- İş Merkezleri (Jobcenter), sosyal yardım alanlara yönelik şartları bu aydan itibaren sertleştiriyor. İş başvurusu sürecindeki davranışlar dahi artık maddi sonuçlar doğurabilecek.
Bürgergeld desteği, 1 Temmuz’dan itibaren “İş Arayanlar İçin Temel Güvence” (Grundsicherung für Arbeitssuchende) adını alıyor. Yeni düzenlemeler, yardım alanlara getirilen yükümlülükleri önemli ölçüde artırıyor. Yeterince iş birliği yapmayanlar, aylık kesintilerle veya aşırı durumlarda yardımların tamamen kesilmesiyle karşı karşıya kalabilecek. Bu yeni hükümler, bugün yürürlüğe giriyor. Ayrıca gelecekte daha geniş durumlarda da yardım kesintisi uygulanabilecek. Federal İş Ajansı’nın İş Merkezlerine gönderdiği güncellenmiş talimat, bu uygulamanın temelini oluşturuyor.
Bakımsız görünüm ve alkol
Federal İş Ajansı, bakımsız görünüm veya iş görüşmesine alkollü gitmek gibi davranışları, İkinci Sosyal Kanun Kitabı’nın (SGB II) 31. maddesine göre yükümlülük ihlali olarak değerlendiriyor. Talimatta örnek olarak, işverenin bu tür davranışlar nedeniyle adayı eleme sürecinden çıkarması gösteriliyor. Bu gibi durumlarda yardımlarda kesintiye gidilebilecek.
Federal Çalışma Bakanı Bärbel Bas (SPD), Bürgergeld’den yeni Grundsicherung sistemine geçmeden önce, devlet yardımlarının kötüye kullanımına karşı kararlı bir tutum sergileneceğini açıkladı. Neue Osnabrücker Zeitung gazetesine konuşan Bas, “Reformla birlikte sosyal yardım istismarına karşı güçlü bir mesaj veriyoruz” dedi. Federal Hükümet, daha fazla kişiyi devlet yardımlarından çıkarıp düzenli istihdama kazandırmayı hedefliyor. Bu süreçte bireysel ihtiyaçlara göre şekillendirilmiş destekler ön plana çıkarılırken, çalışabilir durumdaki yardım alanlar daha sıkı iş birliği ve randevu yükümlülüklerine tabi tutulacak. Buna paralel olarak mali kesintiler şeklinde daha sert yaptırımlar uygulanacak.
Bakan Bärbel Bas’ın çevresinden yapılan açıklamada, “Yardıma ihtiyacı olanlar destekten emin olabilir, ancak çalışabilecek durumda olanlar, kendi ayakları üzerinde durmak için çaba göstermek zorundadır” denilerek, yardımların aktif çaba göstermeye daha sıkı bağlanacağı vurgulandı.
Daha sert yaptırımlar
Yükümlülük ihlallerinde ciddi sonuçlar öngörülüyor:
* İş başvurusu yapmamak veya makul görülen destek programlarını reddetmek durumunda üç ay boyunca yüzde 30 kesinti (ayda yaklaşık 150 euro)
* İş Merkezi randevularına tekrar tekrar gitmemek: İkinci kez kaçırma durumunda bir aylık aynı oranda kesinti, üçüncü kez de ödemelerin tamamen durdurulması mümkün
* Konut masraflarının karşılanması da bu kesintilerden etkilenebilecek.
Hukuki açıdan tartışmalı
Bu sertleştirmeler, hukuki açıdan tartışmalı. Sosyal mahkemeler ve Federal Anayasa Mahkemesi, geçmişte (en son 2019’da) insan onuruna yaraşır asgari geçim düzeyinin her koşulda korunması gerektiğini vurgulamıştı. Bu nedenle özellikle konut masraflarını da kapsayan tam kesintiler uygulamada hukuken hassas bir alan olarak görülüyor.
Almanya İşverenler Birliği (BDA) Genel Müdürü Steffen Kampeter, İş Merkezlerinin yeni kuralları kararlı şekilde uygulaması çağrısında bulundu. Neue Osnabrücker Zeitung’a konuşan Kampeter, “Daha sıkı iş birliği yükümlülükleri, etkili yaptırımlar ve aracılık önceliği kararlılıkla uygulanmalıdır. Bunları kanuna yazmak yetmez, İş Merkezleri günlük uygulamada da hayata geçirmelidir” dedi.
***
Neler değişiyor?
Emekli maaşları artıyor, haciz muafiyet limitleri yükseliyor, birçok kişi 2025 vergi beyannamesi vermek zorunda kalacak. Temu ve benzeri ucuz alışverişler yeni gümrük ücretiyle sınırlanacak.
Almanya'da bugünden itibaren neler değişiyor?
* Emekli maaşlarına yüzde 4,24 zam
* Yaşlı bakımında maaşlar artıyor
* 2025 vergi beyannamesi verme zorunluluğu
* Bürgergeld kaldırılıyor
* Akaryakıt indirimi sona eriyor
* Haciz muafiyet limitleri yükseliyor
* Ucuz ithal ürünlere gümrük vergisi geliyor
* Uçak bileti vergisi düşüyor
* E-sigara atıkları satış noktalarında toplanacak
* Kozmetikte alerji yapıcı koku maddelerine etiket zorunluluğu
* Tamir hakkı geliyor
* Gıda ambalajlarında BPA kimyasalı yasaklanıyor.
MDR'den Ekonomi ve Tüketici Danışmanlığı Editörü Carmen Brehme, bugün itibarıyla Almanya'da yürürlüğe giren değişiklikleri detaylandırdı:
Emekli maaşlarına yüzde 4,24 zam: Her yıl olduğu gibi 1 Temmuz’da emekli maaşlarına zam yapıldı. Yaklaşık 21 milyon emekli bu zamdan yararlanıyor. Zam oranı ise yüzde 4,24 oranında. Alman Emeklilik Sigortası, “Ortalama kazanca sahip, 45 yıl prim ödemiş standart bir emekli, aylık 77,85 euro daha fazla maaş alacak” diye hesapladı. Dul ve yetim maaşlarında da genel zamla birlikte kendi geliri için muafiyet sınırı artıyor. Alman Emeklilik Sigortası’na göre bu sınır net 1.077,78 eurodan 1.122,53 euroya çıkıyor. Yetim maaşı alan her çocuk için muafiyet sınırı da 228,42 eurodan 238,11 euroya yükseliyor.
Yaşlı bakımında maaşlar artıyor: Yaşlı bakım sektöründe asgari ücret yükseliyor. 1 Temmuz 2026’dan itibaren:
* Bakım yardımcı personeli: 16,52 euro (önceki 16,10 euro)
* En az bir yıllık mesleki eğitim almış nitelikli bakım yardımcı personeli: 17,80 euro (önceki 17,35 euro)
* Uzman bakım personeli: 21,03 euro (önceki 20,50 euro)
Sağlık Bakanlığı, “Yaklaşık 1,3 milyon kişi bu asgari ücret kapsamındaki kurumlarda çalışıyor” açıklamasını yaptı. Özel evlerde çalışanlar için ise 2026’dan itibaren geçerli yasal asgari ücret 13,90 euro olacak.
Haciz muafiyet limitleri yükseliyor: 1 Temmuz’dan itibaren yasal haciz muafiyet limitleri yeniden artırılıyor. Borçlu çalışanların asgari geçim düzeyini korumayı amaçlıyor. Bekârlar için aylık net muafiyet sınırı 1.555 eurodan 1.587,40 euroya çıkıyor.
İthal ürünlere gümrük vergisi: AB dışı ucuz sitelerden (Temu, Shein, AliExpress vb.) sipariş verenler artık ek ücret ödeyecek. 150 euroya kadar olan her pakete 3 euro gümrük ücreti uygulanacak. Bu ücret, her bir farklı mal kategorisi için ayrı ayrı hesaplanacak.
Uçak bileti vergisi düşüyor: 1 Temmuz’dan itibaren uçak bileti üzerinden alınan hava trafiği vergisi, uçuş mesafesine göre 2,50 ile 11,40 euro arasında azalıyor. Bu, önceki döneme göre yaklaşık yüzde 16 indirim anlamına geliyor.
E-sigaralar iade edilecek: E-sigara ve vape cihazı satan işletmeler, 1 Temmuz’dan itibaren kullanılmış cihazları geri almak zorunda. Bu hizmet, yeni ürün alımına bağlı tutulamayacak. Amaç, atıkların çevreye ve insan sağlığına zarar vermesini önlemek.
Alerji yapan kokulara etiket: 31 Temmuz’dan itibaren kozmetik ürünlerde 50’den fazla alerjen koku maddesinin etikette belirtilmesi zorunlu hale geliyor.
Tamir hakkı geliyor: Temmuz sonuna kadar AB Direktifi’nin ulusal yasaya uyarlanması gerekiyor. Buna göre beyaz eşya, cep telefonu, süpürge gibi cihazlarda yasal garanti süresi bittikten sonra da üretici/ithalatçı makul ücretle onarım hizmeti sunmak zorunda kalacak. Tüketici onarımı tercih ederse garanti süresi 12 ay daha uzayacak.
Gıda ambalajlarında yasak: 20 Temmuz’dan itibaren Bisfenol A (BPA) maddesinin gıdayla temas eden ambalajlarda (konserve kutuları, plastik kaplar, folyolar vb.) kullanılması yasaklanıyor. Yasak, 20 Ocak 2025’te yürürlüğe girmişti; şimdi geçiş süresi doluyor.