Serra 2017 rê tena 2 rojî mendî û wexto ke merdim 2016 ra ewnîyeno, vîneno ke 2016 serra ke tede kiştiş, tewqîfkerdiş û neheqîyî vejîyaye duştê tewr berz, serrêka winasî ya.
Weçînayîşê 2015 ra dima AKP reyna bî îqtîdar û dima ra heme huqûq girewt bin tesîrê xo û mîyanê serrêk de Tirkîya açarna hepisxaneyêk. Bi taybetî zî teşebusê derbe ra dima hukmatî heme edlîyeyan bi hetgiranê xo pirr kerd. Nê wextî bi deshezaran merdimî ameyî tewqîfkerdiş. Parlamenter, nuştox, rojnameger, akademîsyen, hemserekê şaredarîyan û sewbîna ameyî tewqîfkerdiş.
Hende merdimî seba ke hukmatî reyde eynî fikir de nîyî, tewqîf bîyî. Kesê ke ameyî tewqîfkerdiş, hepisxaneyî de zî raştê muameleyo xirabin ameyî. Bi îlankerdişê OHALî hepisxaneyan de îşkence û neheqîyî resayî duştê tewr berzî.
Tecrîd dewam keno
Mîyanê hepisxaneyan de Rayberê Şarê Kurdî yo ke Hepisxaneyê Îmrali de maneno, ser ci de tecrîd bi hawayo giran dewam keno. Ocalan 27ê temuze 2011 ra nata bi ti hawayî avûkatanê xo reyde nêşkeno pêvînayîş bikero, 5 nîsane 2015 ra nata zî bin tecrîdêko giran de yo. Mîyanê nê demî de 50 kesî 5ê êlule de seba ke Îmrali ra xeberêk bigirî, grevê vêşanî dabî destpêkerdiş û dima ra birayê Ocalanî, Mehmet Ocalan pêvînayîşêk kerdbî. Ocalanî pêvînayîşî de bale antbî çareserîya problemê kurd û rewşa weşîya xo.
Planê rijnayîşî
AKPyî çarçeweya Planê Rijnayîşî de tewr zaf vera xo da warê sîyasetî. Hemserekê HDP û DBP, parlamenter, îdarekar û sewbîna bi hezaran kesî ameyî tewqîfkerdiş. Şewa 4ê teşrîna verêne ra nata 12 parlamenterî tewqîf bîyî. Derheqê zaf parlamenteran de zî tehqîqatî dîyayî destpêkerdiş û derheqê înan de qerarê bi zorî ardişê îfadedayîşî, ameyî vetiş. Mîyanê serrêk de 7 hezar û 250 kesî ameyî tepiştiş û nînan ra 3 hezar û 77 kesî tewqîf bîyî. Reyna 70 hemserekê şaredarîyan ameyî tewqîfkerdiş û 50 şaredarîyanê DBPyî rê qayûmî ameyî tayînkerdiş. Xeylê şaredarîyan de zî bi hawayo fîîlî qayûmî kar kenî.
Fikrî tewqîf bîyî
Heto bîn ra 2016 de Tirkîya hetê azadîya fikir û çapemenîye de dinya de bîye ya tewr peyêne. 2016 de bi OHALî reyde kîlît dîya beranê xeylê TV, radyo, rojname û weşanxaneyan. Goreyê malumato ke Platformê Seba Rojnamegeran Azadîye 146, goreyê CPJyî zî 81 rojnamegerî tewqîfbîyaye estî.
ANF / BRUKSEL