Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin önceki gün sürpriz bir açıklamayla Rus ordusuna Suriye’den çekilme emri verdiğini duyurmuştu. Ordu karara uydu ve çekilme dün başladı. İlk grup Rus savaş uçağı Lazkiye yakınlarındaki Hmeymim hava üssünü terketti. Bir Tu-165 yolcu uçağının eşlik ettiği Su-34 bombardıman uçakları Rusya'ya vardı. Rusya'nın Suriye'den kaç uçağını çekeceği açıklamalarda belirtilmedi. Tahminlere göre Hmeynim hava üssüne Rusya şimdiye kadar 50 savaş uçağı ve helikopter konuşlandırmıştı. Suriye'de kaç Rus askeri bulunduğu ise hiçbir zaman açıklanmamıştı. Bu sayının 3 ila 6 bin arasında olduğu belirtiliyor.
Cenevre bağlantısı
Putin çekilmeye, 'ordunun teröristlerle mücadele görevini geniş ölçüde yerine getirmiş olmasını' gerekçe gösterdi. Putin açıklamasında, 5 ayı aşkın bir süredir Suriye'de yürüttükleri hava saldırılarının çatışmanın gidişatını değiştirdiğini ve barış görüşmelerinin başlayabileceği koşulları yarattığını söyledi.
DAİŞ harekatı sürecek
Buna karşılık Putin Rusya'nın Suriye'deki Hmeynim hava üssü ve Tartus donanma tesisinde bir miktar gücünü tutmayı sürdüreceğini de kaydetti. Rusya Savunma Bakanı Yardımcısı Nikolay Pankov da dün DAİŞ ve diğer terör örgütlerine yönelik hava bombardımanının süreceğini açıkladı. Pankov, “Olumlu sonuçlar alındı. Sahada gerçek bir değişim oldu. Ancak terörizme karşı bir zaferden bahsetmek için henüz erken. Rus hava gücü terörist varlıkları vurma görevini sürdürecek” diye konuştu.
İstediği zaman geri dönebilir
Rusya geçen yıl Ağustos ayında Şam rejimiyle imzaladığı anlaşma kapsamında Suriye’deki üslerine istediği zaman geri dönebilecek.
S-400’ler ne olacak?
Bu arada Rusya'nın Suriye'de konuşlandırdığı S-400 hava savunma füzelerinin çekilme kapsamına dahil edilip edilmeyeceği bilinmiyor. 24 Kasım'da Rus uçağının düşürülmesinin hemen ardından Rusya'nın bölgeye yerleştirdiği S-400 füzeleri, güney sınırını Türkiye için fiilen "uçuşa yasak bölge" haline getirmişti. S-400'lerin Suriye'de kalıp kalmayacağı sorusuna Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov şu yanıtı verdi: "Bilmiyorum. Devlet Başkanı, Hmeymim ve Tartus üslerinin güvenliğinin havadan, karadan ve denizden sağlanması gerektiğini söyledi, bu açıklamayla yetineceğiz."
Rusya neden çekiliyor?
Putin, Suriye'deki hava operasyonlarını da 5,5 ay önce sürpriz bir kararla başlatmıştı. Şimdi herkesin aklında aynı soru var: Rusya neden geri çekilme kararı alındı? Bu soruya analistler farklı yanıtlar veriyor. Pek çok analist, Rusya’nın yaşadığı ekonomik darboğazda operasyon maliyetinin gittikçe dayanılmaz bir noktaya geldiği, işin ekonomik yönünün de Putin’in son kararında etkili olduğu yorumunu yapıyor. BBC'ye konuşan analist Gleb Pavlovski ise Rusya’nın bu adımının ABD ve Suriye rejimi ile anlaşma dahilinde atıldığını düşünüyor. Pavlovski, "Rusya bazı hedeflere kesinlikle ulaştı. Suriye ordusu pozisyonunu güçlendirdi. Putin, Suriye politikasında şu anda kazançlı pozisyonda iken çıkarak doğru yapıyor" görüşünde. Moskovski Komosmoltes’in manşetindeki Olga Bojyeva imzalı analizde, "Politik açıdan Putin kazançlı bir karar verdi. Afganistan’da ABD’nin haline düşmeden, köşeye sıkışmadan çekiliyor" denildi.
Askeri uzmanlardan Anatoli Hramçihin ise "Putin’in Suriye’ye girmekteki başlıca amacı Rusya’nın prestijini sağlamak ve Batı’yı kendisi ile eşit şartlarda konuşmaya zorlamaktı. Bu amaç yerine getirildi" diyor. Cenevre’de müzakereler başlamışken Putin’in bu açıklamayı yapmasının ayrıca Esad’a “Sonsuza kadar senin için savaşamayız, masaya otur ve uzlaş” mesajı olduğu da düşünülüyor. Suriye’de deniz ve hava üssünü güvenceye aldıktan sonra çekilme kararı alan Rusya’nın bir süre “bekle gör” politikası izlemesi bekleniyor.
HABER MERKEZİ