Adalet Bakanlığı’nın verilerine göre AKP’nin iktidarda olduğu son 16 yılda tutuklu sayısında 4 kat artış yaşandı.
Cumhuriyet Halk Partisi (CHP) Milletvekili Gamze Akkuş İlgezdi’nin cezaevi ile ilgili Adalet Bakanlığı’na yaptığı bilgi edinme önergesine verilen yanıtta cezaevlerinin durumu da gözler önüne serildi.
Cezaevleri mevcudu: 246 bin 416
Bakanlığın verdiği yanıta göre; 15 Mayıs 2018 itibariyle Türk cezaevlerinde toplam 246 bin 416 tutuklu ve hükümlü bulunuyor. Bunun 66 bin 902’si tutuklu, 28 bin 488’i hükümsüz ve 151 bin 26’sı hükümlü.
İlgezdi, verilen yanıt sonrası da bir rapor hazırladı. Raporda, AKP’nin iktidara geldiği ilk günlerde, 31 Aralık 2002 tarihi itibariyle cezaevlerinde toplam 59 bin 429 kişi bulunurken; aradan geçen 16 yılda, bu sayıda 4 kat artış yaşandığına yer verildi. 31 Aralık 2002’de hükümlü sayısı 34 bin 808 iken, 15 Mayıs 2018 itibariyle yüzde 416’lık artış ile 179 bin 514’e yükseldi. Yine aynı tarihlerde tutuklu sayısı yüzde 172’lik artış ile 24 bin 621’den, 66 bin 902’ye yükseldi.
Günde 115 kişi cezaevine
Rapora göre; 7 Şubat 2018’de 235 bin 888 olan tutuklu ve hükümlü sayısı, 15 Mayıs 2018’e gelindiğinde 246 bin 416’ya ulaştı. Sadece son 3 ayda tahliye edilenler hesaplanmadan yaşanan yüzde 4.5’luk artış, Türkiye’deki tutuklu ve hükümlü sayısındaki yükselişin devam edeceğini de ortaya koydu. Sadece son 3 ayda 10 bin 528 kişi tutuklandı. Böylece günde ortalama yaklaşık 115 kişi tutuklanmış oldu.
Çocuk sayısı yüzde 51 arttı
AKP’nin iktidara geldiği dönemde çocuk tutuklu ve hükümlü sayısı 2 bin 45 iken, 16 yılın sonunda yüzde 51’lik artış ile 3 bin 85’e yükseldi.
Kadın sayısı yüzde 375
Kadına şiddet ve ölümlerin arttığı Türkiye’de, cezaevlerindeki kadın tutuklu ve hükümlü sayısındaki artışın da korkunç boyutlara ulaştığı ortaya çıktı. AKP’nin iktidara geldiği 2002 yılı sonunda 2 bin 108 olan kadın tutuklu ve hükümlü sayısı, 15 Mayıs 2018 itibariyle 10 bin 19’a yükseldi. Adalet Bakanlığı verilerine göre aradan geçen 16 yılda kadın mahpus sayısında yüzde 375 oranında artış yaşandı.
Nüfusu 15 ilden fazla
Cezaevlerinde bulunan 246 bin 416 tutuklu ve hükümlü sayısı, TÜİK’in 2017 yılı il nüfusu verilerine göre Ardahan, Artvin, Bayburt, Bartın, Bilecik, Çankırı, Erzincan, Gümüşhane, Iğdır, Karabük, Karaman, Kırşehir, Kilis, Sinop ve Dersim illerinin nüfuslarından fazla.
AKP yenileri vaat ediyor
Konuyla ilgili açıklama yapan CHP Genel Başkan Yardımcısı Gamze Akkuş İlgezdi, Avrupa genelinde cezaevlerinde bulunan tutuklu ve hükümlü sayısında en fazla artış gösteren ülkenin, Türkiye olduğunu anımsattı. Cezaevlerinin kapasite bakımından yetersiz kaldığını vurgulayan İlgezdi, sorunun yeni cezaevleri yapmak yerine, adalet mekanizmasını iyileştirmekten geçtiğini söyledi. İlgezdi, “Yeni hapishaneler yapmak, suçun yaygınlaşmasını önlemez. Aksine kökleştirir. Yapılması gereken şey, yurttaşlarımızı suça iten bozuk düzenin ortadan kaldırması ve 16 yıldır adım adım çürüyen sosyal dokunun yeniden ‘hukuk devleti ve tarafsız adalet mekanizması içinde’ tamir edilmesidir” ifadelerini kullandı. ANKARA
Açık cezaevinde protesto
Ergani yolu üzerinde bulunan ve yeni açılan Diyarbakır Kampüs Açık Cezaevi’nde kalan 430 hükümlü cezaevi idaresinin uygulamalarına karşı isyan etti.
Ergani yolu üzerinde bulunan Diyarbakır D Tipi Cezaevi’nde yanında yapımına başlanan ve bu yıl açılan Diyarbakır Ceza İnfaz Kurumları Kampusu’nda bulunan Kampus Açık Ceza İnfaz Kurumu’nda tutulan 430 hükümlü, cezaevi idaresinin uygulamalarına karşı isyan etti.
Sabah sayımına geç gelen gardiyanların hükümlüleri tehdit etmesiyle başlayan isyanda, hükümlüler uygulamaları protesto etmek için hafta sonu yapılan görüşe çıkmadı. Hükümlülerin tepkisi üzerine gardiyanlar idare binasına çekildi. Cezaevi bahçesinde bekleyen hükümlüler ise “Direne direne kazanacağız”, “Baskılar bizi yıldıramaz” sloganları attı. Görüş için cezaevi önüne gelen aileler, yakınlarına destek için cezaevinin önündeki yolu trafiğe kapattı. Çok sayıda çevik kuvvet polisi ve zırhlı aracın sevk edildiği cezaevinde gergin bekleyiş devam etti.
Polisler, cezaevi önünde bekleyen aileleri uzaklaştırdı. Öte yandan isyan sırasında idarenin uygulamalarını proteste eden bir hükümlünün kendisini pencereden atmak istediği; ancak çevrede bulunan diğer hükümlüler tarafından engellendiği öğrenildi. Cezaevinde olaylar sırasında kimsenin yaralı olup olmadığı konusunda bilgi edinilemedi.
Bir hükümlü anlattı
Konuyla ilgili MA’yı telefonla arayarak bilgi veren bir hükümlü, cezaevinde görevli gardiyanların sabah sayımı için kendilerini 2 saat güneşin altında beklettiğini söyleyerek şunları anlattı: “Cezaevinde sabah vardiyasına gelen gardiyanlar, bizi 1-2 saat bekletiyor. ‘Niye bizi bu kadar güneşin altında bekletiyorsunuz?’ diye sorduğumuzda gardiyanlar bizi tehdit ediyor. Sonrasında ise cezaevinin kapılarını kapatan gardiyanlar, bize izmarit toplattırıyor. Buna karşı çıkanlara ise gardiyanlar, ‘Sigarayı suratında söndürürüm’ diyerek tehdit ediyor. Bunun yanı sıra 10 kişilik koğuşlarda 12 kişi kalıyor. Sigara odasını berber odası yapmışlar. Koridorda sigara içtiğimiz için gardiyanlar hakkımızda tutanak tutuyor. İzne gelen mahkumlar, yaklaşık 6 aydır izne gönderilmiyor. Biz de bu uygulamaları protesto etmek için görüş için gelen ailelerimizle görüşmedik. Cumhuriyet Başsavcısı’nın cezaevine gelmesini bekliyoruz” dedi.
Haber hazırlanırken hükümlü ve ailelerinin cezaevindeki bekleyişi sürüyordu.
192 gazeteci cezaevinde
Özgür Gazeteciler İnisiyatifi (ÖGİ), Mayıs ayı raporunu açıkladı ve toplamda 192 gazetecinin tutsak olduğunu duyurdu.
ÖGİ, AKP'nin demokrasi ve özgürlüklere karşı olduğuna dikkat çekerek, özgür basına dönük gaspçı saldırılarını hatırlattı. Açıklamada, "Özgür basının doğasında demokrasi ve özgürlük vardır. Ancak sürekli saldırıya uğruyor. En son seçim arifesinde gerçekleştirilen son büyük saldırı halen devam ediyor. Özelikle özgür basına yönelik tam bir kıyım tarzında hızlanarak devam etmektedir. Bu saldırılar sonucunda Özgür Gazeteciler İnisiyatifine (ÖGİ) üye gazetecilerin cezaevindeki sayısı hızla arttı ve 70 kişi oldu. Toplamda ise 192 gazeteci tutuklu" denildi.
ÖGİ'nin Mayıs raporunda şu bilgiler yer aldı: 192 gazeteci tutuklu, 6 gazeteci gözaltına alındı, 4 gazeteci tutuklandı, 37 gazeteci hakkında dava açıldı, 1 gazeteci hakkında soruşturma açıldı, 25 gazeteci yargılandı, 3 gazeteciye 14 yıl 1 ay 22 gün hapis cezası verildi ve 1 gazeteci darp edildi."