SAFİYE ALAGAŞ/DİLHAN YILMAZ/AMED


Erkek egemen zihniyetinin kadını kamusal alandan dışlayan zihniyetine karşı işyeri kuran Selvi Yavuz, kendisiyle birlikte birçok kadının ekonomik anlamda özgürleşmesine olanak sağlıyor.

Selvi Yavuz, kadının kamusal alanda kendini var etmesine yönelik tüm engellemelere rağmen kendi ekonomisini oluşturan kadınlardan biri. 

Riha’nın Cûrnê Reş (Hilvan) ilçesimde yaşayan ve henüz 16’sındayken evlendirilen 4 çocuk annesi Selvi Yavuz, erkeklerden çok kadınların ekonomik alanda istihdam edilmeye ihtiyacı olduğunu söylüyor. 

‘Kadın başaramaz’ algısını kırmak amacıyla yola çıktığını belirten Yavuz, kendisini dikiş nakış işine tetikleyen olayı şöyle anlatıyor: “Eşimle aramda geçen bir diyalog zoruma gitti. Kadınların yaşamlarını sürdürmek için erkeklere ihtiyacı olduğunu, tek başına bir şey yapamayacağını söyledi. Bütün erkeklerin genel düşüncesi olan bu söylem üzerine harekete geçtim” diyor. 


Yoktan başladı

7 yıldır açtığı küçük bir dükkanda dikiş nakış yapan Yavuz, bazen geç saatlere kadar çalıştığını ifade ediyor. Dükkânını ilk açtığı süreçte elinde birikmiş bir parası olmadığını, eşya almak için geldiği Amed’de yol parasını dahi borç aldığını anlatıyor. Yavuz işi nasıl edindiğini, “İlk başta işyerim olmadığı için evde çalışıyordum. Aldığım işleri terzilere veriyordum. Böyle herhangi bir kazancım olmuyordu. Sonra işi öğrenip yer açmaya karar verdim. Öğrendiklerimi aktardığım komşumla birlikte bir makine aldık. Artık işyerinde iş yapmaya başladık” sözleriyle ifade ediyor.


‘Erkek aklına karşı başarmalıydım’

Giriştiği işin üstesinden gelmek için bazen makineyi eve götürüp çalıştığını söyleyen Yavuz, erk zihniyetini yenmek için gece gündüz çalışma ihtiyacı hissettiğini kaydediyor. Yavuz, “Erkek aklına karşı başarmam gerekiyordu. ‘Kadın başaramaz, kadın erkeğe bağımlıdır’ söylemini çürütmek için gecemi gündüzüme kattım” diyor. 

Kurduğu işle kendisiyle birlikte beş kadının ekonomik bağımsızlığını kazandığını söyleyen Yavuz, kadınlarla ortak bir mücadele alanı yarattıklarını ifade ediyor.


‘Başarılarılarımızı hazmedemiyorlar’

İşe titiz yaklaşmaları, malzemelerinin kaliteli olması ve müşterileri memnun ettikleri için zamanla büyüdüklerini kaydeden Yavuz, ancak buna rağmen eril yaklaşımların sürdüğünü karşılaştığı bir olayla anlatıyor: “Bir gün alışveriş yapmaya gelen bir erkek, bu işyerini kimin işlettiğini sordu. Ben ‘kadınlar’ deyince, ‘Ben size demedim mi bir işi kadın yapıyorsa ben oraya gitmem diye. Eğer bir kadın bir yerde iş yapıyorsa orada alışveriş yapılmaz’ dedi. Bunun üzerine ‘Siz öyle diyorsunuz ama şimdi kadınlar bir ülkeyi özgürleştiriyor’ diye karşılık verdim.” 

Kadınların ülkenin özgürlüğü için savaştığı bir coğrafyada böyle bir zihniyetin hâlâ var olduğuna dikkat çeken Yavuz, kadınların başarılarının hazmedilemediğini vurguluyor.


‘Ekonomik özgürlüğün yoksa haklarına sahip çıkamazsın’

Kadınların sokağa çıkamadığı, çarşıya inemediği Riha’da esnaflık yapmanın zor bir durum olduğunu ifade eden Yavuz, kadının ekonomik anlamda özgürleşmediği sürece diğer haklarına da sahip çıkamayacağını sözlerine ekliyor. 

Kadınlar için bir atölye fikrinin olduğunu söyleyen Yavuz, kadınların istihdamı için hep birlikte gerçekleştireceklerinin altını çiziyor.