Endamê Komîteya Şar û Bawerîyan yê KCKyî Cîhan Erenî derheqê prosesê referandûmî de wina va: “Waştişê cepheyê demokrasî yê Tirkîya û kurdan demokratîkbîyayîş o. Komara ke biba demokratîke, ganî estena kurdan qebul bikera.”
Erenî derheqê bedilnayîşê qanûno bingeyî û tesîrê ci yê ser kurdan de qisey kerd û va ‘kesê huqûqnas û zanayê ke qanûno bingeyî ser o mijul benî, wayîrê vînayîş û tespîtêko ortax î’ û wina va: “Qanûno bingeyî metnê pêameyîşî yê ke estena şarêk dîyar kenî yî.”
Erenî dîyar kerd ke ‘qanûno bingeyî yê 1921î netede, heme qanûno bingeyî yê Tirkîya, goreyê vînayîş û waştişê îqtîdarê sîyasî, seba pawitişê menfîetê îqtîdarî komelî ser de ameyî ferzkerdiş’ û va: “Cok ra heme qanûnê bingeyî yê ke Tirkîya de ameyî amadekerdiş, qanûnê bingeyî yê ferzkerdişî yî. Yanî komê ke dewlete de hakim î, seba menfîetê xo metnê qanûnî amade kerdî û nînan komelî ser de dayî ferzkerdiş. Nêyî zî qanûno bingeyî yê faşîst î.”
Peymana pêkerdişê faşîstê sîya û faşîstê kesk î
Erenî qiseykerdişê xo de va ‘seba ke qanûno bingeyî metnêko pêkerdişê komelî yo, xeylê hetî vera nê hewldayîşê îqtîdarî de reaksîyon nîşan danî’ û wina dewam kerd: “Qanûno bingeyî çîyêko winasî yo ke hewl dano yewîya komelkî ser bingeyê demokratîke de awan bikero. Qanûno bingeyîyo ke ser komel de yeno ferzkerdiş, metnê Bahçelî û Erdoganî yo. Yanî peymana pêkerdişê înan a. Peymana pêkerdişê faşîstê sîya û faşîstê kesk a. Komel nê metnê pêkerdişî yê mabênê înan de vîneno.”
Kendîlê Erdoganî destê kurdan de yo
Erenî dewamîya qiseykerdişê xo de va ‘waştişê kurdan û cepheyê demokrasî yê Tirkîya eynî yo’ û wina va: “Eke komare demokratîke biba, estena kurdan qebul kena. Cok ra kurdî ya xo aliqnenî, yan zî kendîlî erzenî milê Erdoganî. Hukmatî aşkere kerd ke do Kurdistan de tedbîrê taybet bigirî. Çira? Çimkî kendîlê Erdoganî destê kurdan de yo. Kurdî kamcîn het de giranîya xo ronî, o het qezenç keno. Sey ke Rayberê ma zî vatênê ‘demokratîkbîyayîşê Tirkîya çareserîya problemê kurdan ra vîyareno. Yanî girêdayeyê estena kurdan o. O wext ma kurdî reyna wezîfeyêko tarîxî reyde rî bi rî yî. Cok ra eke referandûm ra ‘ya’ bivejîyo, no seba kurdan merg û qirkerdişî ano.”
Heme kurdan eleqeder keno
Erenî bal ant tesîrê nê qanûno bingeyî yê kurdan ser de û wina va: “No referandûm weçînayîşêko yê şaredarîye nîyo. No weçînayîşê Serekkomarî yo ke bingeyê xo qanûno bingeyîyêko normal ra bigiro zî nîyo. No estena kurdan reyde eleqeder o. Çimkî bi nê referandûmî Erdogan eşkeno qanûno bingeyîyêk newe bivirazo. Eke referandûm de bêro tesdîqkerdiş, o wext Erdogan do heme kurdan tasfîye bikero. Cok ra vatişê ‘nê’ estena kurdan reyde eleqeder o.”
ROJBÎN DENÎZ-ROZA ÎKARÛS / ANF / BEHDÎNAN