Türkiye’nin karadan, denizden ve havadan çıkarma yaptığı ve uluslararası alanda “işgal” olarak kabul edilen Kıbrıs Harekatı sırasında kara, deniz ve hava birliklerine bağlı 498 askeri ölürken Genelkurmay’ın açıkladığı resmi verilere göre Kürdistan’daki sayı bunu geçti. 

Türkiye, ‘terörle mücadele’ adı altında Kürtlere karşı tarihinin en kapsamlı saldırılarından biri içerisinde. Haziran 2014 MGK toplantısında planlan ve esas olarak 7 Haziran seçimlerinden sonra hayata geçirilen ‘Çöktürme planı‘ çerçevesinde yürütülen saldırılarda şimdiye kadar yüzlerce sivil insan katledildi, kentler PKK ile mücadele tarihinde ilk kez havadan ve karadan bombalandı. 

24 Temmuz’da resmi olarak başlatılan ve Ağustos 2015 tarihinde ‘sokağa çıkma yasakları’ ile şehirlere taşınan saldırılarda aralarında çocuk ve kadınların da bulunduğu en az 400 sivil katledildi. Cenazelerin günlerce sokaklarda kaldığı saldırıların bilançosu devlet açısından da ağır oldu. 


10 ayda 500 kayıp

24 Temmuz’dan bu güne geçen yaklaşık 10 aylık süre içerisinde Genelkurmay tarafından 3 gün önce açıklanan verilere göre, çoğu rütbeli ve sözleşmeli olmak üzere 296 asker, 178 polis ve 9 korucu; toplamda 485 kişi öldü. Gerçek rakamlar ise bunun çok üstünde. Genelkurmay’ın açıklama yaptığı günden bu yana geçen 3 gün içerisinde ise aralarında bir binbaşının da bulunduğu en az 14 asker ve 1 polisin ölmesiyle bu sayı 499’ı geçti. 

Bu rakam, Türkiye’nin Kıbrıs’a yönelik askeri müdahalesinde verdiği kayıpları da geride bıraktı. 1974 tarihinde, uluslararası alanda “işgal” olarak nitelendirilen müdahale sırasında Türkiye toplamda 498 kayıp verdi. 

20 Temmuz’da başlayıp 14 Ağustos’ta sona eren yaklaşık 1 aylık harekat süresince Türkiye’nin verdiği kayıplar, 415 kara, 65 deniz, 5 hava ve 13 jandarma olmak üzere toplam 498 olarak açıklanmıştı. Bununla birlikte Türk tarafındaki milislerlerle birlikte toplamda bin 672 kayıp verilmişti. 


Kore’de 3 yılda 741 kayıp

Türkiye, Menderes döneminde “komünizm ile mücadele” kapsamında dahil olduğu Kore Savaşı‘nda da neredeyse son 10 ayda Kürdistan kentlerinde verilen kayıp sayısı kadar kayıp vermişti. 1950-53 yılları arasındaki Kore Savaşı’nda resmi verilere göre Türkiye 741 kayıp verdi. 


90’lı yılları aştı

Son 10 ayda açıklanan resmi kayıplar, Türkiye tarihinin karanlık yılları olarak kabul edilen 90’lı yıllardaki kayıpları da geride bırakmış durumda. Savaş ve çatışmanın şiddetlendiği 1990 yılında, Türkiye’nin asker-polis kaybı 161, 1991 yılında 244 olarak hesaplandı. 


Zirveye ulaşmak üzere

Kürt sorunundaki çatışmalarda yine resmi verilere göre 1992’den itibaren kayıplar tavan yapmaya başladı. 1992 yılındaki çatışmalarda Türkiye 629 kayıp verdi. 1993 yılında bu rakam 715’e çıkarken, 1994 yılında Türkiye’nin kayıplarını zirvesi oldu ve bin 145 kayıp verildi. 1995 yılında ise yapılan ateşkes nedeniyle bu sayı 772’ye; 96’da 608’e; 97’e 518’e düştü.


Artan ve düşen kayıp bilançoları

Ateşkesin yaşandığı yıllarda Türkiye’nin saldırıları sonucu yaşanan çatışmalarda 500’den fazla gerilla hayatını kaybederken, Türkiye’nin verdiği kayıp sayısı 29 olarak hesaplandı. 2002 yılında bu sayı ise sadece 7 olarak hesaplandı. 

1999-2004 yılları arasındaki ateşkesi değerlendirmeyen AKP politikaları nedeniyle 2004 Haziran’ın da yeniden başlayan çatışmalar bilançoyu da arttırdı. 2004 yılında 7 olan kayıp sayısı 2005’te 105’e, 2006’da 111’e, 2007’de 146’ya, 2008’de 171’e çıktı. 2009 sonrasında açılım süreci ve çözüm süreciyle birlikte bilanço yeniden düştü. Newroz deklarasyonu ile 2013’ten yeniden çatışmaların başladığı Temmuz 2015’e kadar neredeyse asker ve polis kaybı yaşanmadı.