Anadilde ders ve Kürtçe ilkokul

HIDIR ATEŞ/BERLİN

1993 yılında Kürt Veliler Birliği’nin (YEKMAL) kurulması için bir araya gelen 7 cesur insan; geriye dönüp baktıklarında ne kadar önemli ve anlamlı bir adım attıklarının farkındalar şüphesiz. Aile danışmanlığı alanında faaliyet yürüten YEKMAL, bugün Berlin resmi kurumları tarafından tanınan ve Kürt-Alman kamuoyunda tarafından ilgiyle izlenen bir kurum. 

Alanında yetkinleşmiş, ilişkileri gelişmiş ve destek gören Kürt Veliler Birliği, kısa ve uzun vadeli olarak önüne koyduğu hedeflerini bir bir yaşama geçiriyor. Kita Piya’dan sonra 2’inci Kita geliyor. Berlin hükümet programında Kürtçenin yabancı dil olarak kabul edilmesi, Kürtçe’nin birliğine yönelik akademik/bilimsel çalışmalar, öğretmen ve materyal sağlanması bu dönemin faaliyetleri arasında yer alıyor. Bütün bu çalışmaların hedefi Almanya’da Kürtçe okul açmak. 21 Şubat 2018 Anadil Günü’nde Berlin’de bilimsel olarak çok dillilikle ilgili toplantı yapılacak. Tüm bu konuları ve projeleri hakkında YEKMAL Koordinatörü Pedagog/Eğitimci Günay Darıcı ile konuştuk.

İkinci Kita Sonbahar’da faaliyette 

1 Kasım 2014 tarihinde YEKMAL tarafından açılan ilk çift dilli Kürtçe/Almanca kreş ‘Kita Piya’ başarıyla devam ediyor. İkinci Kita yolda. Bir yuva açmak o kadar kolay değil tabi. Belli pratik işler ve senatodan beklenen bahçe oluruyla sonbaharda hizmete girecek. Hedeflerini Günay Darıcı‘dan dinlemeye devam ediyoruz: “Kürtçe ve Almanca bir okul açmayı önümüze hedef olarak koyduk. Çocuklar yavaş yavaş yuvadan mezun oluyor. Kayıtlarını yaptıkları okullarla ilişki kuruyoruz. Her halûkarda birebir veya grup olarak biz bu çocuklara Kürtçe ders vermeyi devam ettireceğiz. 3 yıldır bizde ders alan öğrenciler Kürtçesini ilerletmiş, Almancaları da çok iyi. Bunun 6’ıncı sınıfa kadar devam etmesi lazım.”

Kürtçe yabancı dil oluyor

Kürt Veliler Birliği’nin başarılı çalışmaları senato, yerel belediye gibi Alman kurumları tarafından ilgiyle izleniyor ve karşılık buluyor. Berlin hükümetinde SPD, Sol Parti ve Yeşillerin birlikteliği var. Hükümet programında Kürtçe’nin okullarda yabancı dil olarak okutulması yer alıyor. Darıcı bunun önemli bir kazanım olduğunu belirterek şunları söylüyor: “Şimdi Kürtlerin Berlin’de böyle bir şansı var. Kürtçenin okullarda özellikle lise düzeyinde iki veya üçüncü yabancı dil olarak okutulması. YEKMAL’in uzun zamandan beri ilkokullarda Kürtçenin seçmeli ders olarak verilmesi için çabası var. Bir yıla yakındır organize ettiğimiz ve aşağı yukarı bütün Kürt kurumlarının onay verdiği ve katıldığı bir çalışma yapıyoruz.”

Kürtçenin anadil olarak ilkokullarda seçmeli dil olarak okutulması için Kürt kurumları (Bündnispartner der AG-Kurdisches) belli periyotlarla biraraya geliyor. Bununla ilgili hazırlanan broşürlerde başvuru formu var. Aileler oraya çocukların isimlerini, hangi okula ve sınıfa gittiklerini yazıyor. Şimdiye dek 200 kayıt alınmış. Konuyla ilgili senato ile görüşme ve yazışmalar sürüyor. Bunlar tasnif edildikten sonra senato ve ilgili kurumlara verilecek.

 ‘Tüm Kürtlerin sorunudur’

Günay Darıcı güzel giden bu çalışmaya kurumların desteğini arttırmasının önemine işaret ederek şunları söylüyor: “Bu kadar kitlesi olan bir toplumun burada ifade edilmesi lazım. Bu sadece YEKMAL’ın sorunu değil, tüm Kürtlerin sorunudur. Bu ortak sorunu sahiplenmek gerekiyor. Bu bağlamda parlamentodaki siyasetçilerle de görüşüyoruz. SPD’den bizi ziyarete geldiler. Ayrıca proje kapsamında öğretmen ve materyal alanının doldurmak da gerekli.”

21 Şubat 2018 Anadil Günü için

YEKMAL Almanya genelinde kendi alanındaki kurumlarla birlik oluşturdu. Kürt Enstitüsü, Kirmanckî Enstitüsü (İKK), Avrupa Kürdistanlı Öğretmenler Birliği (YMK) ve Bielefeld Aileler İnisiyatifi 3 ayda bir buluşuyor. Birlik önüne bir program koymuş. Kürt dili açısından heyacan verici bu çalışmayla ilgili olarak Darıcı son olarak şunları ifade ediyor: “Kürtçe buradaki okullarda eğitim sistemine nasıl dahil edilebilir? Her kurum kendi alanına özgü bir atölye çalışması hazırlayacak ve bunları tartışmaya açacağız. Önemli dilbilimcileri davet ettik. Biri dünyaca tanınan Prof. Elke Montanari. İtalyan olan Prof. Montanari çok dillilik alanında önem bir dilbilimci. Londra’da bir dilbilimci var. Eşi Kürt ve Kürtçe’ye ilgi gösteriyor. Umarım katılımları olur. 21 Şubat 2018’de Anadil Günü’nde; Berlin’de bilimsel olarak çok dillilik, bunun içerisinde Kürt dilini bilimsel açıdan değerlendirilmesinin yer alacağı bir toplantı yapacağız. Güzel bir çalışma olacak. YEKMAL olarak organizasyonunu biz üstleniyoruz. Finansal destek için projelendirip gerekli merciilere verdik.”

‘Ödül gurur verici’

Avrupa Kürdistanlılar Demokratik Toplum Kongresi’nin (KCDK-E) Kongresinde, YEKMAL çalışmalarından ötürü ödül alan tek Kürt kurumu oldu. Bununla ilgili Darıcı’nın duyguları şöyle: “Ödül gurur verici. YEKMAL 20 yılı aşkın süredir özellikle Berlin’de çalışma yürüten Kürt-Kürdistani bir kurum. Aynı zamanda ailelerimizin kurumudur. Yavaş yavaş ürün vermeye başladı. Bu nedenle hem Kürt hem Alman çevrelerinden destek ve ödül almamız bizim için motive edici ve gurur verici. Bizi bu ödüle layık görenlere çok teşekkür ediyoruz.”