Kırgızistan’da olağanüstü hal koşulları nedeniyle kadınlar şiddet riski altında. Kadın hak savunucuları, aile içi istismar yaşayan herkesin güvenli bir şekilde evlerinden ayrılabilmesini ve kriz sırasında koruma ve hizmet arayabilmesini sağlamak için hükümetten acil adımlar atmasını istiyor. Kırgızistan’da sabah 8.00’den akşam 19.00’a kadar sokağa çıkma yasağı içeren mevcut olağanüstü hal koşullarında, kadınların aile içi şiddetten kaçmaları çok daha zor hale geldi. Kriz Merkezleri Derneği'nin direktör yardımcısı Tolkun Tulekova, “Pek çoğu polisi veya yardım merkezlerini aramaktan çok korkuyor, çünkü “tacizcileri günde 24 saat evde, her adımlarını kontrol ediyorlar” dedi. Çalışma ve sosyal kalkınma Bakanı Yardımcısı Aliza Soltonbekova da, belli bir istatistik veya vaka belirtmeksizin aile içi şiddet raporlarında bir artış olduğunu doğruladı. Milletvekili Gulshat Asylbaeva, yakın zamanda yapılan bir parlamento oturumunda aile içi şiddete maruz kalan kadınların “yaşamları veya sağlıkları için risk” durumunda evlerini terk etmelerine izin veren bir kararname çıkarmasını önermiş, ancak bu teklif karşısında sessiz kalınmıştı. Bir bakan yardımcısı ise üzerinde çalışıldığını, mümkünse yerel olarak sorunu ele aldıklarını belirtmişti. Polis şiddet ortamına geri gönderiyor Olağanüstü hal sürecinde destek hizmeti veren kurumların sadece sosyal ağlar veya telefon aracılığıyla uzaktan çalışmasına izin veriliyor. Sığınaklar, kriz merkezleri ve diğer hizmetler yeni gelenlere kapalı. Tek seçenek polisi aramak. Ancak Tulekova’nın anlatımlarına göre polis, davayı rapor etmek üzere kadını ve istismarcıyı karakola getiriyor, daha sonra her ikisini de tekrar eve gönderiyor. Yürürlükteki yasa nadiren uygulanıyor 2017 Aile İçi Şiddet Yasası, polisin aile içi istismarı onayladıktan sonra bir koruma emri çıkarmasını zorunlu kılıyor. Bu tür emirler, mağdur ve istismar eden kişi arasındaki teması engelleyebilir, ancak nadiren gerçekleştiriliyor ve mevcut krizde uygulanması neredeyse imkansız. Seyahat kısıtlamaları, aile içi şiddet mağdurlarının diğer bölgelerdeki aile evlerine yerleşmesini yasaklıyor. İşsizliğin arttığı bir dönemde sosyal mesafe ve mali yükler, mağdurun arkadaşlarında veya akrabalarında kalmayı gerçekçi olmayan hale getiriyor. Hükümet acilen adım atmalı Kadın savunucuları, Kızgız hükümetine şu çağrıyı yapıyor: “Kırgız hükümeti, aile içi istismar yaşayan herkesin güvenli bir şekilde evlerinden ayrılabilmesini ve kriz sırasında koruma ve hizmet arayabilmesini sağlamak için acil adımlar atmalıdır. Aile içi şiddet hizmetlerini “zorunlu” olarak sınıflandırmalı ve sosyal mesafe gibi önleyici tedbirlere saygı göstererek, barınakların ve diğer destek hizmetlerinin çalışır durumda kalmasını sağlamalıdır” diyor. BİŞKEK