• Trump’ın desteklediği aşırı sağcı Abelardo de la Espriella, Kolombiya’nın yeni devlet başkanı oldu. Ülkeyi militarize etmeyi planlayan De la Espriella’nin seçilmesi, barış görüşmelerini tehlikeye attı.

 

Kolombiya’da aşırı sağcı aday Abelardo de la Espriella, ilk oy sayım sonuçlarına göre Kolombiya başkanlık seçimlerini küçük bir farkla kazandı. Sonuç, iç silahlı çatışmalar, barış görüşmeleri ve şiddetle mücadele başlıklarında hükümetin izleyeceği politikayı ciddi bir biçimde etkileyecek.

İlk sonuçlara göre, De la Espriella'nın, Devlet Başkanı Gustavo Petro'nun yakın müttefiki olan solcu aday Iván Cepeda'yı mağlup ettiği görülüyor. Oyların yüzde 99'undan fazlasının sayıldığı seçimde De la Espriella oyların yaklaşık yüzde 49,7'sini alırken, Cepeda yüzde 48,7'de kaldı.

De la Espriella, "Bugün ülkemiz için yeni bir dönem başlıyor, milyonlarca vatandaşın özgür ve demokratik iradesiyle şekillenen, büyük, güvenli, müreffeh ve fırsatlarla dolu bir Kolombiya'ya inanan insanların seçtiği yeni bir dönem" dedi.

Cepeda: Sonuçlar bağlayıcı değil

Buna karşın sonuçlara itiraz eden ve ön sayım sonuçlarının "henüz resmi ya da bağlayıcı olmadığını" vurgulayan Cepeda, "Resmi sayım tamamlandıktan, nihai sonuç ortaya çıktıktan ve gerekli doğrulamalar yapıldıktan sonra ortaya çıkan resmi sonucu tanıyacağız" dedi.

Karayip oyları etkili oldu

31 Mayıs'ta yapılan ilk tur seçimlerde doğrulama süreci ile ilk sayım sonuçları arasında çok az fark görülmüştü. Karayip kıyılarında büyüyen De la Espriella, özellikle bu bölgede güçlü destek gördü. İlk sonuçların açıklanmasının ardından De la Espriella, kıyıdaki Barranquilla kentinde yapılan kutlamalara katıldı. Kendisine "El Tigre" (Kaplan) lakabını takan De la Espriella, "Bu gece ulus için yeni bir hikâyenin başlangıcıdır. Bu gece yeni bir çağ başlıyor, düzen değişiyor" dedi.

İlk kutlayan Trump

Ülkeyi tüm Kolombiyalılar için yöneteceğini iddia ederek, 1991 Anayasası'na bağlı kalacağını ve onu koruyacağını ileri sürdü. Kutlamalar sırasında destekçilerin, ABD Başkanı Donald Trump'ın destekçilerine benzer "Make Colombia Great Again!" (Kolombiya'yı Yeniden Büyük Yap) yazılı şapka takması dikkat çekti. Trump da sonuçlar hakkında Truth Social üzerinden, "Kazandı, hem de BÜYÜK kazandı!" paylaşımında bulundu.

Petro da sonuca itiraz edebilir

Kolombiya Cumhurbaşkanı Gustavo Petro ise oy sayımında bazı düzensizlikler olduğunu vurgulayarak, şunları söyledi: "Hiçbir aday kendini cumhurbaşkanı ilan edemez. Cumhurbaşkanının kim olduğunu belirleyecek olan, resmi hukuki sayım sürecidir. Ben yargıçların kararına itaat ederim. Vatandaşlarımızdan lütfen sakin olmalarını rica ediyorum. Karşımızdaki gerçeklik, bize tam ortadan ikiye bölünmüş bir ülke ve özgürlüğümüzü elimizden alan yabancı müdahaleleri gösteriyor. Önümüzdeki yıllarda vatanı ve barışı korumak istiyorsak, bir 'Ulusal Mutabakat' kaçınılmazdır." 

Uyuşturucu baronlarının avukatı

Milyoner avukat De la Espriella, geçmişte paramiliter gruplar ve uyuşturucu kaçakçılarının savunmasını üstlenmesi nedeniyle sık sık gündeme geldi. Kadınlar ve LGBTİ+ bireyleri hedef alan düşmanca açıklamaları da kamuoyunda tepki çekti. Avukat olarak çalıştığı dönemde müvekkilleri arasında, ABD'de kara para aklama suçlamalarıyla karşı karşıya olan ve görevden uzaklaştırılan Venezuela lideri Nicolás Maduro'nun müttefiki Alex Saab ile Kolombiya'nın en büyük dolandırıcılarından biri olarak bilinen David Murcia Guzman da bulunuyordu.

Militarizasyon vaatleri

Güvenlik politikaları ve hatta sakal tarzı nedeniyle sık sık, El Salvador Devlet Başkanı Nayib Bukele ile karşılaştırılan De la Espriella, çoğu zaman kalabalıklara kurşun geçirmez camların arkasından hitap ediyor. Trump tarafından desteklenen De la Espriella’nın seçim vaatleri ise halkın güvenliği ve ülkenin geleceği açısından endişe verici. 10 dev mega hapishane inşası, zorunlu mahkum çalıştırma, Ulusal Hapishane Kurumu'nun (INPEC) Kapatılması, hızlı tutuklama, İnsan Hakları Mahkemesi’nden çekilme, doğrudan askeri müdahale ve tüm şehirlerde gözetim ağları gibi askeri politikaları devreye koyacağını belirtiyor.

Barış görüşmeleri tehlikede

Kolombiya'nın iç silahlı çatışması onlarca yıldır sürüyor ancak son yıllarda yeniden tırmanışa geçti. FARC'ın ayrılıkçı grupları, ELN ve Clan del Golfo dahil olmak üzere silahlı örgütlerin ve kartellerin üye sayısı son beş yılda iki katına çıktı. Petro'nun eleştirmenleri, silahlı gruplarla müzakereleri önceleyen "toplam barış" stratejisinin başarısız olduğunu savunuyor.

De la Espriella ise tam da bu noktada silahlı gruplarla yürütülen tüm müzakereleri sonlandıracağını ve “düzeni yeniden sağlamak” için daha sert askeri operasyonlara başvuracağını söylüyor. Bu kapsamda ABD ile daha yakın işbirliği yapılacağını söylüyor.

Trump'ın desteği

De la Espriella, uzun yıllar Miami'de yaşadıktan sonra 2023 yılında ABD vatandaşı oldu. Trump, seçim kampanyasında De la Espriella'yı destekleyerek onun "yasa dışı göçü durduracağını, suç ve uyuşturucuyla mücadele edeceğini, hukuk ve düzeni yeniden sağlayacağını" söyledi. Ayrıca De la Espriella'nın "ABD'nin tam desteğine ve gücüne sahip olacağını" ifade etti.

Latin Amerika’da sağ dalgası

Ülke tarihinde ilk sol hükümetin kaybetmesine neden olan De la Espriella'nın seçilmesi, son dönemde Latin Amerika'da gözlenen daha geniş çaplı siyasi yön değişiminin bir parçası. Peru’da sonuçlar otoriter sağın adayı Keiko Fujimori’nin kazanan ilan edileceğini gösteriyor. Aşırı sağa doğru bu dönüşün öncesinde, ABD’nin Venezuela’ya müdahalesi, Şili’de José Antonio Kast’ın, Ekvador’da Daniel Noboa’nın ve Honduras’ta Nasry Asfura’nın kazanmasını beraberinde getirdi. Bu adayların hepsini destekleyen Trump’ın bir sonraki açık hedefi ise sembolik Küba Devrimi’nin yıkılması.

Bu arada De la Espriella da bölgedeki diğer sağcı liderlerden tebrik mesajları aldı. Arjantin Devlet Başkanı Javier Milei, Kolombiyalıların "ekonomik özgürlük, refah, tavizsiz güvenlik ve örgütlü uluslararası suç ile uyuşturucu kaçakçılığına artık yeter deme" yolunu seçtiğini söyledi. Şili Devlet Başkanı José Antonio Kast ise "Kolombiya için güvenlik ve refahın yeniden kazanılmasını sağlayacak yeni bir özgürlük dönemi başlıyor" dedi. HABER MERKEZİ