İran’ın 2009 yılındaki olaylı seçimlerini anlatan ‘The Green Wave-Yeşil Dalga’ filmi Almanya’da tekrar gösterime giriyor. İranlı Ali Samadi Ahadi’nin yönetmenliğini yaptığı film, Cumhurbaşkanı Mahmud Ahmedinejad’ın hilelerle seçimi kazandığını belirten ‘Yeşil Hareket’in isyanı ve akabinde rejimin muhaliflere yönelik sert müdahalesini konu alıyor.
Yeşil Dalga, sadece eleştirel değil, topyekün bir isyana da çağrı niteliğinde. İran gibi ülkelerde halen günümüzde yaşanan insan hakları ihlallerine, uygulanan idam cezalarına, yapılan işkencelere açıkça vurgu yapıyor. Filmin başlangıcında bir genç, “Babam her zaman, yüz elli yıldır kaybettiği sesini bulmaya çalışan bir ulusun parçası olduğumuzu söylerdi. Kendi kuşağı bunu birçok kez deneyip başarısız oldu. Şimdi sıra bize gelmişti. Ama en büyük korkum, bugüne kadar hiç olmadığımız kadar zafere yaklaşmışken yine başaramamaktı“ sözleriyle ‘Yeşil Hareketi’ yorumluyor. İranlı bir gazeteci de şöyle diyor: „Önemli olan Musavi’nin seçimi kaybetmesi değildir. Önemli olan binlerce insanın hep birlikte, İran sokaklarında, özgürce slogan atabilmiş olmasıdır. Çünkü İran halkı çok uzun zamandır yapamadığı bir şeyİ yapmıştı: Sokağa çıkmıştı, özgürlük, adalet ve eşitlik için bağırıyordu.“
Neden tekrar gösteriliyor?
Blog yazıları, twitter mesajları, cep telefonu görüntüleri ve İranlı aktivistlerle yapılmış söyleşilerden oluşan belgesel, animasyonlarla güçlendirilmiş. Film, 2011’de Almanya’da gösterilmişti. Ancak 29 Şubat’ta Hannover’de tekrar gösterime girdi. Film daha çok okul öğrencilerini hedef kitle olarak alıyor. Her gösterimin ardından özel konuk ya da bir konuşmacı ile söyleşiler yapılıyor.
Belgeselde, küçük bir çocuğun, motorlu polisler tarafından coplanarak kanlar içinde ölüme terkedilmesi, şiddet görüntülerinden sadece bir tanesi. Şiddet görüntüleri ve cezaevlerinde uygulanan işkence görüntüleri, kimi eyaletlerde filmin yasaklanmasına yol açtı. Bu sansür uygulamaları, Almanya- İran arasındaki ticari ve siyasi ilişkileri tekrar gündeme getiriyor. Zira filmin, Batı ile İran ilişkilerinin limoni olduğu bir dönemde tekrar gösterime girmesi dikkat çekiyor. Özellikle okul öğrencilerine yönelik gösterimlerin yapılması, üzerinde durulması gereken bir başka ayrıntı.
Filmin gösterileceği kentler
‘Yeşil Dalga, 5 Mart’ta Baden-Württenberg Eyaleti’nin Backnang kentinde gösterime girecek. Film, Universum-Kino’da saat 10:00’da gösterilecek.
Frankfurt’ta ise, 15 Mart’ta saat 11:00’de gösterime girecek. Hessen Eyaleti’nde filmin gösterileceği diğer bir kent de Sulzbach/Taunus. 16 Mart’ta saat 09:20’de Kino in Sulzbach’da gösterilecek. Bremen gösterimi ise, Passage Kino Bremerhaven’de 13 Mart saat 08:30’da ve 15 Mart saat 11:00’de yapılacak. 21 Mart’ta saat 10:00’da Nürnberg kentindeki Cinecitta Multiplexkino’da gösterilecek. Gösterimlerde filmin editörü Barbara Toennieshen, yapımcı Jan Krüger, Silvia Bauer ve Bernhard Baudler de hazır bulunacak.
İran’da 2009 yılında cumhurbaşkanlığı seçimleri yapıldı. Seçimler sonucunda Ahmedinejad kazandı. Ancak, seçime hile karıştığını ve bu nedenle desteklediği adayın kaybettiğini düşünen Yeşil Hareket taraftarları, büyük bir ayaklanma başlattı. Sistem ise büyük bir şiddet dalgası ile karşılık verdi. „Oyum Nerede“ şeklinde sloganlarla meydanlara çıkan çok sayıda insan öldürüldü, işkenceden geçirildi ya da halk önünde idam edildi.
NİHAL BAYRAM