Kadın eliyle can bulan çini sanatı

• Wan’da kadınlar için hem sanat akademisi hem de istihdam alanı haline gelen seramik ve çini sanatı atölyelerini geliştiren Zeynep Kaya, “Girişimci ve evde kalmak zorunda olan kadınlar için bu çalışmaları güçlendirmemiz gerekiyor” dedi.

Wan’da kadın istihdamının Türkiye ortalamasının oldukça altında kaldığı bir dönemde, girişimci kadınlardan Zeynep Özalp Kaya, sanatı bir dönüştürme aracı haline getirerek önemli bir projeye imza atıyor.  İki yılı aşkın süredir devam eden çalışmalarla, evde kalan, iş bulmakta zorlanan veya herhangi bir kamusal alanda kendini ifade edemeyen kadınlar, nitelikli sanat eğitimi alarak hem sosyalleşiyor hem de ürettikleri eserlerle gelir elde ediyor. 

MA’ya konuşan Zeynep Özalp Kaya, atölyede aktif olarak seramik ve çini sanatını icra ettiklerini belirterek, "Burada aktif olarak seramik ve çini sanatını icra ediyoruz. Yaklaşık 15 kadınla beraber çalışıyoruz. İşletmemizde kültürel mirasımıza da çeşitli figürleri çiniye aktarıyoruz. Wan’da yaklaşık iki yıldır şehir okumaları ve kültürel miras okumaları yapıyoruz. Çok geniş bir grupla ve kadın emeği ile bunu çini sanatına aktarıyoruz. Kadınlar buraya gönüllü geliyor ve çalışmalarını böyle yürütüyor” diye konuştu.

Kamusal alanda görünmeyen kadınlar

Yaptıkları ürünleri satarak kadınlara ekonomik gelir sağladıklarını kaydeden Zeynep Özalp Kaya, “Maalesef yaşadığımız coğrafyada kadın istihdamı çok düşük ve kadınlar iş bulmakta zorlanıyor. Girişimci kadınlar ve evde kalmak zorunda olan kadınlar için bunu güçlendirmemiz gerekiyor. Herhangi bir kamusal alanda kendini göremeyen kadınları alıyoruz ve burada çok nitelikli bir eğitim veriyoruz. Eğitim bu işin en önemli parçası. Kadınların nitelikli bir sanat eğitimi almaları ve burada kadınların sosyalleşmesi çok önemli. Kadınlara bir fırsat veriliyor. Kadınlar ürün yaptıkça biz o ürünleri satıp onların ekonomik olarak da desteklemeye çalışıyoruz” dedi.

Her mahalleye bir merkez açılmalı 

Zeynep Özalp Kaya, Wan’da sanat ve zanaat aktivitelerinin son yıllarda arttığını ancak aşılması gereken engeller bulunduğunu vurgulayarak şunları ifade etti: “Bazı mahallelerde kadın merkezleri yok. Bunlar hep çarşı merkezde oluyor. Buna da kadınların erişimi zor oluyor. Wan’ın herhangi bir mahallesinde yaşayan ve tek başına olan bir kadını, oradan çıkarıp sanata ve zanaata çekmek pek mümkün olmuyor. Eskiye nazaran şu an bazı mahallelerde aile merkezleri yer alıyor. Aslında tartışılması gereken konu da aile destek merkezleri. Her mahalleye bir sanat merkezi açmak önemli. Bunun yanında o kurumların içindeki niteliği de arttırmak gerekiyor. Ama kadınların çok sorun yaşadığı bir ülkede yaşıyoruz. İş istatistiklerine göre Wan son sıralarda yer alıyor. Kadın istihdamının iş gücüne katılım oranlarına baktığımızda çok iç açıcı bir durum değil. Bunu nasıl aşabiliriz? Eğitim yoluyla kadın emeği üzerinde yeni projelerin olmasıyla ve kadınların üretim alanına dahil olmasıyla mümkün olabilir.” WAN