Birleşmiş Milletler Eğitim, Bilim ve Kültür Örgütü’nün (UNESCO) son raporuna göre, dünya genelinde 67 milyon çocuk eğitim olanaklarından mahrum. Ne okuyabilen ne de yazabilen bu çocukların 28,5 milyonu, silahlı çatışmalar yüzünden okula gidemiyor. Rapora göre dünya çapında okula gidemeyen çocukların sayısı 2008’de 60 milyon olup 2011’de bu sayı 57 milyona düşmüş olsa da iç savaşın yaşandığı ya da ihtilaflı ülkelerde istenilen sonuç elde edilemiyor. Bu tür ülkelerde eğitim hakkından yararlanamayan çocukların yarısından çoğunu ise kız çocukları oluşturuyor.


Okula gitmek için savaşıyorlar
“Çocuklar okula gitmek için savaşıyor” başlıklı 2012 yılını da kapsayan rapora göre okula gidemeyen 28,5 milyon çocuğun yüzde 44’ünün Sahraaltı Afrika’da, yüzde 19’unun Güney ve Batı Asya’da ve yüzde 14’ünün Arap ülkelerinde yaşadığı görülüyor. Bu nüfusun çok büyük bir bölümü olan yüzde 95’lik kısmı ise düşük veya düşük-orta gelirli ülkelerde yaşıyor.

Cinsel saldırı altındalar
Raporda ayrıca, cinsel şiddet ve tecavüzün “savaş taktiği olarak sıklıkla kullanıldığına” değinilerek, cinsel taciz korkusunun da “çocukları özellikle de kız çocuklarını okula gitmekten alıkoyduğu” belirtildi. Dünya genelinde bu durumla baş başa kalan çocukların oranı ise yüzde 55 olarak açıklandı.

Bir neslin umudu yok ediliyor
Kamuoyu ile medyanın sadece insan hakları ihlallerinin en yüzeyde olanları üzerinde odaklandığını, ancak şiddet ve ihlallerin yarattığı bedelin gözlerden ırak kaldığını belirten UNESCO Genel Direktörü Irina Bokova, bir çok fakir ülkede devam eden silahlı çatışmaların yalnızca eğitim altyapısını değil aynı zamanda bir neslin gelecek umutlarını da yok ettiğini sözlerine ekledi.

Eğitime katkı azaldı
Raporda zengin ülkelere de eleştiriler yöneltiliyor. Raporun çocuklarının durumu ortaya koyduğunu belirten UNESCO zengin ülkelerin bu konuda bir yardımda bulunulmamasının hiçbir bahanesi olmadığını açıkladı. 2013 raporu aynı zamanda eğitime ayrılan insani yardımın 2009 yılında yüzde 2 iken, 2011’de yüzde 1.4’e gerilediğini gösteriyor. Eğitim yardımları için istenen miktarlara erişilmesinde de zorluk yaşanıyor. 2010 yılı rakamlarına göre eğitim yardımları bütçesi 220 milyon ABD Doları açık veriyor.


ALİ ÖZŞERİK/CENEVRE