Serra 1999’ê ra nika, ser Rayverê Şarê Kurd Abdullah Ocalan de tecrîda ke gird esta û mîyanê nê serrî de dewleta tirk destûr nêda ke pawitoxê Ocalanî, Ocalan reyde pêvînayiş bikerî. Hewna 5 nîsanê ra nika Heyeta Îmralîyê, Ocalan reyde pêvînayiş nêkena. Dijî no nêzdîbîyîşê dewleta tirk zî DEM-GENÇ dest pê çalakîyan kerd. Ma zî çalakîyê ciwanan, nêzdîbîyîşê ciwanan a ziwan û hêrişê rayvistişê DAIŞê ser aktîvîstê DEM-GENÇî Burhan Şik reyde pêvînayiş viraşt.


Birêz Şik bi rayverîya cenîyê ciwan de DEM-GENÇ seba peynîbîyîşê tecrîda ser Rayverê Şarê Kurd Abdullah Ocalanî dest pê hamleyeke kerd. Çarçiweya no hamleyê DEM-GENÇ çi bikera û çalakîyê senî bikera?    

Vernî de lazim o derheqê hemleya DEM-GENÇî de merdim no vaco; “Hemleya DEM-GENÇ î ya ke semeda Rayverê Şarê Kurd Abdullah Ocalan, bi nameyê ‘Wayîr Bivecî’ ameyo dest bi kerdiş, di eslê xo de polîtîkbiyayîşê ciwanêy ke heta nika bê polîtika ameyîy verdayîş. Na hemle, hemleyeke 5 nîsane 2015’ê ra dime dayo dest bi kerdiş a. Armancê na hemleyî xişn a, nameyê xo zî bi manaya wayîr bivecî ra gena. Yanî dijî heme caardişê kolonyalîstan bi welatê xo rî, enerjîyê xo rî, şare xo rî, herra xo rî, ziwanê xo rî, nasnameyê xo rî û heme rûmetanê xo rî wayîrvecyayîşî ano ziwan. 


Rojdemê pêroyin

Gama ewil ya na hemleyî zî, 5’ê nîsane de bi dûrişmeyanê awa xo rî, enerjîya xo rî û herra xo rî wayîr bivecî destpêkerdbî û aye wext zaf cayan de no het de çalakî zî virazyabî. Finak wayîr vecyayîşê Hesenkeyfî, hemverê ocaxêy mermerî ya Dîlok de ke xoza (tebîet) rê zirar danî û hemverê bi viraştişê awbendan qilêrkerkerdişê awan rêzeçalakî ameyî kerdiş. Nê zî zey vengê û polîtîkayanê ciwanan vecya werte. Xo ra nê tena weyra rey de bi sînor nêmendî, lazim bî ke rojdemê pêroyînî reyde bişînî. 


Serkewtişê 7’ê Hezîranî

Nînanê ra yew, hezey ke yeno zanayîş prosesa weçînayîş o. Weçînayîş de vernî şarê kurd sero û dima zî heme şaranê Tirkîya sero herîşêy ke desthilatdarî ra qewimyenî virazyay û haya ma nê herîşan ra bî. Coka aye ravêrayey de çîyo ke biameynê kerdiş; zey wayîrvecyayîşê vengan û pawitişê sindoqan bi. Heta ke ravêreyeya weçînayîş dom kerd, heme qadan de bi dûrişmeya “Vengê xo rê wayîr bivecîy” rey de sindoqî amey pawitiş. Vernîya weçînayîş de zî heme cayan de no semed ra çalakî ame viraştiş û no het de yew hesasîyet da ronîştiş. Taybet zî hetê ciwanan de yew hayî virazya û no hayî rey de sekewtişê 7 ê hezîrane de rolê xo kay kerd. 


Şima xaleke muhîm ard ziwan, bi taybet ciwanî hetê wayîrvecyayîşê ziwanî do çi bikerî? 

Yeno zanayene Kurdistanê Vakur de zarawayanê ziwanê kurdî ra tewr zaf kurmancî û dimilkî yeno qalîkerdiş. Na semed ra nînan sero yew vindertişê ma esto. Yanî êdî ma wazenîy nê zarawayan qadan de,hereman de û mîyanê ciwanan de bikerî ziwanê dîyalog û barrkerdişê ziwanê komelkî. Ewil ma cuyayîş de no sero vindenî û no babet de hetê hiş de yew hayî virazyayo. La no qîm nêkeno xora. Semeda ma ya muhîm, no het de qurîneyeke bivirazyo û no ziwan êdî bibo ziwanê perwerdeyî. No babetî ra eleqeder him qursê ziwanî û him zî heme cehdêy ke semeda ziwan bibo ziwanê perwerdeyê ra ma eleqeder benîy. Rayna resnayîşê no ziwanî ya duştê akademîk de zî, têgêrayîşê ma do dom bikero.


Bi taybetî teqyayîşê ke Amed de virazya ra dima û kiştişê Aytaç Baranî ra eleqeder, hêzê xorîn semeda ke kurdan mîyan de nakokî bivecyo dest bi çand projeyan kerd. Rayviştişêy newe awan kerdîy. Tiya de taybet ciwanî ke aktîf têgêrenî xo ra hedef gênîy. Şima dijî nînan de çerçiweya hamleya ‘Xo ra wayîr biveciy’ de fikiryenî çi bikî, yanî nê polîtîkayanê înan şima do senî veng bivecî û deşîfre bikerî?

Di eslê xo de lazim o ke merdim înan bi no vatiş reyde teşhîr bikero; desthilatdarîyoke, hemverê ciwananê kurd, şarê kurd û heme şarêy ke dijî desthilatdarî bin banê HDP de kom bîy de teng bîyo û têk şîyo, semeda xo tayîna dom bikero êdî sereyê no hawa polîtîkayan dano. Eslê xo de no weçînîtişê desthilatdarî yo. No semed ra lazim o ke bêro teşhîrkerdiş. Demo merdim ewnîyeno, veyneno ke desthilatdarî nika him rojawan de, him Kurdistanê Vakûr de û him zî heme Tirkîya de, bin bin ra hetkardoxîya rayvistişê zey DAIŞ, Hîzbullah û çeteyanê inasarênan keno. Hetkardoxîya bi taybet serranê 2004-05’î de azayê Hîzbullahî ke hepisxaneyan ra bi destê AKP reyde serbest ameyîy veradayîş keno. AKP wazeno no hawa wazeno beyntarê kurdan de bê huzirî biveco û no bê huzirî sero zî desthilatdarîya xo tayîna derge bikero.


Gelo ma eşkenî no bivacî; ti persgireka ciwanê kurd doruverê muhafazakar reyde çin o, tena yew hedefê înan esto, o zî semeda ke nê şaranê bindestan bîyaro hetê yewnan?

Tam çepê êy de, lingeke DEM-GENÇ î ya winasar esto; mîyanê azayê awankarê DEM-GENÇî ra yew DGÎD o.Yanî ti ra komeleyê bawerîyan ya ciwanîya demokratîk yeno vatiş. No zî linganê DEM-GENÇ î ra ya esasî yo. Xala bawerî de hesasîyeta înan yeno zanayîş. Yanî hetê bawerî de ti persgireka ma ciwanan çina. Tam çepê êy de mîyanê azayanê ma de him misilman û him zî kesêy ke olanê bînan ra bawer kenîy estîy.


Hemverê heme hêrîşan

Semeda ke DGÎD endamê ma yê esîl o, awankar o, rayvistişê ma hetê bawerîyan de zî no hawa yo. Yanî ti persgirêka ma olî reyde çin o. La tam çepê êy de zey ke persgirêkê ma olî reyde estbo yeno nîşandayîş û bi no hawa hereketa ma yena siyakerdiş. Li dijî no sîyakerdiş zî vindertişê ciwanan û DEM-GENÇî zî her tim zelal bîyo û do zelal bibo zî. Nê vindertişan ra yew zî, heta nika senîwa hemverê heme hêrişan bi hesas têgera, nêama provokasyonan û nêverda ke raverey bidekewo talûke, nika ra pey zî heman awayî têgereno û nîno kayê nê hawayî. Heta hemverê nê kayan zî do hîn hesasêr bitêgêro.


Vertekanê demokratîk


Şima derheqê tecrîda ke Rayverê Şarê Kurd Abdullah Ocalan sero yena kerdiş sero çi fikiryenîy?

Xora nika dirûşmeya hemleya “Wayîr bivecî” de çîyo ke tewr zaf vecêna vernî tecrîdê ke serekê ma sero yeno xebetnayîş o. No semed ra lazim o no tecrid biagero ser azadîya serekê ma. Di eslê xo de çarçova no hemle de bi vernîtîya cenîya ciwanî de çalakî ameyo destpêkerdiş û heme qadan de bi dûrişmeya “Rayverê xo rî wayîr bivecî” ameyo berzkerdiş. Yanî birêz Abdullah Ocalan ke wayîrê esil ya nê ravereyî yo rê wayîr bivecî. No het de semeda rayverîya xo şarê kurd do vilayê qadan bibî. Bi Taybet 21, 22 û 23’î hezîrane de bi vernîtîya cenîya ciwanî de heme qadan de do azadîya Rayverê Şarê Kurd bêro waştiş û no hawa de çalakî do bêro kerdiş. Yanî şaristanî ra bigî heta qezayan, qezayan ra bigî hetanî dewan, heme qadan de ciwanê ke DEM-GENÇî ra besteyî do vilayî ziqaqan bibî û vertekanê (tepkî) xoyê demokratîk do bîyerî ziwan. Do balê kaş bikî no hedîse sero. Bi no hawa zî do keye nişan a esil ya nê ravereyî nîşanî desthilatdarî bikerî. Demo ke no adrese nîşan da dima zî no de israr bikerîy.


EMRAH KELEKÇÎER / LÊL AMED / AMED