Diyarbakır Sanat Merkezi ve Lîs Yayınları’nın ortaklaşa düzenlediği Diyarbakır Karşılaştırmalı Edebiyat Günleri’nde “Kürt Edebiyatı’nın Anatomisi” adlı kitabın tanıtımı yapıldı. Kitabın yazarı akademisyen Clemensê Shalbert Yücel, 15 yıl önce Diyarbakır’a geldiğini ve yaptığı çalışmaların ardından bu kitabı yazdığını dile getirdi. Kitabında, 2005 öncesi yıllara ait materyallerin yer aldığını söyleyen Yücel, yazdığı kitabı Kürt edebiyatının sosyolojik anatomisi olarak tanımladı.
Dil ile sosyoloji
Yücel kitabın yazma fikrinin nasıl ortaya çıktığını şu sözlerle anlattı: “Fransa’da Kürtçe ders almaya başladım. Dilin yaşadığı serüvene ilişkin çok şaşırdığım noktalar oldu. Fransa’daki Kürt Enstitüsü’nün elinde olan birkaç kaynak dışında herhangi bir kaynak yoktu. Araştırmalara başladım. Birçok Kürtçe kitap okudum. Dil ile sosyoloji arasında nasıl bir bağlantı kurmaya çalıştım. Dil siyasetin etkisinden nasıl özgürleşir ve kendi alanını kurmaya çalışır? Kürt yazarları kimdir, soruları etrafında çalışmalara başladım.”
3 kuşak Kürt yazarlar
Kürt yazarları 3 kuşağa ayırdığını dile getiren Yücel, “İlk dönem yazanların ilk işi edebiyat değildi. Sözlük ve gazetecilik üzerine çalışmalar yürüttüler. İkinci kuşak ise diasporada 1970 ile 80 yılları arası çalışma yürüten kuşaktır. 3’üncü kuşak ise 1990’lı yıllardan sonraki dönem başlıyor. Bu da Rewşen dergisiyle başlıyor. Burada edebi, kültürel ve siyasal çalışmalar yürütülüyor. Çalışmanın merkezinde siyasi bir bakış var. Bu çalışmayla birlikte yeni yazarlar ortaya çıktı. Rewşen kuşağı, diasporadaki çalışmalardan etkiledi. Bu yazarlar, Kürt tarihine şahitlik etti ve yazımında da yer aldı” dedi.
Kürtlerin yaşadığı coğrafyada edebiyat ve siyasetin birbirine sirayet ettiğini belirten Yücel,”Bu durumu ret etmemek lazım. Aksine, reddetmeden daha iyi bir edebiyat kurulmalıdır” diye konuştu.
AMED