- İstanbul Teknik Üniversitesi (İTÜ) akademisyenleri, depremlere ilişkin ön inceleme raporu hazırladı. Raporda, deprem atıkları miktarının 110 milyon tona ulaşacağı öngörülerek, binaların yıkımı, atıkların taşınması ve yönetimi sürecinde gerekli iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınması gerektiği vurgulandı.
Raporda, "Depreme dair jeolojik, jeofizik, jeodezi ve jeomorfolojik ön tespitler", "Kuvvetli yer hareketlerinin değerlendirilmesi", "Yapısal hasarların değerlendirilmesi", "Geleceğe dönük çıkarımların kent planlama ve hızlı konut ihtiyacının karşılanması için kullanılabilecek inşaat tekniklerinin değerlendirilmesi" ve "Çevresel altyapı ve deprem atıkları yönetimi açısından değerlendirme" konulu 5 başlık yer aldı.
Yıkılan binaların enkaz haline gelmesi hususunda birçok parametre etkin olmakla beraber binaların yaşı, temellerin oturduğu zeminlerin taşıma kapasitelerinin düşük olması, inşaatlarda kullanılan malzeme kalitesinin, kolonlar ve kirişlerin en kesit boyutlarının ve donatı miktarlarının yetersizliği, inşa edildiği yıllarda yürürlükte olan yönetmeliklere uygun olarak taşıyıcı sistem elemanlarının inşa edilmemiş olmaları, diğer yapım kusurları ile bitişik nizamda inşa edilen binaların kat seviyelerinin farklı olmaları gibi hususların, en belirgin yıkım nedenleri olarak görüldüğü belirtildi.
Depremlerden etkilenen ve 13,5 milyon kişinin yaşadığı bölgenin deprem öncesi ve sonrası durumu değerlendirilen raporda, "Bilimsel temele dayanmayan imar affı, imar barışı gibi mühendislik hizmeti almamış, sağlıksız ve güvensiz yapı stokunu yasallaştıran düzenlemelere son verilmeli, doğal eşikler yeniden yapılanma sürecinde esas alınmalı, yeni planlama sürecinde kültür varlıkları hariç bu alanlarda yapılaşmalara izin verilmemelidir" önerisinde bulunuldu.
Raporda, depremlerden etkilenen bölgelerde kentin yeniden yapılanma sürecine ilişkin inşa edilecek konutlarda, zemin koşulları ve benzeri birçok farklı koşul dikkate alınarak tünel kalıp ile inşa edilen taşıyıcı sistemler, prefabrike betonarme konutlar ve modüler çelik sistemlerin avantajlarına değinilerek, birlikte değerlendirilmesi gerektiği kaydedildi.
Raporda, deprem atıkları miktarının 110 milyon tona ulaşacağı öngörülerek, binaların yıkımı, atıkların taşınması ve yönetimi sürecinde gerekli iş sağlığı ve güvenliği önlemlerinin alınması gerektiği vurgulandı. İSTANBUL
*****
Binaların kontrolü yapılmadı
TMMOB Başkanı Emin Koramaz, 2017’ye kadar tüm kamu, 2022’ye kadar ise tüm binaların kontrolünü yapılması gerektiğini, ancak yapılmadığını söyledi.
MA'ya konuşan Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) Yönetim Kurulu Başkanı Emin Koramaz, iktidarın 2011’de yayımlanan Strateji Eylem Planı kapsamındaki yükümlülükleri yerine getirmediğini belirtti. Koramaz, “Bu plana göre iktidarın, 2017’ye kadar tüm kamu, 2022’ye kadar ise kırsal ve şehirlerdeki tüm binaların kontrolünü yapması gerekiyordu fakat yapılmadı. Bugün ortaya çıkan tablo, yerine getirilmeyen denetlemelerin de sonucudur. Yine deprem sonrasında deprem bölgelerine yardımların kritik ilk 6 saatte yapılmaması can kaybını arttırdı. Bırakın ilk 6 saati, yardımlar bir buçuk gün sonra bölgeye ulaştı” diye konuştu.
