Bu ve bunun gibi onlarca soruyu hemen herkes kendine soruyordur. Peki ama dertlerini, tasalarılarını, duygu ve düşüncelerini anlatma lüksü kime tanınmış? En çok kimi dinlemek zorunda kalıyoruz? Ya da iktidardan en çok kimler yararlanıyor diye sorulursa da büyük ihtimale aynı cevabı alırız.
Göçmenlerin yoğun yaşadığı Berlin Kreuzberg’teki devlet tiyatrosu Ballhaus Naunynstrasse uzun bir süredir, yürüttüğü ‘Der Akademi der Autodidakten- Kendi Kendine Öğrenme Akademisi’ projesi ile göçmenlere kendi hikayelerini anlatma ve sahneleme imkanı tanıyor.
Kültürel çalışmalarda bulunma olanaklarını herkese ulaştırmaya hedefleyen ‘Der Akademi der Autodidakten’in son projesi, tiyatro oyuncusu Simone Dede Ayivi’nin yönettiği, her biri farklı göçmen geçmişi olan 14 kişinin oynadığı ‘Şimdi burdayım - Jetz bin ich hier’ oyunu oldu.
Oyunda, yaşları 16 ila 25 yaşında olan oyuncular, yaşam öykülerini, deneyimlerini ve dünya bakışlarını özetle kendilerini anlatıyor.
Tiyatroda beyaz bakış açısı
Tiyatro projesine yöneten, siyahi bir göçmen oyuncu olan Simone Dede Ayivi gazetemize verdiği demeçte tiyatro metninin içeriğini hiç tiyatro deneyimi olmayan gençlerle beraber yazıp oynadıklarını söylüyor.
Ayivi önce oyunda yer alacak kişileri seçtiklerini daha sonra onlarla oturup uzun süreli tartışmalar yaptıklarını, bu tartışmaları kaydettiklerini ve en sonunda bunlardan bir oyun çıkardıklarını belirtiyor.
Yönetmen Ayivi ‘Şimdi burdayım’ projesinin amacını şöyle anlattı: “Çocukluğumdan beri oyunculuğa ilgim var ama ne zaman tiyatroya gitsem sinirleniyordum çünkü beyazlar tarafından işgal edilmiş tiyatrolarda, biz ırkçı bir bakış açısıyla anlatılıyorduk. O zamanlar kendimi anlatabileceğim bir platformu çok istiyordum. Onun için de bugün bu projeyi yapıyorum. Kadın oyuncuların hepsi göçmen. Yaşadıkları ırkçı ve her türlü ayrımcılığı birbiriyle paylaşıyorlar. Böylece topluluk olduklarını hissediyorlar. Biz de bunu yaratmak istiyoruz.”
Selin, Jîyan, Emin
16 yaşındaki Selin Çelik, ilk defa bir oyunda sahneye çıktığını, bunun ise kendisi açısından oldukça iyi bir tecrübe olduğunu ifade ediyor.
Çelik, diğer arkadaşlarından çok şey öğrendiğini ama kendisi için en önemli şeyin tiyatronun içeriğinin kendileri tarafından yazılmış olduğunu belirtti.
16 yıl önce Almanya’ya gelen Qamişlolu Jîyan Emin oyunculuğa çok büyük merakının olduğunu daha önce bazı tiyatrolara başvurduğunu ama o tiyatroların kendisinden büyük taleplerde bulunduğunu anlatıyor.
Emin, Ballhaus’un ise hiç kimseden tiyatro bilgisi veya tecrübesi aramadığını, herkese kendisini anlatma imkanı tanıdığını söylüyor.
’Jetz bin ich hier’, bugün ve yarın saat 20:00’de Ballhaus Naunynstrasse’de sahnelenecek.
Fotoğraf ©Zé de Paiva
FEHMİ KATAR / BERLİN