-Amed hattı ve İç Anadolu’da evden iş yapma olanağı zayıf görünüyor. Tüm bölgelerde işler evde yapılabildiği ölçüde daha yüksek ücret getirisi sağlarken bu katkı üç büyük kentte en yüksek düzeylerde olduğunu gösteriyor. Sıralamanın sonunda bulunan Urfa ve Van’da çalışanların ancak yüzde 16’sının evden çalışması mümkün. HABER MERKEZİ