Birleşmiş Milletler Yüksek Komiserliği (UNHCR), Suriye’de 2011 yılında başlayan iç savaşa dair en kapsamlı araştırmasının sonuçlarını, İsviçre’nin Cenevre kentinde sunduğu bir raporla açıkladı. Rapor, Temmuz ve Ekim ayları arasında Ürdün ve Lübnan’da yaşayan Suriyeli çocuklar ve aileleriyle yapılan görüşmelerle hazırlandı. Araştırmacılar 81 mülteci çocukla tek tek, 121 çocukla gruplar halinde görüştü ve yardım görevlilerinin de görüşlerini aldı. Raporda iç savaş nedeniyle Suriye’yi terkedenlerin sayısının resmi kayıtlara göre 2 milyon 250 bin olduğu açıklandı. Ancak gerçek rakamın 3 milyonun üzerinde olduğu tahmin ediliyor.
1,1 milyon çocuk mülteci
60 sayfalık raporda, iç savaşın özellikle de çocuklarda yol açtığı vahim tablo gözler önüne serildi. Zira BM’ye göre, mültecilerin 1,1 milyonu çocuklar oluşturuyor. Raporda, bu çocuklardan 385 bininin Lübnan, 294 bininin Türkiye ve 291 bininin ise Ürdün’e sığındıkları, Irak ve Mısır’da da büyük mülteci grupları olduğu açıklandı.
Okula gitmiyorlar
Raporda, Ürdün ve Lübnan’daki kamplarda kalan 300 bin çocuğun yıl sonunda eğitim fırsatından mahrum kalmış olacağına işaret edildi. Lübnan’da Suriyeli çocukların yüzde 80’inin okula gitmediği ve okul yaşındaki Suriyeli çocukların sayısının Lübnan’da bu yıl okula kaydolan çocukların sayısını geçmek üzere olduğu belirtildi. Ayrıca yüksek sayıdaki çocuğun da ‘devletsiz’ doğduğu vurgulandı. Zira ev sahibi ülkeler mülteci kamplarında doğan çocukların çoğunluğunu nüfusa kayıt etmiyor.
70 bini babasız kaldı
BM raporda, 70 binin üzerinde çocuğun babasını kaybettiğini ve ailenin geçimini sağlamak zorunda kaldığına da dikkat çekti. Bu çocukların 7 yaşından itiraben ağır koşullarda saatlerce çalışmak zorunda bırakıldığına vurgu yapıldı.
Ağır travma yaşıyorlar
Ayrıca BM’ye göre 3 bin 700 çocuk da öksüz ve yetim. Kimsesiz kalan çocukların büyük psikolojik travmalar yaşadığı açıklandı. Sadece 2013 yılının ilk altı ayında Lübnan’daki hastanelerde 750 çocuğun tedavi gördüğü, yaklaşık 120 bin Suriyeli mültecinin kaldığı Ürdün’deki Zateri Kampı’nda, savaşta yaralanan binin üzerinde çocuğun tedavi gördüğü bildirildi. Raporda mülteci çocuklar arasında öfke ve kızgınlık gibi duygusal tepkilerin çok yaygın olduğu, savaşmak için Suriye’ye dönmek isteyen gençlerin bulunduğu belirtildi.
Masum bir kuşak yitirilecek
Raporun kamuoyuna açıklanması sırasında konuşan BM Mülteciler Yüksek Komiseri Antonio Guterres, “Çabuk harekete geçmezsek, masum bir kuşak dehşet verici bir savaşın daimi kurbanları olacak” dedi. Guterres ve BM Özel Temsilcisi Angelia Jolie yaptıkları ortak açıklamada, fiziksel ya da ruhsal, ya da her iki şekilde yaralanmış Suriyeli çocukların şiddete eğilimli olmalarının şaşırtıcı olmaması gerektiğine dikkat çekti.
Ruanda’dan beri en kötüsü
Birleşmiş Milletler Yüksek Komiserliği’nin Uluslararası Mülteci Koruma Birimi Başkanı Volker Türk de 1994 yılındaki Ruanda katliamından bu yana Suriye’dekine benzer bir mülteci felaketi yaşanmadığını kaydetti.
Umut yolunda can veriyorlar
Öte yandan ülkedeki iç savaştan kaçmaya çalışan Suriyeliler umut yolunda can veriyor. Komşu Türkiye üzerinden Yunanistan’ın Midilli Adası’na gitmeye çalışan Suriyeli mültecilerin teknesi dün sabaha karşı Burhaniye açıklarında battı. 14 kişiyi taşıyan teknenin kaptanı bulunamazken en az dört kişi hayatını kaybetti. Dün sabaha karşı meydana gelen olayda hayatını yitirenlerden biri daha 1,5 yaşında bir çocuktu.
CENEVRE