Keyeyê Rayberîye de dêsî ra aliqnaye wêneyêke weş a cenîya ciwan a bi kêfî esta û min nêşînaynê xo çimanê xo na wêne ra bigîra. Min her tim zerrîya xo de dibare dibare vatênê: “Cenîya rind a ke bedenanê Amedî de bedenê xo da adirî ver; Zekîye Alkan”.

Yewna ray ez tam duştê wêne de ronîştebîya û awayo derge min wêneya Zekîye Alkanî ra ewnîyaynê. Min çend ewnîyaynê min waştênê hîna zafêr biewnîya. Bi vatişê Rayberîye yê ‘Biewnî na kêna to manena’ ez xo arqilyeya. Ez bi vatişê ‘Senî min manena?’ û ez hîna bi haydar ewnîyena û mabênê xo û Zekîye Alkanî de ti zeypêyî nêvînena. Badê ez fikiryaya. Seba çi Rayberîye min ra wina vat? Ez Rayberîye ra pers bikera zî nêbeno. Ganî min hêzê şîrove û fikiryayîşê xo bidaynê zorî û yew encam tira bivetênê. Badê ez bander bîya ke Zekîye Alkan dêrsimij a û Erzînganî ra ameya surginkerdiş û metropolan de cuyaya. Bi no hawa ez bander bîya ke ma senî hawa yewbînan manenî. A raşt zeypêyîya min a Zekîye Alkan ewil min dabi şermkerdiş û ez mehçup bîbî ya. Hetê no şermkerdiş û mehçubîyetî de waştişêkî nêzdî ra naskerdişê Zekîye min de virazyabî.

Zekîye Alkan a ke mîlîtanêka gird, qehreman û bi cesaret cenîya ke senîn a gelo? Badê seba banderbîyîşî min zaf persî pers kerdbî û cigêrayîş kerdbî. Min zaf meraq kerdênê; gelo kesayetîyêke senîn bî? Amed de sey wendekarê Fakulteya Tibî zanîngehî wendbî. Amed de bîyîş û wendiş zîhnîyetê kurdbîyîşî aver berdbî û vindertişê cuya ya îstîsnayî ya Zekîye estbî. Hetê cil û beşdarbîyîşê cuye de raybazêkî aye ya cîya estbi. La zaf bi aqil û pêşvînayîşê aye zaf xurt bîyî. Îxtîmal esto ke gêrayîşê aye zî zaf xurt o; çimkî dekewna ortamê zaf cîyayan û no dekewtişî ra zî nêtersena. Dijî cuye de zaf bi cesaret a; qural û çîyê ke esto ra zaf nêgoştarena. Wexto ke yena ortamê ma û beşdarê çalakîyanê ma bena, tevger û embazan şinasnena. Xoverdayîşê embaz Mazlum Doganî ya zindanê Amedî ra zaf bi bandor bena. Mazlum Dogan zî Dersimij o û eşkena fam bikera ke ciwanêkî dêrsimij senî xover dano. Semedê Zekîye Alkanî persê cenî bîyîş, elewî bîyîş û kurd bîyîşî bi têkoşîn şinasnena û nakokîyê nê persan awayo xurt cuyena. Her hetî ra ameya cîyakerdiş û çend ke xo şinasnena hende bertekê aye ya dagîrkerî ra gird beno. Wext û mekanê çalakî tesilî zaf baş ameyo hesibnayîş. 

Dagîrkerîya Kurdistanî, dagîrkerîya cenî û çinîkerdişê alewî yew bi yew yeno fikiryayîş û çalakîya ke nê hemînan ra biba verpers plan kena.Newe ra ganîbîyîşê kamîya neteweyî ya kurdî de rolê zindanê Amedî fikiryena. Xoverdayîşê şarê kurdî de zindanê Amedî sey mîladêkî yo. Mazlum Dogan o ke bi şîyarê ‘Xoverdayîş cuyayîş o’ dêsê zindanê Amedî xira kerdo û bi no hawa bîyo malê heme Kurdistanî. Zekîye Alkan seba şopdarbîyîşê Mazlum Doganî bi bire ya. Zekîye Alkan bena heskerdoxa cuya weş û wazena bi cuye û çalakîya xo şarê kurdî ra mesajêko gird bida.Wazena sey vengêke cenîya Qirkerdişê Dêrsimî bikireşa bedenê Amedî û Dêrsim û Amedî biresna yewbînan. 

Bedenê Amedî de xoverdayîşê cenîyan, alewîyan û heme şarê kurdî kesayetîya xo de dana hîskerdiş û çalakîya xo pê ana. Embaza Zekîye Alkan çalakîya xo reyde heme Amed û Kurdistanî bandor kena. Bi vatişê ‘Adiro tewr baş bi bedenê merdimî veşeno’ adir tafînena û vana ‘Azadî bê bedel û bê nakokî nêbena’. Dîroka kurdan de çalakîya embaza Zekîye Alkanî sereyê de şarê Amedî û badê heme şarî ganî kena, açarnena raştîya xo. Vindertişê azadîya cenî rayberîya cenîya azad de senî hayi bena, çalakîya embaza Zekîye de dekewna cuye. Her çend ke çalakîya ke ma qebul nêkerî biba zî, mîyanê demê xo de bi manayêke gird, nameyê xo dîrok ra nusena. Çalakîyeya aye no vatişî heq kena.Adirê ke Zekîye Alkanan Sûr de tavist, eyro heman cayî de xoverdayîşê xorayîrberdişî de, barîkatan de awayo gur veşeno. Ma bedenê Amedî her tim nê xoverdayîş û qehremanîyan ra şahidî nêkerd? No adir adirê xozanayîşî û adirê azadî yo. Çend veşeno hende gird beno û çend gird beno zî hende dormareyê xo roşn keno. Zekîye Alkan bi vindertiş û çalakîya xo adir û astareya Newrozan a. Na astare do her tim mîyanê Kurdistan û asmênî roşn bikera û biberiqa. Serra 2016 do biba serra xoverdayîş û azadîya şarê kurdî. Na çarçiwe de Newroza cenîyan û heme şarê ma firaz bibo. 



Besê ERZÎNCAN