Kanunların ataerkil ‘namus’ anlayışına uyarıldığı ülkelerden olan Fas’ta kadınlar, tecavüzcüleri aklayan yasaya karşı sokağa çıktı. Ülkede tecavüzcüler, mağdurları ile evlenmeleri durumunda ceza almıyor. Kadın hakları aktivistleri, Fas Ceza Kanunu’nun 475. maddesini “utanç yasası” olarak isimlendiriyor. Bu yasanın iptalini isteyenler hem internette imza kampanyası başlattılar hem de cumartesi günü düzenlemeye karşı meclis önünde eylem yaptı. Yaklaşık 200 aktivistin katıldığı eylemde “Kadına yönelik şiddete son” ve “Yasayı iptal edin” yazılı dövizler taşıdı.
Savcı ‘git evlendir’ dedi
Kadınların bu eylemine, 16 yaşındaki Amina Filali’nin 10 Mart’taki intiharı vesile oldu. Filali, öncesinde kendisine tecavüz eden kişiyle zorla evlendirilmişti. Amina Filali’nin babası, kızına tecavüz edildiğini yetkililere bildirdiği zaman kendisine mahkemede evlendirme seçeneğinin önerildiğini söylüyor. Baba Laçin Filali internet gazetesi goud.ma’ya verdiği demeçte “Savcı kızımın evlenmesini tavsiye etti. ‘Git evlendir’ dedi” diyor.
Kadın hakları örgütleri yasanın, tecavüzcünün, “kadının ve ailesinin namusunu temizlemek” adına kurbanıyla evlendirilmesi yolundaki geleneğe meşruiyet kazandırdığını söylüyor. Kadın Hakları Demokratik Birliği (ADFM) başkanı Fevziya Assuli BBC’ye “Fas’ta kanun bireyi değil kamunun ahlaki değerlerini koruyor” diyerek, kadınlara karşı evlilik içi tecavüz de dahil her türlü şiddeti yasaklayan kanun tasarılarının 2006’dan bu yana geçirilemediğini de söyledi.
Fas’ın muhafazakar bölgelerinde kadının evlilik öncesi “bekaretini kaybetmesi” ahlaken kabul edilemez sayılıyor ve tecavüz olaylarında, tecavüz eden değil, kadının ve ailesinin “onuru lekelenmiş” kabul ediliyor.
RABAT