Tüm tepkilere rağmen Rusya, Kış Olimpiyatları’nı Çerkezlere yönelik soykırımın zirveye ulaştığı Soçi’de bugün başlatıyor. Soçi Olimpiyat Parkı’ndaki Fisht Olimpiyat Stadı’nda gerçekleştirilecek törenle startı verilecek oyunlar, 23 Şubat Pazar gününe dek sürecek.
Çerkezler çok tepkili
Çerkezler ise Olimpiyatların atalarının Ruslar tarafından katledildiği Soçi’de yapılmasına karşı infial halinde. Rusya ile Çerkezler arasında 101 yıl süren savaş 1864 yılında sonuçlanmış, Rus orduları Çerkezya’nın siyasi başkenti Soçi’ye girmişti. Bu sırada Çerkezler, Soçi’den kaçmak zorunda kaldı. Çerkezler, 1,5 milyon kişinin bu göç sırasında hayatını kaybettiğini, 2 milyon kişinin ise sürgüne gönderildiğini söylüyor. Etnik temizlik sırasında topraklarından sürülen Çerkezlerin bir bölümü Osmanlı İmparatorluğu’na sığınmıştı. Hala Kafkasya’dan kaçan iki ila beş milyon Çerkez, Çeçen, Abaza, Dağıstanlı Osmanlı bakiyesi Türkiye’de yaşıyor.
Soykırımın tanınmasını istiyorlar
Çerkezler, “soykırım” olarak niteledikleri bu olayın 150. yıldönümünde Soçi’de Kış Olimpiyatları yapılmasına karşı çıkıyor. Soykırıma uğrayan atalarının mezarları üzerinde spor müsabakası yapılmasına katlanmalarının mümkün olmadığını belirten Çerkezler, Rusya’nın varisçisi olduğu Rus Çarlığı’nın tarihi ile yüzleşmesini ve Çerkezlere soykırım yaptığını kabul etmesini talep ediyor. Çerkezlerin uzun vadeli hedefi, soykırımın bütün dünyada resmen tanınması ve vatanlarına dönebilmek.
Putin’in derdi şov
Moskova ise bu talepleri duyacak gibi değil. Zira Rusya, Soçi Kış Olimpiyatları ile Sovyetler Birliği’nin dağılmasından sonra geçirdiği zor dönemi geride bıraktığını ve yeniden parlak günlerine döndüğünü göstermek istiyor. Soçi’nin, 40 milyar Euroluk harcama ile dünyanın en pahalı Olimpiyatı haline gelmesi de, bunun parasal göstergesi.
İmajını düzeltmeye çalışıyor
Basın özgürlüğünün yasaklarla baskı altına alınması, muhaliflerin ve gazetecilerin hapse atılması, insan hakları ihlallerinin artış göstermesi ve eşcinsellere yönelik “homofobik” tavrı nedeniyle eleştirilerin hedefinde olan Rusya Devlet Başkanı Putin de 3 hafta sürecek Soçi Olimpiyatları’nı “otoriter rejim başkanı” imajını düzeltmek için kullanma gayretinde. Çerkezlerin ve diğer tüm muhaliflerin sesini duymamakta ısrar eden Putin, dün Soçi’ye giderek hazırlıkların son aşamasını bizzat kontrol etti.
Kültürel soykırım emareleri
Kafkasya ve özellikle de Çerkezlerle ilgili araştırmalarıyla bilinen gazeteci Fehim Taştekin, Radikal Gazetesi’nde 3 Şubat tarihli “Koku salma, Olimpiyat var” başlıklı köşe yazısında Putin’in Çerkezlerin Olimpiyatlara itirazı olmadığı algısını yaratmak için yaptıklarını şöyle özetledi: “...Kafkas cumhuriyetlerine Soçi’de soykırım söyleminden sterilize edilmiş stantlar verdi. Mesela Adıgey Cumhuriyeti etkinliklerini ‘Rusya Yöreleri’ adıyla sunacak. ‘Nalmes’, ‘İslamey’ ve ‘Nart’ gibi yerel gruplar, Rusya dans toplulukları olarak takdim edilecek. Kültürel öğelerin yanı sıra Adıge peyniri, Maykop elması sergilenecek. Daha fazlası zararlı! Putin’le birlikte halkın oyuyla değil Kremlin’in onayıyla koltuğa geçen özerk cumhuriyetlerin liderleri de, Olimpiyat Meşalesi’ni karşılama törenlerinde şatafatı artırmak için masraftan kaçınmadı. Dağıstan, Çeçenya ve İnguşetya gibi sancılı yerlerde işçi, memur ve öğrenciler sönük geçmesin diye ‘zorla’ törenlere götürüldü. ‘Zorunlu katılım’ büyük bir protesto olduğu için değil, Kafkasya’nın heyecanını göstermek ve Putin’in gözüne girmek için…”
Muhalefet baskı altında
Ayrıca Rus hükümeti, kitlesel gösterileri engellemek için Çerkezya’da yaşayan ve 2014 Kış Olimpiyatları’nın Soçi’de yapılmasını istemeyen aktivistler üzerindeki baskıyı da arttırdı. Olimpiyat oyunlarına karşı takındıkları muhalif tutum nedeniyle Çerkezya aktivistleri evleri didik didik aranarak gözaltına alındı. Çerkez hareketinin barışçıl üyelerine sorguda ekstremist (ayrılıkçı-terörist) muamelesi yapıldı.
Yasa da tahammül yok!
Kafkasya kenti Maykop’ta 2014 Yas Yılı kapsamında yıl boyunca gerçekleştirilmesi planlanan “Jame Ðewun” etkinliklerine de yasak geldi. 22 Ocak’ta gözaltına alınan Çerkez sivil örgütü Adıge Khase’nin üyelerinden etkinliklerine son vermeleri istendi. Oysaki etkinlik Çerkezya’yı savunurken ölenler için yapılan geleneksel yemekleri yoldan geçenlere ikram etmekten başka bir şey içermiyor.
Muhalif siteler kapatıldı
Kış Olimpiyatları’na muhalefet eden Çerkez aktivistlerin siteleri de bir bir kapatıldı. “elot.ru” adlı site yayınını bitmek bilmeyen soruşturma, kovuşturma ve ifadelerden dolayı durdurma kararı aldı. Çerkez aktivistlere yönelik gözaltıların ardından kodlarına el konulan “hekupsa.com” adlı site de apar topar kapatıldı. Ayrıca Çerkezya Yurtseverleri aktivistlerinin yazılarının yayınlandığı Cherkessia.net sitesi de siber saldırıların hedefi oldu.
Diasporada eylemler
Rusya, diasporadaki etkinlikleri de bloke etmeye çalıştı; ama başaramadı. Türkiye başta olmak üzere birçok yerde gösteri yapan Çerkezler, Rusya’ya şu ortak mesajı verdi: “Olimpiyat soykırımı unutturamaz. Soykırımı tanıyın ve özür dileyin.”
Erdoğan açılışa katılıyor
Türkiye’deki Çerkez derneklerinin Soçi’deki oyunların Ankara tarafından boykot edilmesi için yaptıkları girişim ise sonuç vermedi. Türkiye; petrol ve doğalgaz aldığı Rusya ile ilişkilerini bozmak istemiyor. Çerkezlerin taleplerine kulak tıkayan Türk Başbakan Recep Tayyip Erdoğan açılış töreni için gideceği Soçi’de Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile de özel bir görüşme yapacak. Ayrıca Türkiye oyunlara altı sporcuyla katılacak.
BDP ‘gitme’ demişti
BDP Eşbaşkanı Selahattin Demirtaş, Salı günü Meclis’te yaptığı Grup Toplantısı’nda, Çerkezlerin yaşanan katliam nedeniyle “Kızıl Çayır” olarak adlandırdığı yerde Olimpiyat Köyü kurulduğunu hatırlatarak, Başbakan Erdoğan’ın Soçi Kış Olimpiyatları’nın açılışına katılmamasını istemişti.
HABER MERKEZİ