27ê menga verinê de, çele, serrgêra qirkerdişê yahudîyan o. Dewleta Swêdî no semed ra kitabê neşir kerdo. Nameyê kitabî ”Serranê 1933-1945 de Awrûpa de Qirkerdiş” o. Kitab de bi xeylê resm û belgeyan a behsê barbareya nazîstan yeno kerdiş. Wexto ke mi belge û zanayîşê ke no kitab de amey nuştiş bi belgey û zanayîşê ke Sûr, Cizîr û Nisêbînî ser o ameyê neşirkerdiş, day pê ver; mi dî ke mileta şovenîzmî çin a û mantiqê şovenîzmî her dem û her ca de eynî yo,
Kitab, wesnayîşê Hukmatê Swêdî ser o, nuştoxan Stephane Bruchfelt û PAUL A. Levine nuşto û bi namedê Hukmatê Swêdî ya 1998 de amayo çapkerdiş û hewt serokanê partîyanê Swêdî yê ke o wext patlamento de temsîl bîyê zî her yewî/ê bi nuşteyêna kitab de fikrê xo nuşto. Kitab qisandê kesê ke a barbareya nazîstan ra reyayê û îfadeyanê esker, polîs û ”SS”an ser o ameyo awan kerdiş.
Goreyê nê kitabî mabênê serranê 1933 û 1945î de 3,5 milyonî Yahudî, Qereçî, seqetî, sosyalîstî û yê bînî kampanê nazîztan de ameyê kiştiş. Înan ra 1100.000 merdimî Kampta Auschwitz-Birkenau de amey qetilkerdiş. Nê kitabî de xeylê resmî û belgey estê. Riperê 20. de resmê esto ke dibistanan de propogandayê nîjadperestey û faşîzmî zaf weş eşkera keno. Demeyo ke mi o resim dî û nuşteyê bindê ci wend, Kurdê ke Sûr, Cizîr, Nisêbîn û Silopî de bi mengan a zerzemînan de rehîn amey girotiş, veyşan û teyşan amey verdayîş û peynî de amey veşnayîş, amey mi vîrî. O resim dibistanêk de dersxaneyên de ameyo antiş. Resim de, textî ver o, kişta çepî ya, di qeçekê (domanê) Yahûdîyan, ke serreyê xo kerdo xo ver, vinderdê û kişta raştî ya mamosteyê û qeçekêdo (wendekar) ke nuşteyê serê textî waneno esto. Textî ser o ameyo nuştiş ”Yahudî dişmenê ma yê yewin ê, yahûdîyan ra bitersê”!
Demeyo ke mi no resm dî û nuşteyê bindê ci wend, ez fina winîyaya resmanê ke Sûr, Cizîr, Nisêbîn yan zî Slopî de ameyê antiş. Nê resman ra yewî de, dersxaneyê de eskerêndê tirkan bi sîleha xo ya textî ver o vinerdo û textî ser o no nuşte esto ”Turksen ovun, degilsen terk et” (Ke ti tik ê, bi xo ya paye bike, ke ti tirk nîyê tîyay biterikne”. Yewna resmî de, yew esker dêsî vero poz dayo xo. Dêsî ser o no nuşte esto. ”Ulan ya sev, ya terk et”(La, ya hes bike, ya terk bike). Dêsna ser o ameyo nuştiş, ”Ne mutlu turkum diyene” (Eke ti tirk ê, werek bi to ti bextîyarê,”. Eskeran nê qalê girdî kerdê, labirê tersan ra riyê xo pişto! Demeyo ke kes nê resman û yê nazîstan dano pêver û ser o fikirênê, kes tavilê fam keno ke rîyê şovenîzmî û faşîzmî yo sîya, barbar û gonîyin hema deme û cayan de eynî yo. Auschwitz de mantiq çi bîyo se, Sûr de zî o yo!
Auschwitz ra heta Sûr, Cizîr û Nisêbîne mantiqê faşîzmî nêviryayo. Faşîst û dîktatorî seba ke bêrê îktîdar yan zî îktîdarê xo bisewiknê, propagandayê nîjadperestey sewîyeyêndo berz de kenê, xo rê dişmenê teberî peyda kenê û propogandayê serokanê bi hêzan kenê. No vizêr zî wina bi, ewro zî o yo dewam keno! Labirê senî ke ewro tarîx o yo nazîstanê 1933-1945 ser o nehlet varneno, do rojê bêro ke faşîstanê ewroyênan ser o zî nehlet bivarno.