Türkiye'de önümüzdeki yılların rotasını belirleyecek milletvekilleri seçimleri dün yapıldı. Seçim boyunca AKP'nin seçim zaferi için her kötülüğü yapan devlet, HDP'yi baraj altında bırakmak için elinden geleni yaptı.
Türkiye ve Kuzey Kürdistan'da yapılan zoraki seçimler, AKP'nin 5 aydır programladığı çalışmayla istediği sonucu verdi. AKP tek başına iktidar olduğu gibi MHP'li seçmenin üçte birini bünyesine aldı. Türkiye genelinde yüzde 84.6 oranında açılan sandıkların sonuçlarına göre partilerin oy oranı şöyle:
AKP: 50.3
CHP: 24.5
MHP: 11.8
HDP: 10.3
Gözlemciler de nasibini aldı
Seçim baskılarından uluslararası heyet üyeleri de nasibini aldı; gözaltına alınanlar ve darp edilenler oldu. AP Milletvekili Martine Michels, "Bu atmosferi dünyanın hiçbir yerinde görmedik. Demokrasiye sığmayan bir görüntü" dedi.
HDP'nin "adil, şeffaf ve demokratik" bir seçimin gerçekleşmesi için uluslararası kamuoyuna yaptığı "bağımsız gözlemci olun" çağrısına yanıt veren 300'e yakın uluslararası gözlemci başta Kürt illeri olmak üzere 27 ilde dün görev yaptı. Heyetler birçok merkezde asker, polis ve AKP'liler tarafından engellenirken, gözaltına alınanlar da oldu.
Amed'in Yenişehir ilçesinin Alangör köyünde askerler Güney Kürdistan heyetini engelledi. Köye giden 6 kişilik Avrupalı heyet halkı selamladıkları gerekçesiyle gözaltına alındı. Dicle ilçesi Yokuşu köyünde ise İtalyalı ve ABD’lilerden oluşan heyete tercümanlık yapan Ramazan Tunç ve Sason-Kozluk bölgesine giden Alman heyetin şoförü gözaltına alındı.
AKP Amed Milletvekili Adayı Baran Çelik, korumaları ile birlikte Çermik'e giden İngiltereli gözlemci heyeti tehdit ederek, okuldan çıkartmaya çalıştı.
Sur'da ise AP parlamenterleri AKP'li aday Şafak Yentürk ve akrabaları tarafından darp edildi. Heyete eşlik eden şoför, AKP'li aday ve akrabaları tarafından dövüldü.
Polisler Ağrı’daki seçimleri gözlemlemek için gelen Katalan ve Bask heyetini engellerken, gazetecileri de darp ederek görüntülerini imha etti. Katalan Parlamentosu eski milletvekili Qvim Arrufat, geçmiş seçimlerde de seçimleri gözlemlemek için Kürt illerine geldiğini fakat ilk kez böyle bir tutum ile karşılaştıklarını belirterek, "Burada bir demokrasi ihlali var. Çok tehlikeli. Bu tutumu her yerde kamuoyuna ile paylaşacağız" diye konuştu.
İsviçre’den Kars’a gelen gözlemci heyet de bazı okullarda engellendi, kısa süreli tartışmalar yaşandı.
Yunanistan'dan giden gözlemci heyet de İstanbul Kumkapı'da bulunan Teyfik Kurt İlköğretim Okulu'nda polisler tarafından okuldan çıkarılarak gözaltına alındı. Bayrampaşa'da Tuna İlk Öğretim Okulu, Bağcılar'da Hasan Rumeli İlk Öğretim Okulu, Esenyurt'ta ise İbrahim Özay İlk Öğretim Okulu'nda bulunan yabancı heyetlerin de gözaltına alındığı belirtildi.
Michels: Şaşkınım
Avrupa Parlamentosu'ndan (AP) seçimleri izlemek için giden heyette yer alan Sol Parti Milletvekili Martine Michels, gördükleri karşısında şaşkın olduğunu belirterek, demokrasinin rafa kaldırıldığını söyledi. Polislerin okullarda bulunmasının seçimleri her türlü provokasyona açık hale getirdiğine dikkat çeken Michels, "Burada yaşananlar hiçbir demokrasi kriterine uygun değildir. Bu kesinlikle demokrasiye sığmayan bir görüntüdür. Bu şekilde militarist bir atmosferi dünyanın hiçbir yerinde görmedim. Gerçekten inanılmaz bir görüntü var burada" dedi.
Heyette yer alan Josu Juarıstı Abaunz ise, polisin hem okulların içinde hem de dışında olduğunu ve bunun kabul edilmez olduğunu söyleyerek, gözlemlerini Avrupa Parlamentosu'na taşıyacaklarını belirtti.
AİHM'e götürülecek
Mardin'in Nusaybin ilçesinde ise aralarında Fransa Kürdistan Dernekleri Başkanı Sylvie Jann'ın da bulunduğu 20 kişilik heyet gün boyu gözlemlerde bulundu. Uzun namlulu silahlarla gerçekleştirilen polis ablukasına tepki gösteren ve heyetleri ile basının okullara uzun tartışmalar sonucu alındığını belirten Jann, "Yaşadıklarımızı ve insanların söylediklerini not aldık. Konferanslar yaparak gerçekleri anlatacağız. Mardin'deki gözlemlerimizi raporlaştırıp Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi'ne göndereceğiz" dedi.
Ankara'da seçimleri izleyen İsveç Sosyal Demokrat Partisi vekilleri ise HDP Ankara İl Örgütü'nü ziyaret ederek, gözlemlerini İsveç Parlamentosu'na taşıyacaklarını söyledi.
Taşınan sandıklara gittiler
HDP'yi baraj altında bırakmak için Kürdistan'ın bazı merkezlerinde uygulamaya konulan taşımalı sandık sistemi, seçmenin katılımına engel olmadı.
Aylardır sıkıyönetim uygulamalarının hedefinde olan Amed'in Silvan ilçesinde, devlet saldırılarının yoğunlaştığı Tekel, Konak, Mescit mahallelerinde seçmenler İlçe Seçim Kurulu'nun YSK'ye rağmen taşıdığı sandıklara akın etti. Oy kullanılan okulların içlerinde özel harekat timleri, ellerinde kaleşnikof silahlarla bekledi. Birçok okulun önünde de Kobra tipi zırhlı araçlar görüldü.
Tekel Mahallesi'nde Fevzi Çakmak İlköğretim Okulu'na taşınan sandıklarda oy kullanan seçmenlerden Ayşe Yılmaz, "Oy kullanmak için batıdan dahi gelen insanlarımız var. Sandıkların taşınması hiç umurumuzda değil, hepimiz gelip oylarımızı kullanıyoruz" diye konuştu.
Mardin Nusaybin'de de sıkıyönetim uygulamalardan kaynaklı sandık yerlerinin değiştirilmesine rağmen seçmenler sandıklara akın etti. Özellikle devlet güçlerinin saldırılarına karşı direnişin sergilendiği Fırat, Abdulkadirpaşa, Yenişehir ve Dicle mahallelerinde oy kullanılan okullar, sivil polis ve özel harekat timleri ve plakasız araçlarla ablukaya alındı. Buna rağmen halkın oy kullanma oranının oldukça yüksek olduğu gözlemlendi. Her seçimde olduğu gibi bu seçimde de en dikkat çeken, yaşlı seçmenler oldu. Yenişehir Mahallesi'nde ikamet eden 80 yaşındaki Şirin Didim, Yavuz Selim İlköğretim Okulu'nda bulunan ve "güvenlik" gerekçesiyle aynı mahalledeki Süleyman Bölünmez Lisesi'ne taşınan sandığa giderek oyunu kullandı.
AMED/MARDİN