Gündemde DAİŞ tehdidi, bölgedeki güvenlik sorunu ve Türkiye ile Kürt yönetimi arasındaki ekonomik ve siyasi ilişkiler vardı. Bağdat ve Hewlêr arasındaki petrol anlaşmasından ülkesine kazanç sağlamaya çalışan Davutoğlu, Kürtlere saldırılarını arttıran DAİŞ'e verdiği destek ortadayken, Güney Kürdistan'ın güvenliğinin kendileri için 'hayati' önemde olduğunu savunarak, "Pêşmerge'nin eğitilmesi dahil her türlü destek verilecektir" sözleriyle ABD ile Almanya'dan rol çalmaya çalıştı.
İkinci durak Hewlêr’di
Bağdat'ın ardından dün Hewlêr’e geçen Türk Başbakan Ahmet Davutoğlu, önce Federal Kürdistan Bölgesi Başbakanı Neçirvan Barzani ile görüştü, sonrasında da Bölge Başkanı Mesud Barzani tarafından kabul edildi. Gündemde DAİŞ tehdidi, bölgedeki güvenlik sorunu ve Türkiye ile Kürt yönetimi arasındaki ekonomik ve siyasi ilişkiler vardı.
Davutoğlu 4 başlık sıraladı
Mesud Barzani ile Davutoğlu görüşme sonrasında kameralar karşısına geçti. Barzani ile yaptıkları görüşmede insani durum, güvenlik, siyasi durum ve ekonomi olmak üzere dört önemli maddeyi ele aldıklarını belirten Türk Başbakan, şunları söyledi: "Ele aldığımız konular arasında 4 husus önem taşıyor. İlki insani boyut. IŞİD'in saldırıları sonucu yerinden olan Suriye ve Iraklıların durumunu ele aldık. İkinci konu güvenlikti ve doğrudan Kürt bölgesinin hedef alınması sonucu ortaya çıkan durumu görüştük. Irak’ın güvenliği Türkiye için hayati önemdedir. Sınırımız olduğu için Kürt bölgesinin güvenliği de Türkiye’nin güvenliğini yakından ilgilendirir. Bu noktada güvenlik ve istikrar için birlikte atacağımız adımları ele aldık. Üçüncü başlık siyasi durumdu. Irak’ta yeni hükümet göreve başladı. Bağdat’ta olumlu bir atmosfer gördüm. Irak'ta bütün etnik, mezhebi, dini grupların hak ettiği temsil gücüne ulaştığı, herkesi kapsayan bir siyasi yapının oluşması hepimizin tercihidir ve bu yapı Irak'ın geleceğinin garantisidir. Dördüncü başlık ekonomiydi. Irak’la yapılan 12 milyar Dolar'lık dış ticaretin 8 milyar Dolar'a yakının Kürt bölgesiyle yapıyoruz. Burada 1500'den fazla Türk şirketi var, 100 binden fazla Türkiye vatandaşı burada. Bu ilişkileri derinleştirmeye kararlıyız."
Pêşmerge’ye eğitim konusu
Gazetecilerin sorularını yanıtlayan Davutoğlu, "Güvenlik noktasında atılacak adımları ele aldık dediniz. Pêşmerge’nin eğitilmesine başlandı mı?' şeklindeki soruya, "Az önce de belirttiğim gibi Irak’ın bütün olarak güvenliği Türkiye için hayatidir. Kürt bölgesi sınır olduğu için aynı öneme sahiptir. Türkiye Kürt bölgesinin güvenliği için gereken her türlü desteği verecektir. Bu tarihi ve stratejik bir konudur. Eğitim konusunu da ele aldık. Bu da dahil olmak üzere vereceğimiz destekler artarak devam edecek" yanıtını verdi.
Pêşmerge'nin geçişi de soruldu
Davutoğlu’na, "Türkiye’den Kobanê’ye yeni güçlerin geçişine izin verilecek mi?" sorusu da yöneltildi. Davutoğlu’nun yanıtı şöyleydi: "Sadece Irak'ı değil Ortadoğu’daki durumu da ele aldık. Bu coğrafyada her konu diğeriyle ilişkili. Pêşmerge’nin Kobanê’ye geçişine izin vermemiz, aramızda oluşan güven ilişkisinin çarpıcı bir kanıtıdır. Ortak hareket etmemiz son derece doğal. Bundan sonra da gerektiği zaman gereken her yerde tedbir almaya ve güvenlik konusunu konuşmaya devam edeceğiz."
Petrol anlaşması önemli gündemdi
Davutoğlu'nun Irak ziyaretinin en önemli gündem maddelerinden biri de hiç kuşkusuz Bağdat ve Hewlêr yönetimleri arasında petrol satışını ve gelirini düzenleyen yeni anlaşmada Türkiye'nin nasıl bir kar sağlayacağıydı. Basın toplantısında Türk Başbakan, hem Mesud Barzani ile hem de bir gün önce Bağdat'ta görüştüğü Irak'lı mevkidaşı Haydar El Abadi ile çok detaylı olarak enerji meselesini ele aldıklarını vurgulayarak, " Enerji dosyası, öyle bir dosya ki herkes makul, akılcı bir yolla davranırsa, sonunda herkes karlı çıkar. Eğer bir anlaşma sağlanırsa bundan en çok Türkiye memnun olur. Bunun için de elimizden gelen gayreti gösteririz" dedi.
Kürt heyeti Bağdat'a gidecek
Bağdat ve Hewlêr'in petrol gelirlerini paylaşmak için geçen hafta vardığı geçici anlaşma birkaç gün önce uygulamaya konuldu. Bağdat, Kürt yönetimine 500 milyon Dolar verdi, Kürt yönetimi de günde 150 bin varil petrol göndermeye başladı. Mesud Barzani ise petrol anlaşmasıyla ilgili aynı soruyu, "Bu anlaşma bir başlangıçtır henüz son ve nihai değil. Yakında bir heyet Bağdat’a gidecek ve bu anlaşmaya nihai şeklini verecek" sözleriyle yanıtladı.
MİT Müşteşarı da soruldu
Öte yandan Türk Başbakan'a geziye MİT Müsteşarı Hakan Fidan'ın katılması da soruldu. Davutoğlu, "Sayın (MİT Müsteşarı) Hakan Fidan'ın bana eşlik etmesi, son derece doğaldır. Güvenlik söz konusu olan her yerde istihbarat da en asli unsurdur. Bu çerçevede gerek Bağdat'ta gerek Erbil'de (Hewlêr) muhataplarla görüşmeler yapmıştır ve bunları da bize rapor etmiştir" yanıtını verdi.
HEWLÊR