Savaş büyüyor, Trump Batı’yı tehdit ediyor
Dünya Haberleri —

Lübnan /foto:AFP
- İran’ın Hürmüz Boğazı’nı kapatmasıyla küresel ticaret felç oldu. Tahran, 10 geminin, ABD ise 17 İran gemisinin batırıldığını belirtti. Fransa, Hürmüz Boğazı için uluslararası bir koalisyon kurulmasını öneriyor.
- Ali Hameney’in oğlu Mücteba Hamaney dini liderliğe hazırlanırken, İsrail, yeni liderin de “ortadan kaldırılması gereken bir hedef” olacağını söyledi. Tahran’da 300’e yakın füze rampasını ve Lübnan’da Hizbullah’ın 250 noktasını vurdu.
- ABD’nin ülkenin güneyindeki üsleri kullanmasına izin vermeyen İspanya, Trump’ın tehditlerine rest çekip, Irak işgalini hatırlattı. Yunanistan'ın ilk savaş gemisi Kıbrıs'a varırken, Fransa ve İngiltere askeri güç gönderecek.
Bombardımanlar, yıkılan yapılar, belirsiz ölü sayıları ve tehditler… Ortadoğu, 28 Şubat’tan bu yana şiddetli bir savaşa tanık oluyor. Savaşın taraflarından İsrail ve ABD ile İran, son süratle çatışırken; Arap ve Avrupa ülkelerinin de dâhil olmasıyla bölge, çözülmesi zor yeni krizlere doğru sürükleniyor.
Savaşın 6’ncı gününde İran’ın kapattığını duyurduğu Hürmüz Boğazı'nda önemli gelişmeler yaşandı. ABD Başkanı Donald Trump’ın "Körfez'den geçen tüm deniz ticareti için siyasi risk sigortası ve finansal güvenlik garantileri sağlanması talimatını verdim. ABD Donanması, gerekirse en kısa sürede Hürmüz Boğazı'ndan geçen tankerlere refakat etmeye başlayacaktır" açıklamasının ardından İran, Boğaz'dan geçmeye çalışan 10 petrol tankerini vurduğunu duyurdu. Reuters’ın haberine göre, “Pola” adlı bir petrol tankeri Hürmüz Boğazı’nı geçerek Tayland’a gönderilmek üzere BAE’deki bir limana doğru yol aldı. Fransa Dışişleri Bakanı Jean-Noël Barrot, artan gerilim nedeniyle Hürmüz Boğazı’ndaki deniz trafiğini korumak amacıyla uluslararası bir koalisyon kurulmasını önerdi. Bölgede gemi geçişinin fiilen durma noktasına geldiğini ve bunun küresel ticaret için ciddi risk oluşturduğunu ekledi.
İran’ın ABD müttefiklerine, Körfez genelindeki ABD üslerine ve İsrail’e yönelik saldırıları sürüyor. Ateş altında olan Körfez ülkeleri ise İran’a karşı harekete geçmeye hazırlanıyor. İran, Katar’da ABD’nin en büyük askeri üslerinden Al Udeid Air Base’yi vurdu. Katar ise Devrim Muhafızları bağlantılı olduğu iddia edilen hücrelere operasyon düzenledi; 10 kişiyi gözaltına aldı.
Suudi Arabistan: Harekete geçmeye hazırız
Suudi Arabistan Savunma Bakanlığı, ülkenin hava sahasına giren 9 İHA düşürdüklerini bildirdi. Dubai'deki ABD konsolosluğu binasının alevler içinde olduğunu görüntüler basına yansıdı. ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, bir İHA’nın konsolosluk binasının yanındaki “otopark”a isabet ettiğini söyledi. “Doğrusu çok şanslıydık ama büyükelçiliklerimiz ve diplomatik tesislerimiz terörist bir rejimin doğrudan saldırısı altında” diye ekledi. Bunun yanı sıra Suudi Arabistan’ın İran'dan gelebilecek olası saldırılara karşı “müttefik ülkeleri desteklemek için tüm kapasitelerini seferber etmeye hazır" olduğu belirtiliyor.
Katar ve BAE’den BM’ye mektup
Gerilimin tırmanması üzerine Katar ve BAE, Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’ne (BMGK) birer mektup göndererek, “karşılık verme haklarını saklı tuttuklarını” belirtti. Mektupta saldırı kınanarak, “egemenliği savunmak için BM Şartı’nın 51. maddesi uyarınca saldırının niteliğine orantılı bir şekilde karşılık verme hakkının saklı tutulduğu” vurgulandı.
İran Körfez ülkelerinin dışında İsrail’in başkenti Tel Aviv’i hipersonik füzelerle hedef aldı. Demir Kubbe’yi aşan füzelerin isabet ettiği noktalarda patlamalar gerçekleşti. Hamaney’in baş danışmanı Muhammed Muhbar, devlet televizyonuna yaptığı açıklamada ABD ile müzakere etmeyeceklerini ve uzun savaşa hazır olduklarını bildirdi. İran, ABD ve İsrail saldırılarına misilleme olarak 500’den fazla balistik füze, 2 bini aşkın da dron fırlatıldığı açıkladı.
Yeni lider de hedef
Rejimin dün Tahran'da dini lider Ayetullah Ali Hamaney için üç gün sürecek bir cenaze töreni düzenleneceğini bildirdi. Hamaney’in öldürülmesinin ardındın oğlu Mücteba Hamaney'in ülkenin yeni dini lideri olacağı belirtilirken, İsrail Savunma Bakanı Israel Katz, “İsrail'i yok etme, ABD'yi tehdit etme” ve “İran halkını baskı altında tutma” planını sürdüren herhangi bir halefin “kesinlikle ortadan kaldırılması gereken bir hedef” olacağını söyledi.
İki katı büyük saldırılar
İran’ın saldırılarına karşılık İsrail ve ABD de yoğun bombardımanlar gerçekleştirdi. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığı (CENTCOM), İran’da 2 bin hedefin vurulduğunu ve 17 İran gemisinin batırıldığını, Basra Körfezi, Hürmüz Boğazı ve Umman Körfezi’nde İran gemisi kalmadığını açıkladı.
CENTCOM Komutanı Brad Cooper, saldırıların 2003'teki Irak savaşının ilk günündekinden iki kat daha fazla olduğunu ekledi. 50 binden fazla asker, 200 savaş uçağı, iki uçak gemisi ve bombardıman uçaklarının yer aldığı saldırıyla ilgili olarak, bunun "ABD'nin Ortadoğu'da bir nesildeki en büyük askeri yığınağı" olduğunu söyledi. "İran'ın hava savunmasını ciddi şekilde zayıflattık ve yüzlerce balistik füze, fırlatma rampası ve insansız hava aracını imha ettik" diye ekledi. Trump ise İran'ın silah ve füze kapasitesinin tükenmekte olduğunu öne sürerek Tahran'ın büyük kayıplar verdiğini ve füze rampalarının bitmek üzere olduğunu söyledi.
300 füze rampası imha edildi
İsrail ordusu, Tahran dâhil olmak üzere İran’da Besic güçleri, iç güvenlik merkezleri ve askeri altyapıyı hedef alan onlarca saldırı düzenlediğini duyurdu. Tahran yakınlarında nükleer silah geliştirme ile bağlantılı olduğu belirtilen bir tesisi vurduğunu ve çatışmanın başlangıcından bu yana yaklaşık 300 balistik füze rampasını imha ettiğini, Tahran semalarında bir savaş uçağını düşürdüğünü açıkladı.
Lübnan cephesinde gerilim
Lübnan cephesinde ise İsrail ordusu, 250'den fazla saldırı düzenlediklerini ve bunlardan 100'den fazlası son 24 saat içinde, Hizbullah'ın karargâhlarını, fırlatma üslerini ve silah depolarını hedef aldığını bildirdi. Örgütün Nabatieh'deki karargâhını ve Hayfa'ya yönelik bir füze fırlatıcısını imha etti. Bu operasyonlar, Güney Lübnan'da yaklaşık 300 bin kişinin tahliye edilmesine yol açtı ve diğer köyler için yeni tahliye talimatları verildi. Hizbullah da İsrail’in kuzeyindeki ve Lübnan sınırına yakın bölgelerdeki askeri birlikleri ve Hayfa kentindeki bir askeri üssü, Celile’yi vurdu. Lübnan’da genel olarak Baabda, Şuf, Aley bölgesi, Baalbeck ve Güney Lübnan'da düzenlenen bombalı saldırılarda yaklaşık 15 kişi hayatını kaybetti.
Akdeniz’e güç takviyesi
Ortadoğu’da artan çatışmalar nedeniyle dört gün içinde yaklaşık 19 bin uçuş iptal edildi. Öte yandan,
Kıbrıs, Lübnan hava sahasında şüpheli bir uçuş belirlediklerini söyleyerek Larnaka Uluslararası Havalimanı üzerindeki hava sahasını uçuşlara kapattı. BBC, Kıbrıs’ta İngiliz üssünün vurulması üzerine Yunanistan’ın adaya ilk savaş gemisini gönderdiğini açıkladı. Fransa ve İngiltere de Kıbrıs’a askeri güç gönderme kararı aldı. Fransa uçak gemisi Charles de Gaulle ve Rafale savaş uçaklarını, İngiltere ise savaş gemisi ve hava savunma sistemlerini Doğu Akdeniz’e gönderiyor.
İspanya’dan Trump’a rest
İspanya Başbakanı Pedro Sanchez ise Ortadoğu’daki savaşı “felaket” olarak nitelendirerek ABD ve İsrail’in İran’a yönelik bombardımanlarını eleştirdi. Sanchez, İspanya’nın ABD uçaklarının ülkenin güneyindeki üsleri kullanmasına izin vermediğini belirterek “Bu tür savaşlar insanlık için büyük felaketlerin başlangıcıdır. Savaşa hayır” dedi. Trump'ın iki ülke arasındaki ticareti sonlandırma tehdidine yanıt veren Sanchez, 2003'te Irak'ın işgalini kastederek "Geçmişin hataları tekrarlanmamalı" dedi. HABER MERKEZİ











