Yaklaşık 30 yıldır Fransa'da sürgünde yaşayan Adonis, hem Batı'yı hem de Arap- İslam dünyasını eleştiren bir konuşma yaptı.
Batı toplumu Ortadoğu'ya ilgisiz
Paris'ten Münih Edebiyat Festivali için Almanya'ya gelen 85 yaşındaki şair, yaşanan olumsuzluklardan bir Arap olarak, Batılılara göre iki misli etkilendiğini söyledi. Avrupa ülkelerinde yaşayan göçmenlerin feci olaylar karşısında dehşete kapıldıklarını anlatan Adonis, yaşadığı ülkenin vatandaşlarıyla dayanışma içinde olduğunu belirterek, "Bu ülke benim için Fransa'dır, Paris'tir. Bu durumun bir parçasıyım" dedi. Batı toplumunu Ortadoğu'da olup bitenlere ilgisiz kalmakla suçlayan ünlü şair, "Paris'te meydana gelen olaylar Arap dünyasında yaşananların devamıdır" diye konuştu. İnsanların kendilerine, "Avrupa terör tehlikesini neden bu kadar geç algıladı?" diye sorması gerektiğini dile getiren Adonis, "Mesela Irak'ta terör beş yıldır sürüyor. Suriye ve Libya'da da bir süredir etkili. Yemen'de de durum öyle. Görünen o ki oradaki insanların Avrupalılar için bir değeri yok. Her ülkeyi sadece kendi vatandaşları ilgilendiriyor" dedi.
Avrupa ve Arap ülkeleri eleştirisi
Özellikle Ortadoğu'da politik ve kültürel anlamda etkili olan sömürge geçmişine sahip Avrupa ülkelerinin bu perspektiften yaklaşarak durum değerlendirmesinde bulunmasını salık veren Adonis, terörü finanse eden, silah desteği sağlayan bölge ülkeleriyle olan ilişkilerini de gözden geçirmesi gerektiğine vurgu yaptı. Sözlerine Arap dünyasına yönelik eleştirilerle devam eden Adonis, ilk İslam devletinin kurulmasının üzerinden bin 400 yıl geçmesine rağmen Arapların hukuk devleti inşa etme, sivil ve çağdaş bir toplum oluşturmada başarısız kaldıklarını ifade etti. "Arap dünyasında halen Ortaçağı yaşıyoruz" diye konuşan Suriyeli şair, bu durumun bölgeden kaçışın en önemli nedenlerinden biri olduğunu ileri sürerek, "İnsanlar sadece şiddetten ya da iş bulma amacıyla kaçmıyorlar. Kendilerini insan olarak hissetmek istiyorlar. Hukukun ve özgürlüklerin tadına varmak istiyorlar" dedi.
"Devlet ve din işleri ayrılmalı"
17 yaşından beri mitololojide Afrodit'in aşık olduğu, yakışıklı ölümlü yarı tanrıya verilen Adonis’i kullanan ünlü şair, İslam dünyasının geri kalmışlığını dinin siyasete alet edilmesine bağladı. Konuşmasını laikliğin önemine vurgu yaparak sürdüren Adonis, "Devlet ve din işleri ayrılmalı" diye konuştu. Din ve devlet işlerinin birbirinden ayrılmamasını İslam dünyasının temel sorunu olarak tanımlayan şair, eğitimde, kültürel alanda, kurumlarda ve hukukta dinin araç olarak kullanılmasını, "İnsanlığa karşı girişilen ağır şiddettir ve bu asla kabul edilemez" sözleriyle değerlendirdi.
KÜLTÜR SERVİSİ