Seçim sürecinde devlet olanaklarını tekeline alarak her türlü baskıyı uygulayan AKP-MHP iktidarı, seçim günü de hile, usülsüzlük, hırsızlık, devlet güçleri ve Urfa örneğindeki gibi silahlı çetelerini kullanmayı ihmal etmedi.
Türkiye genelinde oy kullanma işleminin başlaması ile birlikte farklı kentlerden ihlal ve usulsüzlük haberleri gelmeye başladı.
27. Dönem milletvekilleri ve cumhurbaşkanı seçimleri dün yapıldı. 56 milyon 322 bin 632 yurt içi seçmen, rekor katılımla sandık başına gitti. Milletvekili seçimlerine 8 parti ve 68 bağımsız aday katıldı. Toplam 4 bin 851 aday arasında 600 vekil seçildi. Seçime katılan sekiz parti şöyle: Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP), Milliyetçi Hareket Partisi (MHP), Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), İYİ Parti, Saadet Partisi (SP), Halkların Demokratik Partisi (HDP), Hür Dava Partisi (HÜDA PAR) ve Vatan Partisi. Adalet ve Kalkınma Partisi (AKP) ile Milliyetçi Hareket Partisi (MHP) ve Büyük Birlik Partisi, Cumhur İttifakı'nı oluşturuyor. Cumhuriyet Halk Partisi (CHP), İYİ Parti, Saadet Partisi (SP) ve Demokrat Parti, Millet İttifakı'nı oluşturdu. Halkların Demokratik Partisi (HDP) ise demokrasi güçlerinin desteğini aldı. Cumhurbaşkanlığı için 6 aday yarıştı: Selahattin Demirtaş (HDP), Muharrem İnce (CHP), Recep Tayyip Erdoğan (Cumhur İttifakı), Meral Akşener (İYİ Parti), Temel Karamollaoğlu (Saadet Partisi) ve Doğu Perinçek (Vatan Partisi)
İlk oylar kullanılıp, oy verme işlemi devam ederken, seçim ihlali ve usulsüzlük haberleri gelmeye başladı. İşte yansıyan bazı örnekler:
Yırtık oy torbaları
Denizli’nin Merkez Efendi ilçesinde 12 okula gönderilmek üzere Nevzat Erten Anadolu Lisesi’nde tutulan seçim torbalarının altlarının yırtık olduğu, zarf ve pusulaların koruyucu ambalajlarının ise açıldığı görüldü. Durumu fark eden HDP ve CHP’li okul sorumluları olayı hemen avukatlara bildirdi. Sandık kurulu üyeleri torbalara el koyarken, avukatlar okula gelerek torbaları kayıt altına aldı. Torbalar kontrol edilerek, tutanak tutulup Yüksek Seçim Kurulu’na (YSK) bildirildi.
HDP’lilere saldırı
İstanbul'un Zeytinburnu ilçesinde bulunan Kazlıçesme Abay İmam Hatip İlkokulu'nda oy kullanma işlemi başlamadan önce Halkların Demokratik Partisi (HDP) üyelerine saldırı düzenlendi. 50 kişilik grup HDP'lileri darp etti. Olay yerine avukatların gelmesiyle grup dağıldı. Saldırıda kimsenin yaralanmadığı belirtildi.
Müşahitler bekletildi
Kadıköy ilçesine bağlı Kozyatağı’nda bulunan İlhami Ertem Ortaokulu’nda saat 07.00 itibariyle okul kapısında olan müşahitler, “bomba araması” gerekçesiyle 25 dakika kapıda bekletildi. Müşahitlerin bekletildiği sırada müşahitlerin izleme yetkisi olan zarf mühürleme görevinin çoktan başlatıldığı da belirtildi.
Görev yeri Kemerburgaz olan polis memuru Murat Erbaş da, Taksim'de bulunan Gümüşsuyu İlkokulu’nda oy kullandı. Erbaş'ın da 142 görev belgesinin ise olmadığı belirtildi.
Bağcılar ilçesinin Demirkapı Mahallesi Hasan Kağnıcı İlkokulu'nda plakasız araçlar görüldü. Araçlarının plakalarının ise cam kenarına bırakıldığı belirtildi.
1 zarfla girip 2 zarfla çıktı
Sarıyer ilçesi Kocataş Barboros İlköğretim Okulu'nda da Hüseyin Ilkiner isimli kişi tek zarfla girdiği kabinden iki zarf ile çıktı. Ilkiner, 2 zarfı da sandığa atmak isterken yakalandı. Konuya ilişkin tutanak tutuldu.
Kabinlerde kamera
İçişleri Bakanı Süleyman Soylu’nun oy kullandığı Gaziosmanpaşa Dobluca İlköğretim Okulu'nda oy kullanma kabini ve koridorlara kamera yerleştirildiği belirtildi. Bu duruma tepki gösteren siyasi parti temsilcileri, kameraları çıkartırdı.
[gallery ids="115335,115334,115333,115332"]30 köyde müşahitler çıkarıldı
Urfa'da seçimleri takip eden CHP PM Üyesi Mehmet Ali Çelebi, twitter hesabından paylaştığı mesajda, "Şanlıurfa’da 30’a yakın köyde müşahitlerimiz baskı ile uzaklaştırıldı. Canhıraş bir mücadele devam ediyor. Ne olursa olsun milli irade kazanacak!" dedi.
AKP’liler ve jandarma engeli
Van’ın Çatak ilçesinin Dokuzdam Mahallesi’nde HDP’nin sandık kurulu üyelerinin aracına AKP'lilerin saldırdığı ve HDP üyelerinin darp edildiği belirtildi. HDP üyeleri şikayetçi olmalarına rağmen ifadeleri alınmadığı ve jandarmanın "İfade Pazartesi’ye kalır" dediği ifade edildi. HDP'lilere saldıranların ise "Karakol komutanı bile gelse açık oy kullanacağız" dediği belirtildi. Bunun üzerine mahalleye giden avukatlar olayı çözdü.
Van’ın Saray ilçesinde de oy kullanmaya giden halk jandarmalar tarafından engellendi. Buna karşılık gençler, jandarmaya tepki gösterince gözaltına alındı. Avukatların araya girmesiyle gözaltına alınan gençler, serbest bırakılırken, avukatların yaptığı görüşme sonrası halk tekrar sandık başına gitti.
Silahlarıyla okullara girdiler
Amed’in Kulp ilçesine bağlı 30 km uzaklıktaki Koçkar (Totana) Mahallesi’nde HDP’nin 2 sandık görevlisi, korucuların yolu kazarak kapatması ve tehditlerine rağmen görev yerleri olan okula ulaştı. Engellemeler nedeniyle geç kalan 2 görevli, sandık başkanının “geç kaldığınız için sandık görevlisi olamazsınız” yanıtıyla karşılaştı. Yaşadıklarını anlattıktan sonra da talepleri kabul edilmeyen 2 görevli, okulun içinde yine korucular tarafından hakaretlere maruz kaldı, tehdit edildi. Yaşananları tutanak altına alan 2 sandık görevlisi, Koçkar Mahallesi’nden ayrıldı. Aynı mahalleye gitmek isteyen avukatların yolu da yine korucular tarafından kesilerek engellendi. Mahalleye girmelerine izin verilmeyen avukatlar, ilçe merkezine döndü.
Bu arada Kulp ilçesine bağlı Ağaçlı, Narcıca, Zeyrek ve Düzce mahallelerindeki okullara, askerler ve korucular uzun namlulu silahlarıyla girdi. Yapılan uyarılara rağmen silahlı asker ve korucular, okullardan çıkmadı.
Yenişehir ilçesine bağlı Güzel Mahallesi’nde ise 1128 Nolu sandıkta AKP milletvekili adayı Ebubekir Bal’ın kardeşi olduğu iddia edilen kişi, açık oy kullanılması yönünde sandık başkan yardımcısı ve üyelerini tehdit etti. HDP’li sandık görevlileri devlet güçleri tarafından ölümle tehdit edildi.
Çınar ilçesine bağlı Çataltarla köyünde korucuların halka oy kullandırtmadığı belirtildi.
Suruç'ta kontra terörü
İşbirlikçi kontralığın yanı sıra tefeciliğiyle bilinen AKP Urfa Milletvekili Adayı İbrahim Halil Yıldız ve yakınları, Suruç’ta adeta terör estirdi. Yıldız ve yakınlarının saldırdığı HDP’lilerden biri bıçaklandı.
Sabah saatlerinde silahlı korumaları ile ilçedeki kimi okulları dolaşan AKP’li Yıldız, önce okullarda bulunan herkesin cep telefonlarına el koydu. Ardından sandık görevlilerini okul dışına çıkartıp, HDP'li sandık kurul üyelerini darp eden Yıldız ve beraberindekiler, sonrasında sandık başlarına giderek AKP ve Erdoğan lehine blok oy kullandırttı.
Muhalefet partileri ve seçmenlerin tepkileri açıklama yapmak zorunda kalan Yüksek Seçim Kurulu (YSK) Başkanı Sadi Güven, “Suruç'taki bazı sandıklara yönelik asayişle ilgili iddialar konusunda, idari ve adli işlem için gerekli girişimlerde bulunulmuştur” dedi. Ancak AKP’li ve adamlarının ilçede estirdiği terör bitmedi. Yıldız ve adamları, ilçedeki Mehmet Akif İmam Hatip Ortaöğretim Okulu, Endüstri Meslek Lisesi ve Hürriyet İlköğretim Okulu’nda HDP’li sandık görevlileri ve partililere saldırdı. Her iki üç okulda olaylara sahne oldu.
Hürriyet İlköğretim Okulu’na gelen silahlı kişiler, toplu halde oy kullandı. Bu duruma karşı çıkan sandık görevlileri ve HDP’liler ise saldırıya uğrayıp, darp edildi. Benzer olaylar ilçedeki İmam Hatip Kız Lisesi, Endüstri Meslek Lisesi ve Hürriyet İlköğretim Okulu’nda da yaşandı. İmam Hatip Kız Lisesi’nde HDP’li bir seçmen AKP’li Yıldız’ın yakınları tarafından bıçaklandı. HDP’liler saldırı nedeniyle okula sığınmak zorunda kaldı. Haber takibi için söz konusu okula giden Mezopotamya Ajansı (MA) muhabiri Arjin Dilek Öncel de AKP’li Yıldız ve yakınlarının saldırı tehdidine maruz kaldı.
Toplu oy kullanıldı
Muş’un Hasköy ilçesinde toplu oy kullanan AKP’li bir seçmenin görüntüsü ortaya çıktı. HDP Muş Milletvekili Adayı Mensur Işık’ın paylaştığı görüntülerde, AKP’li seçmen "Mehmet Emin Şimşek'e rağmen Akparti" notuyla iki kez oy kullandığı görülüyor. Yine aynı ilçeye bağlı Düzkışla, Şemlak, Tandoğan köyleri ile Sungu ve Karaağaç beldesinde toplu ve açık oy kullanıldığı iddia edildi. Çok sayıda şikayetin geldiği bu bölgelere giden HDP'liler de bunu teyit etti. HDP görüntüler üzerine il seçim kuruluna itirazda bulundu.
AKP’linin borusu ötermiş
Mardin’in Yeşilli ilçesinde sandıkları teker teker gezen AKP’li Belediye Başkanı Hayrettin Demir’in sandık görevlilerini tehdit ettiği aktarıldı. Demir’in “Burada olmayanlar için de oy kullanılacak. Burada benim borum öter. Eski köye yeni adet mi getiriyorsunuz?” diyerek sandık görevlilerini tehdit ettiği aktarıldı.
Devlet güçleri, Mardin ve ilçelerinde sandık başına gelen seçmenleri teker teker arayarak, yer yer kimlik kontrolünde geçirdi.
Oy pusuluları askere verildi
Amed’de seçim görevlileri ve oy pusulalarının bulunduğu torbalar, Jandarma Hava Grup Komutanlığı’na bağlı helikopterlerle ilçe merkezlerinden alındı.Bu torbaların Lice'nin Üçdamlar, Oyuklu, Tepe ve Kayacık mahalleleri, Hani'nin Topçular, Dicle'nin Yokuşlu ve Kulp'un Bayır ve Aygün mahallelerine götürüldüğü öğrenildi.
Siirt’te 3. Komando Tugay Komutanlığından kalkan helikopterler, seçim görevlileri ve oy pusulalarını Eruh, Pervari ve Şirvan ilçe merkezlerinden aldı. Görevliler ve oy pusulaları üç ilçedeki 12 seçim bölgesine götürüldü.
Van’da Jandarma Komutanlığı Çatak ilçesine bağlı bazı mahallelerdeki oy verme işlemi için devreye girdi. Askeri bir helikopter, Konalga Jandarma Karakolu'ndan seçim görevlileri ve oy pusulalarının bulunduğu alarak, kent merkezine yaklaşık 80 kilometre mesafedeki Sırmalı, Dokuzdam ve Beğendik mahallelerine ulaştırdı.
Yabancı gözlemcilere gözaltı
Seçimleri izlemek için Türkiye’ye gelen İtalyan gözlemci Christina Elico, Batman’ın Gercüş ilçesindeki yol kontrolü sırasında gözaltına alındı. Batman Merkeze bağlı IMKB Ortaokulu’nda görevli komiserin, insan hakları temsilcileri ve yabancı heyeti, "gözlem yapmaya izin yok" gerekçesi ile okul içine almadı.
Seçimleri yerinde izlemek için Fransa’dan gelen iki kişilik heyet ve yanlarında bulunan bir tercüman Ağrı girişinde bulunan polis noktasında gözaltına alındı. Heyetin gözaltı gerekçesi ise öğrenilemedi.
Erzurum merkez ve Tekman ilçesinde ise İnsan Hakları Derneği (İHD) adına gözlem yapan dernek üyeleri Yavuz Karabudak, Sertaç Öztürk ve Erdal Özakçıl gözaltına alındı. Karabudak ve Özakcil Erzurum merkezde gözaltına alınırken, Öztürk’ün, Tekman ilçesinde gözaltına alındığı öğrenildi. Gözaltı gerekçesi bilinmeyen 3 kişinin nerede tutulduğu bilgisine ise ulaşılamadı.
HABER MERKEZİ
Seçmen iradesine müdahale
İnsan Hakları Derneği (İHD) Genel Merkezi, “24 Haziran 2018 Cumhurbaşkanlığı ve Milletvekilliği Seçim Günü Yaşanan İhlaller Ara Raporunu” yayınladı.
İHD seçim gözlemcilerinin Genel Merkez’e ulaştırdığı bilgilere göre saat 14.30 itibariyle seçim günü yaşanan ihlaller şöyle:
* Öncelikle Erzurum ve Ağrı başta olmak üzere Doğu ve Güneydoğu Anadolu Bölgesinde üzerinde İçişleri Bakanlığı ibaresi bulunan ‘Seçim Görevlisi Tam Erişim’ bilgisini içeren yaka kartlarının sivil ve resmi polisler ile sivil vatandaşlar tarafından taşındığı görülmüştür. Bu durumun seçimleri manipüle etmeye dönük girişim olma ihtimali yüksek olduğundan konu YSK’ya intikal ettirilerek acil tedbir alması istenmiştir.
* Urfa ili Suruç ilçesinde AKP’li Yıldız’ın silahlı korumaları eşliğinde Suruç Atatürk ve Cumhuriyet ilkokulları ile GAP Anadolu Lisesine giderek oradaki seçmenleri tehdit ettiği, bazı sandıklarda seçmenlerin cep telefonlarına el koyduğu, HDP’li sandık üyelerini darp ettiği ve blok oy kullandırttığı yönünde güçlü iddialar bulunmaktadır, gözlemcilerimiz de bu iddiaların yaygın olduğunu gözlemlemiştir.
Suruç İlçesi İmam Hatip Lisesi’nde AKP’li vekilin silahlı korumalarının sebep olduğu ve çok sayıda kişinin yaralandığı bilgisi gelmiştir.
Suruç ilçesi Süleyman Şah ilköğretim okulu 1068 sayılı sandıkta aynı anda çok sayıda kişinin oy kullandığı bilgisi gelmiştir.
Suruç İlçesi Hürriyet ilköğretim okulu 1111, 1112 ve 1109 nolu sandıklarda blok oy kullanıldığı, bu okula sabah saatlerinde İbrahim Halil Yıldız ve 200’e yakın silahlı koruması ve polisin içeri girip herkesi dışarıya çıkardığı bilgisi gelmiştir.
Ayrıca Suruç’ta çok sayıda oy pusulasının yer aldığı çuvalların ele geçirildiği öğrenilmiştir.
Suruç’ta Vali Ziya Çöker Ortaokulunda 1117 Nolu sandıkta oy pusulası ve zarflarının bittiği söylenerek seçmenlerin geri gönderildiği bilgisi gelmiştir.
Suruç Bilge İlköğretim Okulu bahçesindeki araçlarda çok sayıda oy pusulası ele geçirilmiştir.
Suruç ilçesinde bugün yaşanan olaylar bu ilçede adil ve dürüst seçim ilkesinin ayaklar altına alındığı, seçmen iradesine müdahale edildiğini ortaya koymaktadır. Bu nedenle, YSK’nın bu ilçedeki seçimleri iptal ederek bir başka zamanda yapılmasını sağlaması ve bu arada geçen sürede olayları gerçekleştiren ve sebep olanlar hakkında adli ve idari soruşturma yürütülmesini zorunlu kılmaktadır. İHD bu ihlal iddialarıyla ilgili YSK’ya başvuruda bulunmuştur.
* Merkez Haliliye ilçesi Uluhan İmam Hatip Ortaokulunda CHP’li sandık görevlileri darp edilerek okul dışına çıkarılmıştır.
* Karaköprü Geçit ilkokulunda 1196 nolu sandıkta kadınların yerine erkeklerin oy kullandığı tespit edilmiştir. Aynı ilçenin 2242 nolu sandıkta müşahitlerin tehdit edildiği ve sandıklara yaklaştırılmadığı bilgisi gelmiştir.
* Diyarbakır ili Bağlar ilçesinde Akkoyunlar İlköğretim Okulunda çok sayıda mühürsüz oy pusulası yakalanmıştır. Benzer şekilde, Yunus Emre İlköğretim Okulunda AKP’li görevliler dışında sandık görevlilerinin okula alınmadığı, itirazlardan sonra diğer partilerin görevlilerinin alındığı bilgisi edinilmiştir.
* Bismil ilçesi Göksu Köyü ilköğretim Okulunda engelli Fatma Koçer isimli 80 yaşındaki kadın yakınları tarafından taşınarak oy kullandırtıldı.
* Eğil ilçesi Yukarıhandan köyünde yaşanan usulsüzlükler nedeniyle oy kullanma işlemine ara verilmiştir.
* Çınar ilçesi Çataltarla köyünde korucuların halka oy kullandırtmadığı belirtilmiştir.
* Kulp İlçesi Koçgar köy yolunu kapatan korucular HDP’li sandık görevlilerinin köye girişini engellemiştir.
* Deniz ili Merkezefendi ilçesinde bulunan 12 okula gönderilmek üzere Nevzat Erten Anadolu Lisesinde tutulan seçim torbalarının yırtık olduğu, zarf ve oy pusulalarının koruyucu ambalajlarının açıldığı tespit edilmiştir.
* Mardin İli Derik ilçesi Adak köyünde muhtarın halkı tehdit ederek seçmenleri açık oy kullanmaya zorladığı bilgisi gelmiştir.
* İzmir ili çok sayıda okul önünde plakasız araç dolaştığına dair bilgiler gelmiştir.
* Ankara ili Çankaya ilçesi Sokullu Mehmet Paşa Anadolu Lisesi 2425 nolu sandıkta listede adı olmamasına rağmen sandık görevlisinin 2 kişiye oy kullandırttığı bilgisi edinilmiştir.
* Ankara ili Sincan ilçesi Akbilek İlköğretim Okulunda Oy ve Ötesi müşahitleri AKP ve MHP tarafından engellenmiş, polis tarafından zorla okul dışına çıkartılmıştır.
* Ankara ili Mamak ilçesi Ege Mahallesi Metehan ilkokulunda Türkçe bilmeyen Kürt vatandaşlarının yerine oy kullandığı bilgisi vermiştir.
* Erzurum ili Tekman ilçesinin Çevirme köyünde halk asker ablukası altında oy kullandığını belirtmiştir.
* Siirt Pervari ilçesi Doğanköy’de açık oy kullandırıldığı bilgisi gelmiştir.
* İstanbul Sarıyer Ayazağa Uğur Erkey İlkokulunda bir kişi 3 ayrı kimlikle oy kullanırken yakalanmış ve gözaltına alınmıştır.
* İstanbul Kağıthane Mehmet Akif Ersoy İlkokulunda AKP’nin mahalle temsilcilerinin İyi Parti Milletvekili Ümit Özdağ’a saldırdığı bilgisi gelmiştir.
* Türkiye’nin birçok yerinde kampanya materyallerinin toplanmadığı, bu konudaki YSK kararına uyulmadığı yoğun olarak gözlemlenmiştir.
Raporda, “Şimdilik tespit edebildiğimiz ihlaller yukarıda belirtilmiş olup YSK’ya iki ayrı konuda yapmış olduğumuz başvuruların sonucunu beklemekteyiz. Bilgiler gelmeye devam etmektedir. Akşam saatlerinde sandık kapandığında gelen ihlallerin tamamını yeniden basına göndereceğiz. Herkesi, kullandığı oya sahip çıkmaya bir kez daha davet ediyoruz” denildi.