BERİVAN ALTAN /MA / ANKARA

İSİG Ankara Meclisi uzmanlarından Pınar Abdal, artan krizle birlikte çocuk işçiliğinde artış görüleceğine dikkat çekti.

İş Sağlığı ve İş Güvenliği (İSİG) Ankara Meclisi verilerine göre 2018’de iş cinayetlerinde yaşamını yitiren çocuk sayısı 41. 12 Haziran'dan bu yana 14 çocuk öldü. En fazla ölüm ise Ağustos ayında gerçekleşti. Yine İSİG verilerine göre 2013 ile 2018'in Ağustos ayına kadar toplam 333 çocuk iş cinayetlerinde yaşamını yitirdi.

 Türkiye’de yaklaşık 2 milyon çocuk çalıştırılırken, çalıştırılan çocukların sektörlere göre dağılımında en yüksek pay ise tarımda. Çocuk işçilerin yüzde 45’i tarımda çalışırken, yüzde 31’i hizmetler sektöründe ve yüzde 21’i sanayide istihdam ediliyor. Özellikle tarımda çalışan kız çocukların oranı yüzde 58 ile genel ortalamanın da üstünde.

 DİSK'e bağlı Genel-İş Sendikası Uzmanı Özgün Millioğulları, Türkiye’de sokakta, çırak, stajyer olarak ve 15-17 yaş aralığında çalıştırılan tüm çocukların “çocuk işçi” olarak adlandırıldığını belirtti. 2016’da kayıt dışı 700 bin çocuğun çalıştırıldığını aktaran Millioğulları, “İstihdama teşvik programı 2017’de hayata geçirildi. 2015’te çırak işçi sayısı 260 bin iken teşviklerle beraber çırak işçi sayısı bir milyon 170 bini bulmuş, istihdam ise tam tersine düşmüştür. Yapılan her teşvik çocukların daha fazla sömürülmesine neden oluyor” dedi.

   

Adının değiştirdiler 

Türkiye’de çocuk işçiliğin adının çırak işçi olarak değiştiğini vurgulayan Millioğulları, şunları ifade etti: “Gün geçtikçe bu sayı da artıyor. Sokakta çalışanları buna eklemiyoruz. Çocuklar itaatkâr, ucuz ve güvencesiz çalıştırıldığı için daha cazip geliyor. Çıraklar için kıdem tazminatı olmuyor. Sigorta pirim yüklerinden işveren kaçabiliyor. Maalesef böyle bir gerçek var.”

5 yaşına kadar indi 

İSİG Ankara Meclisi üyesi uzman Pınar Abdal ise artan çocuk iş cinayetlerine dikkat çekti. Abdal, şöyle konuştu: “Genel olarak Türkiye işçi sınıfı ölüyor. İş cinayetlerinde yaşamını yitiren emekçilerin sayısı her yıl artıyor. Bu da güvencesizliğin, örgütsüzlüğün, kayıt dışı çalışmaların görünen yüzü. Çocuk emeği de bundan bağımsız değil. Kriz döneminde bu daha da artacak. Çocuk işçiler sermayenin başat belirleyenleri haline gelmiş. Yani merkezi bir yere koyduğu iş güçlerinden bir tanesi durumuna getiriliyor. Suriyeli çocukların da dahil edilmesiyle daha kötü koşullarda çalışma ortamları oluşturuluyor. Son beş yılda yaşamını yitiren 100 çocuk tamamen çalışması yasak olan alanlarda ölen çocuklar. Çocuk işçilerin iş cinayetlerinde yaşamını yitirmesi artık 5 yaşına kadar düştü.”

Çocuk işçiliği artacak

Çocuklarla en son yapılan anketlerde çocukların hane halkının yoksulluğundan kaynaklı çalışmak zorunda olduğu yönünde sonuçlar ortaya çıktığını anımsatan Abdal, “Bir biçimiyle ailelerinin geliri yetmemekte ve o yüzden de çocuklar çalışmak zorunda kalıyor. Öncelikle yoksulluğun, toplumsal eşitsizliğin, gelir adaletsizliğinin ortadan kaldırılması gerekiyor. Eğitim sisteminin 4+4+4 sonra ilk kez 2016’da en çok artışın çocuk işçiliğinde olduğu görüldü. Özellikle ülkedeki kriz ile birlikte çocuk işçiliğinin daha da artacağını göreceğiz. Hane halkı fakirleştikçe çocuk işçilik artacak. Çocuk iş gücüne duyulan ihtiyaç artacak” dedi.