Batılı ile Arap ülkeler, ‘iktidarı bırak’ çağrısına uymayan Suriye Devlet Başkanı Esad yönetimini diplomasiyle köşeye sıkıştırmaya çalışıyor. Birçok ülke Suriye’deki elçilerini yeni dönemi görüşmek için geri çağırdı.
BM Güvenlik Konseyi’nde Şam yönetimine karşı ortak bir kararda anlaşılmaması üzerine Batılı ülkeler yeni bir dipolması stratejisini hayata geçirmeye başladı. ABD Başkanı Barack Obama’nın önceki gün ‘Suriye’deki sorunu askeri müdahaleye başvurmadan çözmek istediklerini’ söylemesinden sonra Fransa, İngiltere, Belçika, İtalya elçilerini geri çağırarak Suriye’deki durumu masaya yatırdı. Batılı ülkelerden yapılan açıklamada büyükelçilerin istişareler için geri çağırıldığı belirtildi.
Yeni yaptırımlar görüşülüyor
Almanya Dışişleri Bakanlığı da, Suriye’de ‘rejim tarafından halka uygulanan şiddetin giderek artması ve güvenliğin tehlikeye girmesi’ nedeniyle Şam’daki Büyükelçiliklerini kapatabileceklerini bildirdi. Ayrıca Alman Dışişleri Bakanlığı, Berlin’deki Suriye Büyükelçisini çağırarak Suriye’deki gelişmeleri protesto etti.
Körfez İşbirliği Konseyi (KİK) üyesi altı ülke, Suriye’deki büyükelçilerini geri çağırdı. KİK’ten yapılan açıklamada, “Konseyin dönem başkanı Suudi Arabistan, KİK ülkelerinin büyükelçilerini Suriye’den çekme kararı almışlar ve Suriye rejiminin kendi ülkelerindeki büyükelçilerinin de derhal ayrılmalarını istemişlerdir” denildi.
KİK, Suudi Arabistan, Katar, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Bahreyn ve Umman’dan oluşuyor.
‘Esad şiddeti bitirme sözü verdi’
Bu arada Avrupa Birliği de yeni yaptırımlara hazırlanıyor. Diplomasi çevreleri, ayrıntıların henüz kesinleşmediğini, kararın en erken dışişleri bakanlarının 27 Şubat’taki buluşmasından çıkabileceğini bildiriyor.
Batılı ile Arap ülkelerinin yeni diplomasi stratejilerini hayata geçirdiği gün aslında bütün gözler Suriye’deki Esad ile Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov arasındaki görüşmelere çevrilmişti. Zira Rusya, BM Güvenlik Konseyi’nde Şam yönetimi aleyhindeki kararı veto eden iki ülkeden biriydi. Görüşmenin, Rusya ve Çin’in 4 Şubat’ta BM Güvenlik Konseyi’ne sundukları karar tasarısını veto etmelerinin hemen ardından olması, buluşmanın önemini artırmıştı. Halk Sarayı’nda gerçekleşen görüşmede Lavrov’un Esad’a, “Biz Arap dünyasının barış ve huzur içinde olmasından yanayız. Her ülkede her lider kendi sorumluluklarını anlamalı. Siz de kendi sorumluluklarınızı biliyorsunuz” dediği belirtildi.
Esad ise Lavrov’a, kendilerinin hiçbir zaman dostlarına yük olmak istemediklerini söyledi. Esad, “Dünya değiştiği gibi bölge de değişiyor. Dünyanın dengeye ihtiyacı var. Rusya ve Suriye uzun zamandır dost. Ancak, Suriye hiçbir zaman dostlarına yük olmak istemedi” dedi.
Esad ile görüştükten sonra basına açıklamalarda bulunan Lavrov, Suriye lideri hakkında övgü dolu sözlerle konuştu. Beşar Esad ile yaptığı görüşmenin olumlu geçtiğini belirten Lavrov, Şam yönetiminin şiddete son vermeye söz verdiğini ve Arap Birliği’ne bağlı gözlemci sayısının artırılmasına hazır olduğunu ifade etti. Lavrov, Arap Birliği’ne bağlı gözlemci heyetin, görevlerine devam etmelerinin, Suriye’de istikrarı sağlayacağını belirtti.
Çin de bir temsil gönderecek
Lavrov ayrıca Esad’ın kısa süre içinde yeni anayasanın referanduma sunulacağı tarihi belirleyerek açıklayacağını söyledi.
Rus Bakan, Moskova yönetiminin muhaliflerle de tekli görüşmeler yapacağını ve hem Suriye’nin komşuları hem de Arap Birliği ülkeleri ile işbirliğine de hazır olduğunu ifade etti.
Öte yandan Çin de Şam’a bir temsilci göndererek sorunun çözülmesi için Esad yönetimiyle müzakerelerde bulunacağını duyurdu. Dün olağan basın toplantısında konuşan Dışişleri sözcülerinden Liu Weimin, ülkesinin Suriye’deki olayların diyalogla çözülmesini istediğini belirterek, Pekin yönetiminin Suriye’deki krizin siyasi yollarla çözümü için Batı Asya ve Kuzey Afrika ülkeleri dahil bir temsilci heyeti göndermeyi düşündüğünü kaydetti.
ŞAM