Alanlara akan on binlerce kadın, sözü ve eylemiyle erkek egemen sisteme, onun devlet haline ve faşizmine meydan okudu. “Susmuyoruz, korkmuyoruz, itaat etmiyoruz” diyen kadınlar, açlık grevinde olan Leyla Güven’in fotoğraflarını taşıyarak, direnişini selamlayıp sahiplendi.
Kuzey Kürdistan ve Türkiye’nin birçok merkezinde alanlara akın eden on binlerce kadın, ortak mücadeleyi büyütme mesajı verdi. Amed İstasyon Meydanı’nda kadınlara hitap eden HDP Kadın Meclisi Sözcüsü Dilan Dirayet Taşdemir, 122 gündür açlık grevi eylemini sürdüren DTK Eşbaşkanı Leyla Güven’in eylemine dikkat çekerek, “Zulüm ve baskı ne zaman öne çıktıysa bir kadın aydınlık olup, meşalesiyle karanlığa yürür” dedi.
8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla Dicle Amed Kadın Platformu (DAKP) tarafından Amed İstasyon Meydanı’nda “Kadınlar özgürlük için direnişte, kadınlar grevde” sloganıyla miting düzelendi. Mitinge, Halkların Demokratik Partisi (HDP) Kadın Meclisi Sözcüsü Dilan Dirayet Taşdemir, HDP milletvekilleri Semra Güzel, Ebru Günay ve Saliha Aydeniz ile birlikte HDP’nin kadın eşbaşkan adayları, sivil toplum kuruluşu temsilcileri katıldı. Miting alanını dolduran kadınlar sık sık Öcalan üzerindeki tecridin kaldırılması talebiyle 122 gündür açlık grevi eylemini sürdüren Leyla Güven’i selamlayarak, “Leyla Güven rûmeta me ye” ve “Bijî berxwedana zindanan” sloganları attı.
Miting, saygı duruşuyla başladı. Tertip Komitesi Başkanı Gülistan Ataş ve DAKP Sözcüsü Bahar Yıldırım, kadınları selamladı. 8 Mart’ı zorlu şartlarda karşıladıklarını belirten Bahar Yıldırım, “Zılgıtlarımız bütün kadınlara ulaşsın” dedi.
Leyla Güven’den mesaj
Leyla Güven de mitinge mesaj gönderdi. Güven’in mesajı, HDP Ağrı Milletvekili Dilan Dirayet Taşdemir tarafından okundu. Güven’in mesajı şöyle: “Merhaba sevgili kadınlar, 8 Mart haftasındayız. Bütün dünya kadınlarının ve sizlerin 8 Mart direniş gününü kutluyorum. İnanıyorum ki; her gelen yeni gün 8 Martlar bize daha özgür günlerin müjdeleyicisi olacaktır. 8 Martlarda kadınların, yani toplumun taleplerini alanlarda haykıracağız. Her gün biraz daha direnişi yükselterek, mücadelemizi yükselterek kadının toplum içerisindeki bütün haklarını, hukukunu ve özgürlüğünü en üst seviyeye ulaştıracağız.”
Bir kadın meşalesiyle yürür
Mitingde konuşan Dilan Dirayet Taşdemir, “Zindanlardan, sokaklara bütün kadınlara selam olsun. Zulüm ve baskı ne zaman öne çıktıysa bir kadın aydınlık olup, meşalesi ile karanlığa yürür. Rosa Lüksemburg’tan Leyla Qasim’a, Sakinelerden Sêvêlere bu direniş böyle gelmiştir” diye başladı.
Bugün direnişin adı Leyla’dır
Güven’i selamlayan Taşdemir, şöyle devam etti: “Bugün faşizme, diktatörlüğe karşı bir kadın direnişi ile yarınlarımızı aydınlatıyor. Direnişin adı Leyla’dır. 8 Mart Leyla’ya armağan olsun. Barış, demokrasi ve özgürlük için direniyor. Leyla kadınlara öncülük ediyor. Leyla tecridin anlamını iyi biliyor. Tecrit savaştır. Tecrit kırılmayana kadar kimse özgür olamaz, kadınlarda özgür olamaz. Tecrit kırılana kadar direnişimizi sürdüreceğiz.”
Tecrit kırılmadan olmaz
Öcalan ile devlet arasında sürdürülen diyalog sürecini hatırlatan Taşdemir, “Sayın Öcalan; ‘kadınlar bu masada oturmayana kadar demokrasi de barış da eksiktir’ demişti. Sayın Öcalan, 40 yıldır kadın özgürlüğü için önemli bir mücadele yürütüyor. Bu nedenle tecrit bu kadar ağırlaştırılıyor. Sayın Öcalan üzerindeki tecridi kıracağız. Tecrit kırılmayana kadar bu topraklara ne barış ne de huzur gelir. Leyla Güven bu çağrıyı yapıyor” şeklinde konuştu.
Her şeye rağmen susmuyoruz
HDP Amed Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkan Adayı Hülya Alökmen Uyanık ise Leyla Güven ve cezaevlerinde açlık grevi eylemini sürdüren tutsakları selamlayarak, şöyle konuştu: “Her şeye rağmen biz kadınların susmadığı direndiği bir çağdan geçiyoruz. Zor ama bir o kadar da direnişe tanıklık ediyoruz. Bu süreci de kadınların direnişi dağıtacak. Cezaevleriyle, ölümlerle, savaşlarla bu kesintisiz direnişimizi durdurmak istediler. Bin defa daha katletseler de buradayız, işte buradayız. Nenelerimiz, analarımız buradaydı, biz buradayız ve yarın çocuklarımız da burada olacak. Binlerce kadın iktidarın politikalarına net cevap veriyor. Amed bizim, Kürdistan bizim, şehirler bizim ve gitmiyoruz, burada kalacağız. Bu seçim biz kadınlar için çok önemlidir. Çünkü kayyumlar ilk iş olarak kadın çalışmalarına saldırdı. Fakat bizim için her sokak ve her semt kadın mücadelesi alanıdır. Kurumlarımızı kapatsalar da zihnimize kilit vuramadılar. Yine umutta, yine şiirde, yine direnişteyiz. Size söz olsun daha önemli çalışmalara imza atacağız. 1 Nisan’da kadınlarla birlikte belediyeleri açıp gerçek sahiplerine teslim edeceğiz.”
Kadın direnişinden korkuyorlar
KESK Kadın Sözcüsü Gülistan Atasoy da kadınları selamlayarak, şunları söyledi: “Leyla Güven ve tüm kadınlara selam olsun. Sevgili kadınlar erkek egemenliğinin hüküm sürdüğü bir dünyada barış olamaz. Bizim örgütlü mücadelemize 8 Mart’ta bile tahammül edemeyen zihniyeti kınıyoruz. Kadınların direnişinden korkuyorlar. Onların istediği şekilde yaşamımızı, gülmemizi, çocuk yapmamızı istiyorlar. Şimdilerde tutturmuşlar susun, korkun, itaat edin diyorlar. Biz bu alanda bize ‘itaat edin’ diyen zihniyete diyoruz ki; biz sizin gerçek yüzünüzü gördük. Tecavüzü nasıl meşrulaştırdıklarını, annelerin çocuklarının bedenlerini nasıl buzdolaplarında sakladıklarını, Kürt sorununa sunduğunuz çözümsüzlüğün katliamlarını gördük. Onca baskıya rağmen özgürlüğün, barışın bayrağını asla yere indirmeyeceğiz. Sizin bekanız için değil özgür yarınların bekası için direneceğiz. Yaşasın kadınların örgütlü mücadelesi. Vardık, varız, var olacağız.”
Mitingde sanatçı Nurcan Değirmenci sahne aldı. Değirmenci, ezgilerini DTK Eşbaşkanı Leyla Güven ve açlık grevi eylemcileri için seslendirdiğini söyledi. Sur Ritim Topluluğu ile sanatçı Devrim Demir’in sahne aldığı mitingde kadınlar halay çekti.
Tecrit kırılsın Leyla yaşasın
HDP Şırnak Kadın Meclisi, bir süre önce startını verdiği 8 Mart Dünya Kadınlar Günü etkinliklerinin finalini Silopi ilçesinde görkemli bir şölenle sonlandırdı. Kente bağlı Nuh Mahallesi’nde gerçekleşen şölen öncesi HDP İlçe Örgütü binası önünde bir araya gelen çok sayıda kadın şölen alanına doğru yürüdü. Yöresel kıyafetler giyen kadınların yürüyüş boyunca artarken, çevrede bulunan yurttaşlar zafer işaretleri ile kitleye katıldı. “Bijî berwedana Leylayê” ve “Jin, Jiyan, Azadî” sloganlarının hiç susmadığı yürüyüşe, HDP Şırnak Milletvekili Nuran İmir ile HDP’nin eşbaşkan adayları katıldı.
Yürüyüşün ardından alan varan HDP’li kadınlar burada da coşkulu bir kitle tarafından karşılandı. “Tecrit kırılsın, Leyla yaşasın” pankartının açıldığı program, saygı duruşunun ardından başladı. Coşkunun hakim olduğu şölen kısa bir süre sonra mitinge dönüştü. HDP bayraklarının açıldığı şölende özellikle beyaz tülbent takan annelerin coşkusu renkli görüntüler ortaya çıkardı.
Silopi Belediyesi Eşbaşkan Adayı Adalet Fidan, HDP Milletvekili Nuran İmir’in ardından konuşan Barış Annesi Şemse Kara, çok sayıda kişinin yakılarak katledildiği Cizre bodrumlarını hatırlatarak, “Katledilen gençlerin hesabını soracağız” dedi.
Program, sokağa çıkma yasağı sırasında cansız bedeni 7 gün sokak ortasında bekletilen Taybet İnan’ın kızıyla birlikte HDP kadın seçim bürosunun açılışıyla son buldu.
Buldan:Tecridi kadınlar kıracak
Van’da miting alanını dolduran kadınlara seslenen HDP Eşbaşkanı Pervin Buldan, tecridin insanlık suçu olduğunu belirterek, “Tecridi kaldıracak ve kıracak olan yine kadınlardır” dedi.
HDP Kadın Meclisi, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla Musa Anter Barış Parkı’nda miting düzenledi. Mitinge, HDP Eşbaşkanı Pervin Buldan, HDP Milletvekili Muazzez Orhan, Van Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkan Adayı Bedia Özgökçe Ertan ile il, ilçe ve beldelerin kadın eşbaşkan adaylarının yanı sıra TJA, DTK, DBP’den kadınlar katıldı. Barış Anneleri’nin sarı, kırmızı, yeşil fularlarla, kadınların yöresel kıyafetleriyle katıldığı mitingde, “Jin, Jiyan, Azadî” sloganı yankılandı.
Zılgıtların bir an durmadığı mitingde, kadınlar halayları ve dillerindeki isyanıyla miting alanına renk kattı. Saygı duruşunun ardından 8 Mart’ın kısaca tarihçesi anlatıldı. 8 Mart Tertip Komitesi Başkanı Edibe Babur, Leyla Güven’e selam gönderdi.
Belediye ilçe kadın eşbaşkan adaylarının tanıtılmasının ardından Van Büyükşehir Belediyesi Eşbaşkan Adayı Bedia Özgökçe Ertan konuşma yaptı. Kadınları selamlayan Ertan, “Leyla kî ye” şiirini okuyarak “Leyla Güven umudun adıdır. Yaşamak ve yaşatmak için açlık grevini sürdüren Leyla Güven’i selamlıyoruz. Leyla’nın talebi milyonların talebidir, haklıdır, meşrudur” dedi. Ertan, Van’da 14 erkek belediye başkan adayı çıkaran AKP-MHP ittifakına karşı, “14 kadın belediye eşbaşkanıyla geliyoruz” dedi.
Zılgıtlar eşliğinde sahneye çıkan HDP Eşbaşkanı Pervin Buldan, “Sevgili Leyla Güven’i sevgiyle selamlıyoruz” diyerek konuşmasına başladı. AKP’nin üç maymunu oynayarak, açlık grevleriyle eriyen bedenleri görmezden geldiğini kaydeden Buldan, şunları söyledi: “Tek talep var, bu talep kadınların, milyonların, gençlerin talebidir. Bu talep meşru, haklı ve demokratik bir taleptir. ‘Kendi hukukunuzu işletin’ diyorlar. Ancak Adalet Bakanlığı kendi çıkardığı yasayı uygulamıyor. Biliyoruz ki; tecridi de kaldıracak ve kıracak olan yine kadınlardır. 31 Mart’ta belediyelerde kayyumların temizliğini yapacağız. O kayyumlar giderken AKP’nin tabelalarını da alıp gitsinler. 31 Mart’ta halkımız sandıklarda öyle bir ders verecek ki bu dersten utanacaklar.”
Miting, müzik dinletisiyle sona erdi.
Diğer merkezler
Ankaralı kadınlar, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü’nde, “Krize, savaşa, eşitsizliğe karşı mücadeleyle güçleniyor, hayatı örgütlüyoruz” sloganıyla Sakarya Caddesi’nde bir araya geldi. Ankara Kadın Platformu öncülüğünde alana yüzlerce kadın ellerinde, müzik aletleri, dövizler ve pankartlarıyla giriş yaptı. Alana dolduran kadınlar, “Susmuyoruz, korkmuyoruz, itaat etmiyoruz”, “Jin Jiyan Azadî” sloganlarını attı.
HDP Muş Kadın Meclisi, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla bir etkinlik düzenledi. Etkinliğe Milletvekilli Şevin Çoşkun, kadın belediye eşbaşkan adayları ve çok sayıda kadın katıldı. Açılış konuşmasının ardından kadın mücadelesini ve açlık grevinde olan Leyla Güven’in direnişi anlatılan bir sinevizyon gösterimi yapıldı. Açıklamanın ardından kadınlar hep birlikte sokaklarda kadınlara karanfil dağıtarak, kadınların 8 Mart’ını kutladı.
HDP’li kadınlar, Tatvan Cumhuriyet Caddesi üzerinde bulunan Kadın Seçim Bürosu’nu açtıktan sonra, burada 8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla bir etkinlik düzenledi. Etkinliğe, il ve ilçe kadın belediye eşbaşkan adaylarının yanı sıra çok sayıda kadın katıldı. Bitlis’in Ahlat İlçesi’nde de 8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla bir araya gelen Bitlisli kadınlar, Ahlat kadın seçim bürosunu açtıktan sonra, halay ve zılgıtlar Dünya Kadınlar Günü’nü kutladı.
8 Mart Dünya Kadınlar Günü dolayısıyla Diyadin ve Doğubayazıt’ta etkinlikler yapıldı. Diyadin’de kadın buluşmasının ardından karanfil dağıtıldı. Doğubayazıt’ta ise Sanat Sokağı’nda yürüyüşe geçen kadınlar ‘Yaşamak Yaşatmak, Haklarımız ve Hayatlarımız için 8 Mart’ta Alanlardayız’ pankartı açtı.
İnsan Hakları Derneği (İHD) İstanbul Şubesi Hapishane Komisyonu, 8 Mart Dünya Kadınlar Günü vesilesiyle cezaevinde bulunan hasta tutuklulara Beyoğlu Sıra Selviler Caddesi’nden bulunan PTT Taksim Şubesinden kart gönderdi.
İzmir Barosu Kadın Hakları Danışma ve Hukuk Araştırmaları Merkezi de 8 Mart Dünya Kadınlar Günü nedeniyle İzmir Barosu önünden başlayıp Kıbrıs Şehitleri Caddesi’ne kadar yürüyüş gerçekleştirdi.