- Emeklilik reformunda komisyonun önerileri, emeklilik yaşının 2090’ların başında kademeli olarak yükseltilmesini öngörüyor.
Almanya’da Emeklilik Reformu Komisyonu, Salı günkü sunumunda emeklilik yaşının artan yaşam beklentisine bağlanmasını ve erken emekliliğin kaldırılmasını önerdi.
Ocak'tan itibaren yoğun günlük toplantılar yapan, 33 maddelik planı Salı günü açıklayan Komisyon, işçiler ve işverenler tarafından ödenen zorunlu primlerin gelecek nesiller için fonun değerini artırmak ve korumak üzere borsaya yatırılmasını öneriyor. Ayrıca zorunlu emeklilik primlerinin memurlar ve serbest meslek sahiplerini de kapsayacak şekilde genişletilmesini tavsiye ediyor.
Almanya’da 2030’ların başında emekli olacaklar için mevcut yasal emeklilik yaşı 67’dir. Bu rakam yaklaşık 20 yıl önce belirlenmişti. Komisyon, bu yaşın yaşam beklentisine paralel olarak kademeli olarak artırılmasını ve 2090’ların başında yaklaşık 70’e ulaşmasını önerdi.
Dünyanın en hızlı yaşlanan nüfuslarından birine sahip olan Almanya, birçok Batı ülkesi gibi, giderek azalan sayıda işçinin, daha fazla ve daha uzun yaşayan emeklinin maaşını finanse etmek zorunda kaldığı bir sistemin sürdürülebilirliği sorunuyla karşı karşıya.
Merz, savunuyor
Hükümet, reform paketini önümüzdeki ay yaz tatilinden önce Meclis'ten geçirmeyi umuyor. “Hiçbir vatandaş endişe etmesin” diyen Merz, bu önlemlerin çökmekte olan emeklilik sisteminin çökmesini önleyeceğini ve nesiller arasındaki sosyal sözleşmeyi güçlendireceğini savundu. Gençlere “iyimserlik için bir neden” sunacağını öne süren Merz, bu adımların onların omuzlarındaki “devasa yükü” kaldıracağını ifade etti. Merz, “Bu reform paketinin tüm unsurları şimdi hızla uygulanmalıdır” dedi ve “Başarısızlık seçeneğimiz yok” vurgusu yaptı.
Hristiyan Demokrat Birlik (CDU) lideri Merz, koalisyonunun metin detaylarında takılıp kalmak istemediğini belirterek, birlik mesajı verdi. Koalisyonun küçük ortağı Sosyal Demokratlar’dan (SPD) bazı sol eğilimli üyeler ile sendikalar, önerilerin bazılarının adaletsiz olduğunu sorguluyor.
Eleştirenler, özellikle 45 yıl çalışanların emeklilik kesintisi olmadan 63 yaşında emekli olma hakkının kaldırılmasına karşı çıkıyor. Bu düzenlemenin inşaat işçisi veya bakıcı gibi fiziksel olarak ağır ve düşük ücretli işlerde çalışanları cezalandıracağını savundular. Uzmanlar ise bu hakkın genellikle iyi ücretli ve kesintisiz çalışma kaydı olan erkeklere yaradığını belirtti.
İktidara geleli biraz daha bir yıl olmasına rağmen anketlerde gerileyen ve iç çekişmeler yaşayan Merz hükümeti, Almanya’nın durgun ekonomisini canlandırmak için vaat ettiği geniş çaplı ekonomik ve sosyal reformları gerçekleştirmek konusunda baskı altında.
Dünyanın en eskisi
Almanya’nın emeklilik sistemi, dünyanın en eski devlet destekli sistemidir. 1889’da Şansölye Otto von Bismarck tarafından kurulmuştu. Bismarck, sosyalist hareketin yükselişini zayıflatmak için işçileri sendikalardan uzaklaştırmayı ve sadakatlerini Alman İmparatorluğu’na yönlendirmeyi hedeflemişti. Orijinal emeklilik yaşı 70 olarak belirlenmişti; o dönemde çok az kişi bu yaşa ulaşabiliyordu. Sistemin kuruluşundan 200 yıldan fazla süre sonra, 2021 ve sonrasında doğanlar için emeklilik yaşı yeniden 70 olabilir.
2024 istatistiklerine göre Almanya nüfusunun yaklaşık yüzde 23’ü (19 milyon kişi) 65 yaş ve üzerindedir. Bu oran, 1991’de yüzde 15 idi. Erkeklerde ortalama yaşam beklentisi 78,5 yıl, kadınlarda ise 83,2 yıldır. BERLİN
***
Deutsche Bahn’da arıza
Alman Demiryolları Deutsche Bahn’daki trenlerin ülke genelinde durması sonrası eleştiriler artıyor. Raylarda yaşanan durmanın nedeni, GSM-R iletişim sistemindeki arıza olarak belirlendi.
Deutsche Bahn’da Salı akşamı geç saatlerde birdenbire her şey durdu. Yaşanan arıza, hem bölgesel hem uzun mesafeli yolcu trenlerini, yük trenlerini ve S-Bahn’ları felç etti. Trenler yeniden hareket etti, ancak soru hâlâ ortada: Bu ülke çapındaki arıza nasıl meydana geldi?
Deutsche Bahn’in açıklamasına göre arızanın nedeni kısa sürede tespit edildi. Sorun, dijital tren telsiz sistemi GSM-R’yi etkiledi. Bu sistem, Avrupa demiryollarının dijital telsiz standardıdır ve 1990’ların sonundan itibaren kademeli olarak analog sistemin yerini almıştı. “Global System for Mobile Communications - Railway” (GSM-R), basitçe anlatmak gerekirse lokomotif personeli, trafik kontrol merkezi ve operasyon noktaları arasındaki iletişimi sağlar. Sistem üzerinden tehlike anında acil çağrılar ve uyarılar da yapılabilir. Örneğin, raylarda bir kişinin görülmesi durumunda…
SWR demiryolu uzmanı Frieder Kümmerer’e göre; sinyal sistemleri gibi teknik arızalarda GSM-R, acil durumlarda iletişim kurabilmek için yedek sistem olarak da kullanılır. Sistem çöktüğünde acil çağrılar da yapılamadığı için güvenlik nedeniyle tren trafiği durdurulur.
Yazılım güncellemesi mi?
Uzman Frieder Kümmerer, Bahn’in arızanın muhtemel nedeninin hatalı bir yazılım güncellemesi olduğunu düşündüğünü belirtiyor. Geçmişteki siber saldırılar veya kablo hırsızlıklarında kesintilerin çok daha uzun sürdüğünü hatırlatan Kümmerer, bu durumun da yazılım güncellemesi kaynaklı olabileceğini işaret ediyor. Güvenlik makamları da sabotaj veya siber saldırıyı ihtimal dışı görüyor.
Arızanın boyutu eleştirildi
Bahn ise sorunun hızla giderildiğini vurguluyor. Şirket sözcüsü, “IT uzmanları, tren telsizindeki kısa süreli arızayı yaklaşık iki saat içinde gidermeyi başardı” açıklamasını yaptı. Çarşamba sabahı tren trafiği “büyük ölçüde sorunsuz” şekilde yeniden başladı, ancak “yer yer bazı kısıtlamalar” olabileceği belirtildi. Buna rağmen eleştiriler oldu. Federal Ulaştırma Bakanı Patrick Schnieder, olayın kapsamlı şekilde aydınlatılmasını istedi. CDU’lu politikacı, sorunun donanım bileşenlerinden veya sunucu güncellemesinden kaynaklanması halinde Bahn’ın sistemlerini bu tür arızalara karşı dayanıklı hâle getirmesi gerektiğini vurguladı.
Federal Meclis’teki SPD Grup Başkan Yardımcısı Armand Zorn, Ulaştırma Bakanlığının Bahn ile birlikte arızanın nedenini tespit ederek sistem güvenliğini hızla iyileştirmesi gerektiğini belirterek, “Teknik bir arıza Almanya’nın büyük bölümünde tren trafiğini aksatabiliyorsa, hızlı ve kapsamlı adım atılmalıdır” dedi.
Kuzey Ren-Vestfalya Ulaştırma Bakanı Oliver Krischer (Yeşiller) ise eleştirilerini daha sert dile getirip “Bu beni şok etti. Teknik bir arıza nedeniyle Almanya’daki tüm tren trafiğinin durması, zaten düşük olan operasyon kalitesinde yeni bir dip noktasıdır” diye konuştu. Krischer, on binlerce yolcunun geceyi trenlerde ve istasyonlarda geçirmek zorunda kalmasının kabul edilemez olduğunu söyledi ve Bahn’ın acil durum yönetimini yetersiz buldu. Böyle felaketlerin önlenmesi için acil durum mekanizmalarının oluşturulması gerektiğini savundu.
Gece boyunca birçok yolcu istasyonlarda mahsur kaldı. Bahn, taksi ve otel kuponları dağıttı, ancak yolcular, Bahn’ın bilgi vermede yetersiz veya geç kaldığı yönünde şikayetlerde bulundu.
Arızanın, dün Berlin’de iki günlük toplantıya başlayan Deutsche Bahn Denetim Kurulu’nu da meşgul etmesi bekleniyordu. BERLİN