Dersim ra heta Çewlig merasîmê vîrarden
Qetlîama Helepçe serragêra ci de pêrokîn leteyanê Kurdistan de yena lanetkerdin. Qurbaneyê qetlîam vizêr Dersim, Çewlig û Dep de zî bi merasîman yad bî. Dersim de merasîma vîrardena qetlîamanê Helepçe, Qamişlo, Bazîd û Gazî Salona Konferans yê Şaredarî de viraziya. Xêlê siyasetmedaran ra piya bi desan welatijî tewrê merasîm bî.
Vîrarden de derheqê qetlîaman de sînevîzyon damusniya. Peycoy parlamenterê HDP yê Dersim Alîcan Onlu qisey kerd û vist vîrî ke aşma Adar, aşma qetlîaman a. Onlu da zonayen ke, aşma Adar tenya bi jan û dejan dekerde niya, herzewbîn aşma ke ma werznena ser pay a.
Alîcan Onlu aşkere kerd ke, qetlîamê ke veriya coy bî, nika zî ramenê û da zonayen ke, veriya coy dinya qetlîaman nêhesiya, la nika verniya çimanê dinya de qetlîamî qewimyenê. Parlamenter Onlu va, eke Kurdistan de zihnîyeta faşistîn yê AKP esta se, verniya nay de, ’38an de Zarîfe, Alîşer’î estbî. Nika Rojawa de Sîbelî, Arînî, Sûr de, Cizîr de Mehmedî, Pakîzeyî, Sêvêyî estê. Verniya na wehşetî de ma dê cuwyana newî înşa bikerê.
Fecr-î sadik nezdî yo
Jû merasîma vîrarden a bîn zî qezaya Xarpêt Dep de viraziya. Parlamenterê HDP Nîmetûllah Erdogmûş ra piya xêlê welatijî tewr bî. Erdogmuş qurbaneyê qetlîama Helepçe ke verniya çimanê pêrokîn dinya de viraziya vîrard û wina va: “Yê ke qetlîam viraştî kewtî pelgeyanê siya yê tarîxî. Tarîxê ma, dûştê zilmî tarîxê xoverdayişî yo. Waştişê kurdan, welatê xo ser de bi kamiya xo cuwyayiş o. Nayî ra fek do nîro verdayen”. Erdogmûş’î aşkere kerd ke, zey veriya seserrî nêşkenê Kurdistan lete bikerê û da zonayen ke, kurdî hinî kurdê verî niyê. Zey mirîçika Anka, resyayişê fecr-î sadik (roşniya sodir) yê kurdan nezdî yo.
‘Helepçe ra heta Cizîr’
Serva protestokerdişê qetlîama Helepçe û merasîm zî hetê wendekaranê Komeleya Zangehê Çewlig (BUO-DER) ra viraziya. Di komê wendekaran nûmayişê protestokerdin viraştî. Wendekarê ke ver kafeterya de amey pêhet bi panqarta “Helepçe ra heta Sûr, Cizîr” zereyê zangehî de şiyayişekê viraştî. Nûmayiş de rîwalê ke qetlîama Helepçe de kîmyasala bi boya sa şixûlniya, hayr anciya temayê sa û domanî ser.
‘Xo vîra meke’
Azayanê Platformê Gencanê Îslamî yê Zangehê Çewlig zî bi panqarta ‘lekeyê siya ke kewt tarîxê merdimatî’ aşkerekerdiş day çapemenî. Wendekarê ke dowîzê zey ‘qetlîama Helepçe xo vîra meke’, ‘Ewro rojan ra Helepçe yo’ hewaday vera qetlîam nêrazîbiyenê xo aşkere kerdî. Heto bîn ra, derheqê qetlîama Helepçe de, Zangehê Çewlig bi nameyê ‘Boya sa’ jew konferans viraşt û hayr ant gazê kîmyewî yê wextê qetlîama Helepçe ser. Konferans de sînevîzyon damusniya, mewlid û şiîrê waniyay.
DERSIM/ÇEWLIG/DEP
Zihnîyet yew o
Qirkerdişê Helebçe ke 16’ê Adare 1988 de viraziya û bi hezaran kurdî awayo hovane ameybî qetilkerdişî ser o 28 serrî vîyartî. Her çend ke qirkerdişê Helebçe ser o hende serre vîyartî zî hem hetê psîkolojîk de û hem zî hetê weşî de şopê no qirkerdişî hîna zî dom kenî.
Roşnvîr Ahmet Riza’yî derheqê qetlhiam de qisey kerd û dîyar kerd ke heta nika sey Helebçe xeylê qirkerdişî kurdan ser ameyî kerdiş û eyro zî qirkerdişî hîna dom kenî. Ahmet Riza’yî dergeyîya qalîkerdişê xo de eleqe ant qirkerdişê ke ser kurdan de yenî kerdiş û bêvengiya dinya ser. Riza va, zîhnîyeto ke Helebçe de kurdan qetil kerd û eyro Vakur û Rojawa de kurdan qetil keno, eynî zîhnîyet o û va, serva ke ewro Helebçe’yê newî nêrî ser kurdan, ganî kurd stratejîyê xo yê têkoşînî bibedilnî.
ANF/SILÊMANIYÊ