HÊVÎ BARAN / ROJHILAT RENGÎN / BEHDÎNAN
Suriye rejiminin kadına yönelik politikalarını değerlendiren Rojavalı YJA Star gerillası Mîtra Dersim, Baas rejiminde kadının yok sayıldığını vurguladı. Kürt kadının öncülük ettiği direnişle Ortadoğu’da tarihinin yeniden yazıldığını belirten Dersim, “Gerillada yıllarca yoksun bırakıldığım özgürlüğün tadına vardım. Bunun değerini anladıkça, bir kadın olarak o sistemde nelerden mahrum kaldığımızı görüyorum” diyor.
Rojava Devrimi öncesinde Suriye’nin Şam kentinde yaşayan Mîtra Dersim, bir yıl önce gerilla saflarında yer almaya karar verdi ve yönünü Kürdistan dağlarına çevirdi. Çok kültürlü bir yapıya sahip olan Suriye’de her toplumun kadına yönelik farklı bir yaklaşımının olduğunu belirten Mîtra Dersim, toplumun şekillenmesinde devletin kadına yönelik politikasının belirleyici olduğunu söylüyor.
Kadınlar hedef alındı
Baas rejiminin kadın haklarını yok saydığına işaret eden gerilla Dersim, “Anayasada özgürlük, eşitlik ve kadın özgürlüğü kavramları yer alsa da rejim kadına karşı ince bir savaş yürüttü. Yasalarda ve toplumsal yaşamda eşitlik ilkesi uygulanmıyor, kadına değer verilmiyor. Çocuk yaşta evlilikler çok sık yaşanıyor. Devlet en çok kadın ve gençleri hedef aldı. Kadınların sisteme başkaldırmaması için sindirilmeye çalışıldı. Bu yolla toplum da kontrol edilmeye çalışıldı” diyor.
Bu politikaların eğitim sistemine de bariz olarak yansıdığını vurgulayan Mîtra Dersim, rejim kurumlarında çoğunlukla erkeklerin çalıştırılarak halen birçok meslek dallarının kadınlara yasaklandığına dikkat çekiyor. Dersim, “Bu kurumlarda erkek egemen zihniyet ile eğitilen kadınlar çalıştırılıyor. Kadın ne kadar başarılı olursa olsun, onların çıkarlarına hizmet etmiyor ve ajanlık yapmıyorsa devlet için bir değeri yoktur” diye belirtiyor.
Özel savaş yöntemleri uygulandı
Kürt özgürlük hareketi ve kadın mücadelesinin toplumda büyük değişim yarattığını vurgulayan Mîtra Dersim, bu nedenle rejimin Kürt hareketini tehlike olarak gördüğünü belirterek, şöyle devam ediyor: “Geçmiş yıllarda rejimin Rojava’yı Araplaştırmak amacıyla devreye koyduğu Arap kemeri politikasına son yıllarda farklı uygulamalar da eklendi. Kürt gençleri asimile edilmeye çalışıldı, özel savaş yöntemleri uygulandı. Yine kadın aleyhine çok sayıda yasa çıkarıldı. Boşanma davaları ve kadına yönelik şiddet konularında da yasalar kadın aleyhine işliyor.”
Politikada da kadınlara yönelik ayrımcılığın sürdüğünü belirten Dersim, çok az sayıda kadının büyük bedellerle siyaset içerisinde yer alabildiğini söylüyor. “Rejime karşı siyaset yürüten, muhalif olan kadınlar tutuklanıp, işkencelere maruz kalıyor. Tutuklanan bazı kadınların akibeti bilinmiyor” diyen gerilla Dersim, DAİŞ’in kadınlara yönelik saldırılarında da rejimin kadınları korumadığını belirtiyor.
Kürt kadınları DAİŞ’i yendi
Rojava’da kadınların direnişi ve öz savunması sayesinde DAİŞ’in saldırıları karşısında bunun tersine bir durum yaşandığını ve YPJ (Kadın Savunma Birlikleri) ile kadınların bu vahşete karşı kendisini savunduğunu vurgulayan Dersim, gelişen kadın mücadelesini şöyle anlattı: “DAİŞ saldırılarına karşı kadınların öz savunması olmasaydı, bugün sadece Rojava ve Suriye’de değil, tüm Ortadoğu’da çok farklı bir durumla karşı karşıya kalacaktık. Kürt kadını tarihi yeniden yazıyor. DAİŞ’in yenilgisinde Kürt kadınların rolü belirleyici. Kadın kendisiyle birlikte tüm toplumu savundu. Rojava’da kadın devrimi yaşandı. Önder Apo’nun felsefesi temelinde bir örgütlülük vardı. Kadın hareketinin kuruluşuyla kadınlar güç aldı ve başkaldırdı. Kadın bilinci gelişti. İlk defa bazı Suriyeli kadınlar da Rojavalı kadınlarla birlikte direnip kendilerini savundular. Rojava devrimiyle sadece Kürt kadınları değil, Arap ve Süryani kadınlar da devrim saflarında yer aldı. Kadın devrime öncülük ederek gücünü kanıtladı, dünya kadınlarına da ilham verdi.”
Kaybettiğim güveni kazandım
YJA Star gerillası Mîtra Dersim, kendisinin de kadın gerillaların mücadelesi ve Rojava’daki kadın direnişinden etkilenerek gerilla saflarına katıldığına işaret ediyor. “Devlet sisteminde kaybettiğim güveni örgüt içerisinde kazandım” diyen Dersim, yaşadığı değişimi şu sözlerle ifade ediyor: “Öncesinde gerilla yaşamı hakkında çok fazla bilgim yoktu. Kadınların özgün örgütlenmeleri olduğunu, savaş komutanlığından inşaata yaşamın her alanında yer aldıklarını görmek bana güç verdi. Gerillada yıllarca yoksun bırakıldığım özgürlüğün tadına vardım. Bunun değerini anladıkça, bir kadın olarak o sistemde nelerden mahrum kaldığımızı görüyorum. Buradaki özgürlük tarif edilemeyecek kadar güzel bir duygu. Derin bir uykudan uyanmış gibiyim.”
Demokratik Ulus Modeli yaşamsallaşıyor
Kadın özgürlük hareketinde Kürt Halk Önderi Abdullah Öcalan’ın felsefesinin belirleyici olduğunu vurgulayan gerilla Dersim, Öcalan’ın savunmalarında ortaya koyduğu Demokratik Ulus Modeli’nin Kürt kadınlar öncülüğünde yaşamsallaştığını söylüyor. “Kadın özgürlüğü için mücadele eden Önderliğimiz bugün esaret altında’’ diyen YJA Star gerillası, Öcalan’a yönelik tecridin aynı zamanda kadın hareketine yönelik bir saldırı olduğuna işaret ediyor.