Devletler sözleşmeyi ihlal ediyor
Uluslararası Af Örgütü'ne göre, BM'nin işkenceyle mücadele sözleşmesini imzalayan 155 ülkenin çoğunun buna uymadığına, son 5 yılda 141 ülkede işkence yapıldığına dikkat çekildi. İşkencenin yaygın olduğuna ve 'terörle mücadele' politikasının işkenceyi meşrulaştırdığına vurgu yapıldı. 141 ülkede son beş yıl içinde meydana gelen işkence belgelerini temel alarak hazırlanan raporda işkencenin bazı ülkelerde bireysel vakalar, bazı ülkelerde ise günlük hayatın bir parçası olduğu tespit ediliyor. Rapor ayrıca kötü muamele ve zorla itiraf yöntemlerinin dünya genelinde polis tarafından sıkça kullanıldığına dikkat çekiyor.
Gözaltında işkence korkusu
Rapora göre dünyanın dört bir yanında insanların neredeyse yarısı gözaltındayken işkence görmekten korkuyor. Uluslararası Af Örgütü'nün raporunda, 21 ülkede 21 bin kişiyle yapılan bir ankete de yer verildi. Buna göre, anketi yanıtlayanların yüzde 44'ü gözaltındayken işkence görmekten korkuyor. Bu korku en çok yüzde 80 ile Brezilya'da ve yüzde 64 ile Meksika'da var. Anketteki çarpıcı bir bilgi de Çin ve Hindistan'da işkenceye yüzde 74 oranında destek verilmesi. Uluslararası Af Örgütü'nün raporunda Türkiye'ye de yer veriliyor. Türkiye'de başta Gezi olayları olmak üzere polisin uyguladığı şiddetin işkence boyutuna ulaştığı vurgulanıyor. Hükümetin bu sorunu gidermede daha fazla çaba harcaması gerektiği belirtildi.
İşkence muhalife uygulanıyor
Dün Berlin'deki Basın ve Enformasyon Dairesi'nde basın toplantısı düzenleyen Uluslararası Af Örgütü Almanya Genel Sekreteri Selmin Çalışkan, işkencenin kapalı kapılar ardında cereyan ettiğini, bu nedenle konuya dair istatistiki bilgi vermenin ya da bir ülkeyi öne çıkarmanın güç olduğuna işaret ediyor.
İşkence yaygın ve sistematik
Çalışkan, raporun ortaya koyduğu genel verileri ise şu sözlerle aktardı:"Suriye'de olduğu gibi, işkence evrensel bir sorun ve özellikle fakir ve dışlanmış insanları etkiliyor. İkincisi, işkence hala küresel bir problem yani araştırma yaptığımız 141 ülkenin büyük bir bölümünde işkence yaygın, rutin ve sistematik bir şekilde yapılıyor. Üçüncüsü, işkence muhalefete karşı kullanılan bir yöntem. Dördüncüsü ise işkencenin 11 Eylül'den sonra ABD'nin başını çektiği 'biz, milli güvenliği korumak istiyoruz' adı altında yapıldığını görüyoruz.”
'Terörle mücadele' meşrulaştırdı
Selmin Çalışkan, bu çerçevede ABD ve bazı Avrupa ülkelerinin ulusal güvenlik ya da 'terörle mücadele' adı altında işkenceyi meşrulaştırdığını vurguluyor. Genel Sekreter, söz konusu yöntemin güvenliği artırmak yerine hukuk devletini ve ulusal güvenliği yok ettiğini söylüyor. Çalışkan'a göre böylece "İnsan kendi devletine, hükümetine karşı inancını kaybediyor."
Cezaevinde ağır işkence var
Cezaevindeki işkence vakalarına dikkat çeken Çalışkan, "Tekmelemek, el ve ayaklardan asmak, elektrik ve hücre cezası vermek, uykusuz bırakmak ve tecavüz... Bunlar, dünya genelinde sayısız mahkûm için gerçek' dedi.
Almanya'da denetim yok
İşkence ve kötü muamele ile ilgili Almanya'daki durumu da değerlendiren Selmin Çalışkan, ülkede polisi işkenceye karşı denetleyen bir mekanizma olmadığına dikkat çekiyor. Çalışkan, Almanya'da işkence vakası olmadığını ancak polis tarafından kötü muameleye uğrayanların bulunduğunu, fakat konuyla ilgili verilerin de olmadığını bildirdi. Çalışkan, "Alman polisinin herhangi bir kontrol mekanizması yok. Bu nedenle polisin kötü muamelede bulunduğu vakaların araştırılması için bağımsız bir komisyona ihtiyaç var" ifadesini kullandı.
Türkiye'de polis şiddeti işkence boyutunda
Birçok yerde işkenceye karşı korunmanın aslında sadece kağıt üzerinde var olduğunu vurgulayan Çalışkan, buralardaki hükümetlerin de işkenceyle mücadele yerine işkenceyi örtbas etmek için uğraştığını bildirdi. Çalışkan Türkiye'de sistematik işkence vakalarının kendilerine yansımadığını ama başta Gezi olayları olmak üzere polisin uyguladığı şiddetin işkence boyutuna ulaştığını vurguluyor.
'Şiddeti Durdur' kampanyası
Uluslararası Af Örgütü Almanya Genel Sekreteri ayrıca, dünya genelinde ‘Şiddeti Durdur' adı altında bir kampanya başlattıklarını belirtiyor. Çalışkan kampanyada, cezaevlerinin ve emniyetteki sorgulamaların gözlenmesi ve kayıt altına alınmasını, avukatların, doktorların, tutuklu yakınlarının ve insan hakları gözlemcilerinin hapishaneleri kolaylıkla ziyaret edebilmelerini, şiddet uygulayanların cezalandırılmasını, baskı altında alınan ifadelerin mahkeme tarafından geçersiz sayılmasını uluslararası kamuoyundan talep ettiklerini vurguluyor.
HABER MERKEZİ