Almanya Demokratik Kürt Toplum Merkezi (NAV-DEM) Eşbaşkanı Yüksel Koç, seçim çalışmalarının tüm aşamalarında yer alan tüm HDP bileşenleri, gönüllüleri ve sandığa giden seçmenlere teşekkür etti. Oyların en güvenli şekilde ülkeye taşınacağını da belirten Koç, seçmenleri Türkiye ve Kürdistan'daki akrabalarını arayarak HDP'ye oy vermeleri için teşvik etmeye mümkünse bizzat gidip seçim çalışmalarına katılmaya davet etti.
Yurtdışında 8 Mayıs'ta başlayan oy verme süreci dün itibarıyla sona erdi. NAV-DEM Eşbaşkanı Koç, 24 gün boyunca devam eden seçim maratonunu değerlendirdi. Seçim çalışmalarına Ocak ayında başladıklarını söyleyen Koç, HDP çalışanlarının gösterdiği performansın övgüye değer olduğunu kaydetti. Koç, "Bu süreçte sadece HDP çalışanları değil, seçmenler de büyük bir sorumluluk aldı. Bizimle birlikte çok sayıda kişi çalışmalarda yer aldı. Tüm görevliler büyük emek sarf edip fedakarlık yaptı" dedi. Cumhurbaşkanlığından sonra yurtdışında ilk kez genel seçimler için oy kullanıldığına işaret eden Koç, "Acemilikten dolayı bazı eksiklikler de yaşadık. Örneğin; seçmen kaydı konusundaki yetersizliğimizi yeni yeni görüyoruz. Daha geniş bir kesim ile çalışıp daha seri olabilirdik" diye konuştu.
HDP görevlileri olmasaydı!..
HDP sandık görevlilerinin ortaya koyduğu performans, yaklaşım ve olgunluğun diğer partilerin çalışanlarında büyük bir güven yarattığını belirten Koç, "HDP görevlilerin sıkı çalışması olmasaydı, sandık kurulu görevlileri yoğun bir şekilde AKP yanlısı hile ve hırsızlığa girişebilirlerdi. Örneğin Frankfurt'ta AKP'nin bir imamı yakalandı. Hırsızlık yapmaya çalışan bu kişiyi engelleyen HDP görevlileridir" dedi. Koç, seçim merkezlerinde müşahitler dışında, sandık başlarının boş kalmaması için, yedek görevlilerin beklediklerini de sözlerine ekledi.
İttifak sürecek
HDP, Kürdistani kurumlar dışında startı Ocak-Şubat ayında verilen seçim çalışmalarını geniş bir kesimi kapsayan ittifakla yürüttü. Koç, "HDP'nin Yeni Yaşam Projesi, herkesi heyecanlandıran ve herkese hitap eden bir projedir. Bugüne kadar hiç bir araya gelmeyen kesimlerle ittifak yapıldı. Bu ortaklaşma, sadece seçimlere yönelik değil. 7 Haziran'dan sonra da devam edecek, hatta daha da kenetlenerek, 'Yeni Yaşam' inşa edilene kadar devam edecek" diye konuştu.
Sürpriz sonuç bekleniyor
Kayıt altına alınan HDP'li seçmenler dışında, HDP'ye çok farklı kesimlerden de oy gelebileceğini dile getiren Koç, "Bu seçimde ilk defa HDP ile birleşen Aleviler, Süryaniler, Asuriler, Ermeniler, sol hareketler ve Türkiye'nin farklı kesimlerine teşekkürlerimi sunuyorum. HDP'nin belirlenen rakamın üzerinde çıkarsa, şaşırmayın" dedi.
Konsolosluklar yanlı davrandı
Koç, konsoloslukların yanlı bir tutum içinde olduklarını da belirterek, sandık kurulu görevlilerin özel seçilmiş olduklarına vurgu yaptı: "Yüksek Seçim Kurulu (YSK) Avrupa'daki memurların listesini isteyip, imam olanları görevlendirmiş. Bu imamlar tıpkı AKP'nin parti millitanları gibi çalıştılar. YSK burada AKP yanlısı oldu ve millitanca bir duruş sergiledi. Bu durumdan bizimle birlikte CHP ve MHP de çok rahatsız."
Almanya'da yaşıyor kaydı Ruanda'da
Koç, oy kullanma hakkının adeta seçmen için işkenceye dönüştürüldüğünü kaydederek şöyle konuştu: "Birçok seçmenin kayıtları farklı kentler ya da ülkelerde çıktı. Misal, seçmen kayıtlarının Moskova, Londra hatta Ruanda'da bile çıktığını gördük. Bu kayıtların sayısı çok kabarık. Bu, YSK'nin militanca yaklaşımından kaynaklanmaktadır. Sadece HDP değil, diğer partilerin seçmenleri de böylesi yaklaşımlarla karşı karşıya kaldı. Bu aynı zamanda yasal bir hakka getirilen engel ve handikaptır."
Seçim süreci devam ediyor
Yurtdışında oy kullanma işlemini bittiğini belirten Koç, seçim sürecinin 7 Haziran'a kadar devam ettiğinin altını çizerek, HDP seçmenin bundan sonra da yapabileceklerinin olduğuna işaret etti. Koç'un çağrısı şöyle: "7 Haziran'a kadar bir haftalık bir çalışma içinde de seçmenler yer alabilir. Şartları olan ülkeye gidip çalışmalar içinde yer alabilir. Ülkeye gidip sandık kurullarına başvurabilir. Gidemeyenler ise buradan ülkedeki akrabalarını arayarak onları sandık başına yönlendirebilir. Hatta, arkadaş ve akraba çevrelerinin sandık başında görev almalarını teşvik edebilir. 7 Haziran'da iyi bir zaferle çıkabilmek için bu çalışmalar şart."
Sandıkları Ankara'da da koruyacaklar
Yurtdışında kullanılan oylar Ankara'ya gönderilerek 7 Haziran'da sayımı yapılacak. Koç, Almanya'da kullanılan oyların Türkiye'ye götürülüşüne dair şu bilgileri paylaştı: "3 Haziran'da oylar üç merkezde toplanacak. Sandık kurulu görevlileri, semtlerden merkezlere kadar eşlik edecek. HDP görevlileri sandıkları bir diğer HDP görevlilerine teslim edecekler. Bu işlemi uzun bir mücadele sonucu kabul ettirebildik. Sandıkların taşınması diplomasi çalışmalarında kullanılan uçaklarla gerçekleştirilecek. Diplomatik uçağın özelliği, oyların kargoya konulmamasıdır. Tüm partilerin görevlileri de sandıkları taşıyacakları için, oyları değiştirme olanağı yoktur. Avrupa'daki görevliler de ülkeye gönderilecek ve oylar sayılırken orada bulunacaklar. Bizler onlara 'Ankara müşahitleri' diyoruz. Kutsal görevi üstlenen arkadaşlarımız, oyların çalınmasına müsade etmeyecekler."
Koç son olarak da "Çalıştık, yorulduk ama iş bitmedi. Bu 'Yeni Yaşam Projesi inşa edilene kadar çalısmaya devam" dedi.
Sandığa kadın mührü
Seçimin son günü Berlin ve Stuttgart'ta HDP adına seçim yerindeki bütün işleri kadınlar üstlendi.
Berlin Başkonsolosluğu önünde açıklama yapan HDP'li kadınlar, kadına yönelik tecavüz, şiddet ve her türlü baskıyı sonlandırmak için 7 Haziran seçimlerini büyük bir fırsat olarak gördüklerini söyledi. Kadınlar "Berlinli HDP'li kadınlar olarak söyleyecek sözümüz var. Görevimizi tamamlayıp, kadınların sesini Meclis'e taşıyacağız" açıklaması yaptı.
Stuttgart'ta da HDP'li kadınlar görevi devraldı. Lorenzstrasse'de bir araya gelen 12 kadın müşahit olarak görev yaptı. Kadınlar, HDP'nin çalışmalarını bizzat kendi çalışmaları olarak gördükleri için 24 günlük süreçte yoğun bir şekilde çalıştıklarını ifade ettiler.
DÎLAN BİÇER/FRANKFURT
Sandık güvenliği HDP’de
140 bin seçmenin bulunduğu Frankfurt’ta 50 bin kişi sandığa gitti. HDP’li müşahitler ise sandığın güvenliği için 24 gün boyunca önemli bir performans sergiledi.
Oy kullanma işleminin son gününü Frankfurt Başkonsolosluğu’nda kurulan seçim merkezinde gözlemledik. Başkonsolosluğun önüne varır varmaz, artık “haber değeri” bile tartışmalı hale gelen alışıldık durumla karşılaştık. Üzerinde -normalde seçim çalışmalarında ismi geçmemesi gereken sözümona tarafsız!- Türk Cumhurbaşkanı Tayyip Erdoğan’ın fotoğrafları ve Türk bayrağı asılı otobüsler, Başkonsolosluk kapısı önünde Kassel’den getirilmiş seçmenleri bekliyordu. Üstüne, CHP’li müşahidin -herhangi bir somut kanıta dayandıramadığı ama ısrarcı olduğu- iddiasına bakılırsa bu otobüsler, Diyanet İşleri Başkanlığı tarafından tutulmuştu.
Muhalefet toz pembe
Başkonsolosluk’taki ilk sohbetimizi ise CHP müşahidi Malik Gürses ve MHP müşahidi Erdoğan Demirgöz ile gerçekleştirdik. Onlara bakılırsa sandıkta hiçbir sorun yok. AKP iktidarı döneminde yaşanmış onca hırsızlık vakasına rağmen oluşmuş bu ‘toz pembe’ halet-i ruhiye, bize açıkçası biraz tehlikeli göründü. Müşahitlerin ardından bir de oy kullanma işlemini koordine eden Frankfurt Başkonsolosu Ufuk Ekici de hiçbir sorun yaşanmadığı görüşünde. Frankfurt’ta kurulan sandıkların “AKP’li imamın mükerrer oy kullanması” vakasından dolayı çok konuşulduğunu hatırlatıyoruz; “Gerekli biçimde müdahale ettik, bir daha da aynı olay tekrar etmedi” diyor.
HDP’nin müşahit birliği!
Frankfurt sandığında da en çok dikkat çeken, HDP’li müşahitler. 8 sandık var; insan, 8 müşahit olmasını bekleyebilir ama HDP’liler çok daha fazla. Son gün olmasına rağmen on beş civarında HDP’li müşahit sandık başlarında kuş uçurtmuyor. Fotoğraf çekmemiz için çok kısa bir an bir araya getirmekte bile zorlandık; hepsi, “Aman sandıklardan gözümüzü ayırmayalım” hissiyatındaydı.
En az yüzde 20
Ruken Karakoç, HDP müşahitlerinin organizasyonuyla ilgileniyor. 24 gün boyunca sandık başındaymış, süreci hem seçim güvenliği hem de HDP seçmenlerinin sandığa taşınması boyutlarıyla anbean takip etmiş. Anlatıyor: “Heyecanlı ve stresli bir 24 gün geçirdik. Herkesin konuştuğu ‘AKP’li imam’ olayı dışında bazı ufak tefek sorunlar da yaşadık ama hallettik. Bizim açımızdan iyi geçti. Çok yorulduk tabii. Ama inanıyorum ki seçim sonuçları yorgunluk bırakmayacak bizde.” Karakoç, seçimlerin Frankfurt’ta da AKP ile HDP arasında geçtiğini belirtiyor ve “bir hile hurda olmazsa” şerhini koyup devam ediyor: “Kesinlikle en az yüzde yirmilerde oy alacağız.”
‘AKP o imamı ödüllendirir’
Ruken Karakoç’a, yaşanan mükerrer oy skandalıyla ilgili doyurucu cevaplar alıp alamadıklarını soruyoruz, yanıtlıyor: “Kişisel düşüncem şudur: Bunun üzeri kapatılacak gibi görünüyor. O imama herhangi bir yaptırım uygulanacağını sanmıyorum. Biraz rencide oldu belki ama onun dışında yaptırım uygulanmayacak bence. Hatta AKP tarafından ödüllendirileceğini düşünüyorum.”
Hile organizeli, çünkü...
Karakoç, hilenin “münferit vaka” olduğu konusunda ise Başkonsolos ve diğer parti müşahitleriyle aynı görüşte değil. Bunların bir plan çerçevesinde olduğu izlenimini paylaşıyor ve devam ediyor: “Yakalanan hiçbir sahtecilik, muhalefet partilerinin değildi. Hepsi iktidar partisinin, AKP’nin lehine hile girişimleriydi. Bu da gösteriyor ki, organizelidir.”
AKP seçmenine özel muamele
Ruken Karakoç, çok önemli bir noktaya daha dikkat çekiyor: “HDP’li seçmenlerin kayıtları Avrupa’nın, dünyanın başka yerinde çıkıyor. AKP’li seçmene ise bakıyorsunuz, her gelen oyunu kullanıp gidiyor. Onlar hiç gelip dönmüyorlar, muhalefet partilerinin seçmenlerinden ise çok sayıda seçmeni geri dönmek zorunda kaldı. Bizzat konsolosluğa gelerek kaydını yapanların bile bazılarının kayıtları görünmedi. Bunlar hataysa, hep bizim başımıza mı geldi? Neden hiç AKP’lilerin başına gelmedi? Kimliğe bakıyorlar. Kürdistanlıysa, Dêrsimli, Amedli, Şırnaklıysa, nasıl yapıyorlar bilmiyorum ama, ona göre yaptıkları ortada... Ellerinden geleni yaptılar.”
OSMAN OÐUZ/HABER MERKEZİ
Hafta sonu kuyruklar oluştu
Yurtdışındaki seçim süreci sona ererken, hafta sonu birçok merkezde seçmenler uzun kuyruklar oluşturdu. Paris-Ile De France bölgesinde de seçmenler hafta sonu sandık başına gitti. Bölge bölge oluşturulan seçim komisyonları halkı sandığa taşımak için büyük bir çaba gösterdi. HDP bileşenleri seçmenleri sandığa taşımak için konvoylar oluşturdu. Pazar gününe kadar sadece Paris’te 45 bin seçmen oy kullanırken, sandık başına giden seçmenin neredeyse yüzde 60’ının HDP seçmeni olduğu tahmin ediliyor.
Oy kullanamadılar
Oy kullanma süreci boyunca kayıt işlemlerindeki sorunlar nedeniyle 500 civarında seçmen ise oy kullanamadı. Paris’te kayıt yaptırmalarına rağmen, Bangladeş, Berlin, Londra, Macaristan gibi yerlerde kayıtları çıkan seçmenler oy kullanma işlemlerini gerçekleştiremedi. Fransa içinde kayıtları çıkanlar ise HDP’nin yaptığı organizasyonlar kapsamında oylarını kullanmayı başardı.
Bin kilometre yol katettiler
Montpellier kentinde yaşayan Hasan ve Özcan Manap çifti oylarını kullanmak için Marsilya’ya gitti ancak kayıtları Nantes’de çıkınca oylarını kullanmak için 1000 km yol katederek Nantes’te oylarını kullandı.
Hafta için seçim sürecini değerlendirmek amacıyla bir araya gelecek HDP bileşenlerinin 7 Haziran günü de seçimleri meydanlarda karşılaması bekleniyor.
PARİS