ZEMO AĞGÖZ / MA/KONYA
Urfa’dan Cihanbeyli’ye gelen mevsimlik tarım işçileri, günlük 40-50 TL’ye güneşin altında 12 saat kesintisiz çalıştırılıyor. Elektrik, su ve yol giderleri de çadırlarda kalan işçilere ait.
Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) Ocak 2019 verilerine göre, 27 milyon kişi olarak istihdam edilen iş gücünün yüzde 17’sini tarım iş gücü oluşturuyor. Tarım işgücünde çalışanların yarısını ise mevsimlik tarım işçileri. TÜİK’in 2018 verileri de bir önceki yıla göre mevsimlik tarım işçilerinin günlük ücretleri yüzde 12.6 artışla 66 liradan 74 liraya yükseldi. Urfa’dan Cihanbeyli’ye gelen mevsimlik tarım işçileri ise TÜİK’in verilerinin aksine günlük ücretlerinin 40-50 TL. Mevsimlik tarım işçileri, Cihanbeyli’ye bağlı köylerde, pancar tarlalarında önce çapa ardından pancar toplama işlerini yapıyor. İşçiler ayrıca buğday zamanında buğday tarlasında da çalışıyor.
Cihanbeyli’de çadırlarda kalan işçiler, köylere kendi araçlarıyla giderek gün boyu tarlada çalıştıktan sonra tekrar çadırlarına dönüyor. İşçilerden Şahin Çakırcı (30), bir yandan çapa yaparken bir yandan da sorunlarını dile getirdi. Ailesiyle birlikte Konya’ya çapa yapmaya geldiğini ve 4 ay boyunca burada kaldıklarını ifade eden Çakırcı, çocuklarının okulu bırakıp kendileriyle birlikte gelmek durumunda kaldıklarını belirtti. Çakırcı, “Günde 12 saat çalışıyoruz. Koşular çok zor. Urfa’da iş olmadığı için buraya kadar geliyoruz. Günde 50 TL alıyoruz. Sigorta zaten yok” dedi.
Eşi Sahra Çobanoğlu ile birlikte çapa yapan 55 yaşındaki Aziz Çobanoğlu, “Böyle olmuyor, halimizi görüyorsunuz perişanız” diyerek, Urfa’da iş olmadığı için Konya’da çalışmak durumunda kaldığını anlattı. Konya’daki işleri bittikten sonra Urfa’ya döndüklerinde pamuk toplama işine gittiklerin ifade eden Çobanoğlu, “Dönüm başı 300 TL alıyoruz. Bir dönüm tarlanın çapasında kaç kişi çalıştıysak onu aramızda paylaşıyoruz. Kişi başı günlük 50 TL falan oluyor. Mazot, su, elektrik fiyatları artı ama aldığımız ücret aynı” diye konuştu.
Koşullar çok kötü
Sahra Çobanoğlu (55) ise “Rezil oluyoruz. Hastayım. Şeker tansiyon, astım hepsi var. Ayakta çalışamıyorum. Oturarak çalışıyorum. 15 yıldır çalışıyorum” dedi. Çadırda kalan işçilerden Kasım Özbay (60) da, yaşadıkları koşullarının rezalet olduğunu ifade ederek, tuvaletin ve banyonun olmadığını aktardı. Elektrik, su, yeme, içme her şeyin parasını ödediklerini söyleyen Özbay, şunları belirtti: “Perişan olmuşuz. 8 ay çadırda kalıyoruz. Böceklerin içerisinde yatıyoruz. İş de yok. Çalıştığımız gün karnımız doyuyor. Çalışmadığımız zaman aç kalıyoruz. Buradan Urfa’ya döndüğümüzde yine açız.”
Konya’ya 15 kişilik ailesiyle birlikte çalışmaya gelen Emine Küçükoran (55) ise çalışma koşullarının “rezillik” olduğunu ifade ederek, sabahtan akşama kadar tarlanın içerisinde olduklarını anlattı. 50 yıldır tarlalarda çalıştığını aktaran Küçükoran, “Günde 12 saat çalışıyoruz. 6 ay kalıyoruz. Urfa’da iş olsaydı niye buraya gelelim. Dönüm başı 250 TL alıyoruz. Kişi başı 40-50 TL oluyor. Biz direkt mal sahibinden işi alıyoruz. Elektrik, su, yol masraflarının hepsi bize ait” dedi.