DÎLAN KARACADAÐ/HABER MERKEZİ
Türkiye'nin Almanya Federal Parlamento milletvekillerini Konya'da NATO üssündeki Alman askerlerine ziyaret izni vermemesi ardından Türk-Alman ilişkilerinde ortaya çıkan gerginlik sürüyor.
Almanya Sol Parti Milletvekilleri, 24 Eylül tarihinde Almanya'daki seçimlerden önce Federal Hükümet'in ya izin çıkması için Türkiye'ye süre verilerek milletvekillerinin ziyaretini sağlamasını ya da Alman askerlerini askeri üsten geri çekmesini istiyor. Federal hükümette yer alan Hıristiyan Birlik Partileri (CDU/CSU) diğer ortağı SPD de daha önce ortaklarından 24 Eylül'e kadar bu sorunun çözülmesini istemişti.
Biz de Konya'daki NATO askerlerini ziyaret edecek savunma komisyonu heyeti içinde yer alan Sol Parti Federal Milletvekili Alexander Neu ve Andrej Hunko'ya görüşlerini sorduk.
Neu "Parti olarak hükümetin, genel seçimler öncesi Konya'ya gidecek milletvekillerine izin verilmesinin sağlamasını talep ediyoruz. Eğer bu olmazsa, hükümet askerlerini yıl sonuna kadar tüm üslerden geri çekmesi ve görevden alması gerekir" dedi.
Ziyarete Parlamento karar verir
Sol Parti Milletvekili Andrej Hunko da Alman vekillerin Konya'daki üssü ziyaret etmesinin Türk hükümeti tarafından yasaklanmasının "kabul edilemez" olduğunu söyledi. Hunko, Türk Cumhurbaşkanı Recep T. Erdoğan'ın, vekillerin Konya'ya gitmesi için yeşil ışık yakabileceğini söyledi.
NATO'nun daha önceki İncirlik tartışmasını Türkiye ve Almanya arasında ikili sorun olarak gördüğünü hatırlatan Hunko, Konya'daki üs için de böyle düşünmesi ve her iki tarafı "mantığa" çağırmasının bir hata olduğunu vurguladı.
Hunko,"Milletvekillerinin ziyaret hakkı tartışılmaya açık değil; çünkü Almanya'da askeri görevlendirme üzerine hükümet değil, parlamento karar verir" dedi.
Seçim öncesi karar verilmeli
Alman askerlerinin, diktatörlüğe giden Türkiye'de işinin olmadığı yönünde görüş belirten Hunko devamla şu ifadeleri kullandı:"Federal Parlamento'da genel seçim öncesi yani 4-5 Eylül'de bu konuda özel bir oturumu var. O oturumda bir karara varılmalı."
Almanya Sosyaldemokrat Partisi (SPD) ise daha önce yaptığı bir açıklamayla eylül ayında federal seçimler öncesi bu konuda bir karara varılmasını talep etmişti. SPD Sözcüsü Rainer Arnold ise keşif uçuşlarının Almanya'nın katkısı olmadan da yapılabileceğini ve AWACS'ların Yunanistan ya da Kıbrıs'ta da üslendirilebileceğini söylemişti.
AWACS DAİŞ'e karşı mücadelede işe yaramaz
Hunko'ya SPD'nin bakış açısı ile ilgili de sorduk. İşte Sol Parti Milletvekili Hunko'nun yanıtı: "Ben, tüm bu ziyaret tartışmalarından bağımsız olarak AWACS'ların Türkiye'de kullanılmasına karşıyım. Gerekçem ise şu, AWACS'lar, simetrik rakiplerini, yani bu durumda İran, Suriye veya Rusya hava kuvvetlerini izlemek için tasarlanmış. DAİŞ gibi asimetrik rakibini, düşmanını izlemek için uygun bir fonksiyonu yok. AWACS'ların kullanılmasıyla Alman hükümeti, Suriye'deki savaşa dahil olmuş oluyor. Terörizme karşı mücadele yer almış olmuyor."
Seçimde hükümet iptal
Alman Başbakanı Angela Merkel'in Türkiye ile ilgili meselelerde sürekli sessiz kaldığına dikkat çeken Hunko, son olarak şunları kaydetti: "Diktatör Erdoğan'a yapılan kayırmacılık, örneğin 16 Nisan'da sahte oylarla yapılan referandum, insanlık dışı mülteci anlaşması veya Erdoğan'ın 1 Kasım seçim öncesi desteklenmesi gibi benzer şeylerin artık sonlandırılması gerekir."
Hunko, seçmenin 24 Eylül'deki seçimde bütün bunları gözönüde bulundurarak hükümete destek vermemesini istedi.
NATO'ya SOS
Öte yandan Almanya Federal Federal Hükümeti'nin krizi, boyutunu daha düşük gösterme gayreti dikkat çekiyor.
Alman Dışişleri Bakanlığı, Pazartesi günü yaptığı açıklamada Türkiye'nin ziyareti reddetmediğini sadece ertelediğini savundu. Bakanlık, Türkiye'nin sözüne güvendiklerini ve ziyaret için kısa süre sonra bir tarih belirleneceğine inandıklarını ileri sürdü.
Merkel'in partisi Hıristiyan Demokrat Birliği (CDU) ise krize temkinli yaklaşarak ilk tepkisinden geri adım attı. CDU, koalisyonun diğer ortağı SPD ve muhalefetin istemi doğrultusunda "süre tanımayacaklarını" duyurdu. CDU böylece Türkiye'ye karşı sert olunmayacağının işareti verildi. Merkel, pazar akşamı ARD televizyonuna yaptığı açıklamada ziyaret için Türkiye ile hiç bir pazarlık yapmayacaklarını kamuoyuna açıklamamıştı.
Bu arada Bundeswehr (Federal Almanya Silahlı Kuvvetler) Ombudsmanı Hans-Peter Bartels ise NATO'dan Alman parlamenterlerin Konya'daki NATO üssünde görevli Alman askerlerini ziyaretiyle ilgili anlaşmazlıkta Almanya'ya yardımcı olmasını talep etti.
Passenauer Neue Presse'ye konuşan Bartels, Türkiye'nin kararını değiştirmemesi durumunda NATO üssünün başka bir ülkeye nakledilmesini talep etti.
Erdoğan'ın intikamı
Geçtiğimiz 7-8 Temmuz'da G20 zirvesi için Hamburg kentine gelen Türk Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın Almanya'da miting yapması Merkel hükümeti tarafından engellenmişti. Ardından AKP'li bakanların 15 Temmuz etkinlerine de izin verilmemişti. Ankara'nın Konya ziyaretini engellemesinin de Erdoğan rejiminin intikamı olarak yorumlanıyor.
Haziran 2016'da Alman Federal Meclisi'nin 1915 yılındaki Ermeni Soykırımı'nı oy çokluğuyla "soykırım" olarak kabul etmesinden sonra, başta Erdoğan olmak üzere Türk yetkililer "O karara onay vekilleri ülkemize sokmayacağız" demişti. Alman vekiller, Konya krizinden önce İncirlik'e de bırakılmamış, Almanya bu üsteki askerlerini Ürdün'e taşımaya başlamıştı.