Bade çend roj ra pey heme cinîyanê cîhanî 8 Adare de roja xo yê taybetî pîroz kenî. Na roj hem bi nameya "Roja cinîyanê cîhanî" hem zî bi nameya "Roja cinîyanê kedkaranê dînya" yeno pîroz kerdiş.
8 Adare tarîxî ye însanetîye de yew roja ke zaf rinda çûnke no tarîxê de heqanê cinîyan, prosesê tekoşînê cinîyan yeno vîran. Yeno zanayişê ke tarîxî ye têkoşînê cinîyan 8 Adare 1857 ra dest pêkena. No tarîxê de eyaletê New Yorkî yê Amerîka de seba seypeybîyayişî, semedê wedaritişê şertanê nêheqan têkoşîn dest pêkerd. 40 hezar xebatkarî yew fabrîkaya tekstîlî de seba şartanê xirabin şîy grev û kar ca verda. Labelê dest pêkerdişê grev ra pey polîsan hêrîş kerd xebatkaran ser û berê fabrîka înan ser o kîlît kerd. Dima ra zî fabrika de zaf gird yew şewat vejîya la heme dormeleya fabrîka hetê polîsan rê bi barîkatan girewte bi. Xebatkarî nêeşkayî xo şewatî ra bixelesnî. Na şewatê fabrîka de 129 cinîye xebatkarî merdî.
Bade cû na merseleya xîrabin ra dima serra 1910 de arêbîyayişê Enternasyonelê diyin şaristanê kopenhagî yê Danîmarka de virazîya. Sereka SDP Klara Zetkîn nê arêbîyayişî de seba xatirê 129 cinîyan ke New york de hetê polîsan ra kişiyayê yew peşnîyaz da û na pêşnîyaze zî hetê heme kesan ra ame qabulkerdiş. Goreya na pêşnîyaze zî nameyê roja 8 Adare " roja cinîyanê kedkaran yê dinya" panîya. Tewr verî ra heta ney serrana zî heme cinîyan zaf welatan de hem hetê dewletan ra hem zî hetê camerdan ra zaf nêheqî dîyî û ney nêheqê nêqedîyaya. Xeylek cinî semedê no zulm û zorî têkoşînê xo ca nêverdayî û her serra zî mercela têkoşînê xo dewam kenî. Tarîxê 8 Adare zî hem seba xoverrodayişî hem zî vindertişê verba nêheqîyî zaf taybet yew ca geno. Cinîyan 8 adare de her welate de û her cayan de venganê xo kenî berz û heqanê xo gerenî.
Bi taybetî cinîyanê kurd zî serrane 1990 ra nat her 8 Adare de û her cayanê welate de roja xo pîroz kenî. Cinîyanê kurd her ser no tarîxê de bi hezaran cinîyan rê vejîyenî teber û waranê xo de hem roja xo pîroz kenî hem zî hesabê heqanê xo pers kenî. Semedê cinîyanê kurd 8 adare hem sey roja roşan hem zî sey roja tekoşîn û xoverrodayîş de vîyarena. Heme cinîyanê kurd rêxistinbîyayîşê xo virazenî, bi rûhê têkoşînî û xoverrodayişî ra, pey renganê xo ya keskûsûran her waran kenî pir û heqanê xo wazenî.
Rojhelato mîyanên de rêxistin, têkoşîn û xoverrodayişê cinîyanê kurdan ser bi ser hînîya bena xurt. Cûnke rojhelato mîyanên de têkoşînê kurdan serra hezar û new sey ra nat heta ewro dewam keno û cinîyanê kurdan zî her wext zerre ye têkoşînê de caye xo girewta û zaf paşt daye têkoşînî. Na ridî ra cinîyanê kurdan her hetî ra vernîye cinîyanê rojhelato mîyanên de yî. Cinîyanê kurdan hem wareya têkoşînê de hem ware ya şerî de hem zî wareya sîyasetî de bi îradeyî xo ispat kerdî.
Bi taybetî ma eşkenî vaje ke şorişê rojava, şorişê cinîye kurdanê. Nêzdîye çahar serre ke şerê rojava dewam kena û heme cinîyanê kurd mîyane şerê de yî. Cinîyanê kurd pey têkoşînê xo ye rojava, veng û denge xo da heme dinya. Seba neyî zî heme dinya cengawerîye cinîyanê kurd şinasnayî. Heme welatanê kurdan de zî cinîyanê kurd xoverrodayişê xo her wexte de bi hêzin dewam kenî.
Bêguman emser zî cinîyanê kurd heme cayan de pey rûhê xoverrodayişî yê, roja xo ya 8 adare pîroz kenî. Ez zî 8 adare yê heme cinîyanê dinyayî pîroz kena. Wa biciwîyo 8 Adare , wa biciwîyo azadîye cinîyan