Danimarka Halk Partisi, 2007 yılında yapılan seçimlerde % 15,3 oranında oy alarak parlamentoda 25 sandalye elde etti. Norveç’te 2009 yılında yapılan seçimlerde ırkçı “İlerleme Partisi” % 22,9 oranında oy aldı. Geçtiğimiz yıl İsveç’te yapılan seçimlerde ilk kez bir ırkçı parti, “İsveç Demokratları” 20 üyesini parlamentoya sokmayı başardı. Bundan bir kaç ay önce Finlandiya’da yapılan seçimlerde % 19 oranında oy alan “Gerçek Finliler” ülkenin 3. büyük partisi haline geldi.
İskandinav ülkelerinde ifade ve düşünce özgürlüğünü savunma adı altında, demokrasiyi ortadan kaldırmaya çalışan parti ve grupların serbesçe propaganda yapmalarına ve faaliyet göstermelerine izin veriliyor. Avrupa’nın diğer ülkelerinde yayın organlarını basamayan veya ırkçı içerikli müziklerini yayma olanağı bulamayan ırkçı gruplar, İskandinavya ülkelerinde, özellikle de İsveç’te bu olanağı elde ediyorlar. Birleşmiş Milletler’in ilgili organları, bunlardan ve göçmenlere karşı tutumundan ötürü bir kaç kez İsveç hükümetine sert eleştiriler yöneltmişti.
Finlandiya’da ırkçı parti yükselişte
Geçtiğimiz günlerde yapılan kamuoyu yoklamalarının sonuçları, ırkçı ve yabancı düşmanı “Gerçek Finlilerin” oy oranını arttırarak, Finlandiya’nın en büyük partisi haline geldiğini gösterdi. Hükümeti oluşturan 6 parti ile muhalefetteki Merkez Partisi’nin oyları azalırken, “Gerçek Finliler” oy oranlarını % 4 oranında artırarak % 23’e çıkardılar.
Nisan ayında yapılan seçimlerde “Gerçek Finliler”, 2007 yılı seçimlerine kıyasla oylarını 5 kat artırarak 39 sandalye elde etmişlerdi. Irkçı parti yükselişini sürdürmesi durumunda gelecek seçimlerde tek başına hükümeti kurabilecek çoğunluğu elde edebilecek.
İskandinavya ve Avrupa’nın diğer ülkelerine kıyasla, daha katı bir göçmen politikası uygulayan Finlandiya’da ırkçı partinin yükselişi endişe ve şaşkınlık yaratıyor. 5,3 milyon nüfuslu Finlandiya’da 143 bin göçmen yaşıyor. Göçmenlerin azlığına rağmen, “Gerçek Finliler”in yükselişe geçmesinin nedenlerini, sınıflararası gelir farklılıklarını ve yoksulluğu artıran koalisyon hükümetlerinin yeni liberal politikalarında aramak gerekiyor. Bu politikaların yol açtığı hoşnutsuzluğu ustaca kullanan “Gerçek Finliler”, Avrupa Birliği ve NATO karşıtı söylemlerle en sağdan en sola kadar tüm siyasi partilerin tabanlarından oy alıyorlar.
MURAT KUSEYRİ/STCKHOLM