Almanya’da yaşayan ve çeşitli suçlardan veya cezalardan dolayı cezaevlerinde tutulan binlerce yabancı tutuklu bulunmaktadır. Alman Ceza İnfaz Kanunu’na göre tutuklu olan birisi cezaevi dışında istediği herhangi birşeyi, gerekli makamlardan önceden izin ve onay almadan, istiyemez ve dışarıdaki hiç kimse de onlara bunları gönderemez. Bir hükümlü ve tutuklunun sahip olduğu hakları kısaca buraya alıyoruz:
Tutuklu vatandaşların hakları:
Tutukluların hakları, ceza soruşturmalarının ve davalarının etkilenmemesini sağlama amacıyla, hükümlülerinkine oranla çok kısıtlı tutulmuştur. Gerek soruşturmanın sürdüğü sırada, gerek davanın açılışını izleyen dönemde ziyaretler yetkili mahkemenin iznine bağlıdır. Şoruşturmanın güvenliği için sakıncalı görülen yazı ve benzeri malzeme tutukluya verilmemekte, tutuklunun yazdıklarına el konulabilmektedir. Tutuklunun Almanca dışında bir dille yazdığı veya kendisine gelen bir mektup, tercümana incelettirilmekte, sakıncalı bir husus olup olmadığı araştırılmaktadır.
1) Ziyaret, mektuplaşma ve telefon görüşmesi imkanları: Yabancı kökenli hükümlü ve tutukluların kendi anadillerinde görüşme, mektuplaşma ve telefon görüşmesi yapma hakları vardır. Bu hak, ancak kanunun belirttiği olağanüstü durumlarda sınırlanabilir. Ayrıca her hükümlünün ayda bir saat ziyaretçisi ile görüşme hakkı vardır. Bu süre, cezaevlerine ve eyaletlere göre değişmektedir. Hükümlülerin mektuplarında veya telefon konuşmalarında Almanca dilini kullanma zorunluluğu yer almamaktadır. Ancak hapishane yönetimi yabancı dillerde gelen ve giden mektuplara el koyma yetkisine sahiptir. Hem mektubu yazanın, hem de mektubu alanın Almanca bilmemesi halinde, hapishane yönetiminin Almanca konusunda ısrar etme hakkı tartışmaya açılabilir.
2) Kitap, Gazete, Televizyon, Radyo: Dil bilmeyen veya dil bilgisi yeterli olmayan hükümlünün toplu seyredilen televizyon kanallarından yararlanması sözkonusu olamamaktadır. Yabancı hükümlülerde diğer hükümlüler gibi cezaevi idaresinden aylık olarak televizyon kiralamaktadır. Bazı cezaevlerinde yabancı TV kanallarının uydu üzerinden seyredilememesi bir sorun olmaktadır. Ancak bununda cezaevi yönetimi ile görüşülerek giderilmesi mümkün olabilir. Yine cezaevi yönetimi ile görüşülüp, yabancı gazete ve dergilere abone olma veya getirtmek için Avukat vasıtasıyla görevli savcılığa izin başvurusu yapılabilir.
3) Paket: İnfaz Yasası’nın 33. maddesi mahkumlara yılda üç paket alma hakkı vermektedir. Daha fazla paket alınması özel izne tabidir.
4) Eğitim: Hükümlülerin hapishane içi ve dışındaki eğitim programlarından yararlanma imkanları mevcuttur. Ancak sınırdışı edilme ihtimali bulunan yabancı hükümlülere bu hak yer yer tanınmamaktadır.
5) Çalışma: Ceza İnfaz Yasası’nın 37. maddesi de hükümlülere, yeteneklerine ve eğitim durumlarına göre bir iş verilmesi hususunu düzenlemektedir. 41. madde çalışma yükümlülüğünü, 43. madde çalışma karşılığında ücret ödenmesini, 51. madde de hükümlünün çalışma karşılığında kazandığı paranın tahliyesinde ödenmesini ve bu paraya el konamamasını düzenlemektedir.
6) Dil Kursu: Cezaevi idareleri, meslek eğitiminin aksine, dil kurslarına katılmaya kural olarak izin vermektedir. Amaç dil yeteneğinin geliştirilmesi sağlanarak, hapishane yaşamına daha aktif bir şekilde katılım ve sosyal tecridin önüne geçmektir.
7) Din: Dini vecibelerin yerine getirilmesini anayasal bir temel hak olarak zikreden 53. madde, dini günlerin gereklerinin yerine getirilmesini güvence altına almaktadır. Yasanın 21. maddesiyse, hükümlünün dininin icap ettiği gibi yemek verilmesini öngörmektedir. 53. maddesinin 3. fıkrası, müslüman tutukların tespih, namaz seccadesi gibi dini eşyaları bulundurmalarına izin verilmektedir. Bayram namazı gibi dini törenler cezaevi yönetimince düzenlenebilmektedir.
8) İnfaz kolaylıkları: Alman infaz sisteminde, hapishane dışında çalışma, denetim altında kısa süreli dışarıya çıkma, gündüz çıkıp sadece geceleri hapishanede kalma, izin, açık cezaevi, sosyal terapi kurumunda kalma gibi infaz kolaylıkları mevcuttur. Dışarıda çalışabilmek için çalışma izni gerekmektedir. Hükümlünün böyle bir izni yoksa, topluma kazandırma projesi kapsamında çalışma izni için başvuruda bulunabilir.
Başta tüm sene boyunca köşemizi takip eden okurlarımızın olmak üzere herkesin yeni yıllarını kutlar, 2013’ün tüm halklara barış ve huzur getirmesi umuduyla, nice yıllara…
YEK-KOM Beratungsstelle/
Adres: Graf Adolf Str.
70a,40210 Düsseldorf
hukukyardim@gmx.net
Tel: 0211-1711454