20 yılda enflasyon rekoru

3 Kasım 2022 Perşembe - 18:30

  •  TÜİK'in hileli rakamlarında bile tüketici enflasyonu yıllık bazda yükselişini 17. aya taşıdı ve 1998'den beri, yani 24 yılın en yüksek seviyesine çıktı. Böylece Aralık 2002’de yüzde 29,7’lik bir enflasyon devralan AKP, 20 yılda enflasyonu 56 puan artırmış oldu.

 

Türkiye İstatistik Kurumu'nun resmi enflasyon verilerini açıkladı. Buna göre enflasyon, Ekim'de yüzde 3,54 arttı. Yıllık enflasyon ise yüzde 85,51'e yükseldi. Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) ise Ekim'de aylık bazda yüzde 7.18; yıllık enflasyonun ise yüzde 185.34 olduğunu açıkladı. DİSK-AR'a göre oe en yoksul yüzde 20’lik gelir grubunun enflasyonu yüzde 146,2 olarak gerçekleşti.

AKP-MHP hükümetinin kontrolündeki Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Ekim ayına ilişkin Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verilerini açıkladı. TÜİK'in açıkladığı verilere göre; enflasyon, Ekim'de bir önceki aya göre yüzde 3,54, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 57,80, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 85,51 ve 12 aylık ortalamalara göre yüzde 65,26 olarak gerçekleşti.

Ekim'de endekste kapsanan 144 temel başlıktan 13 temel başlığın endeksinde düşüş gerçekleşirken, 4 temel başlığın endeksinde değişim olmadı. 127 temel başlığın endeksinde ise artış gerçekleşti. Bir önceki yılın aynı ayına göre en az artış gösteren ana grup yüzde 33,48 ile haberleşme oldu. Buna karşılık, bir önceki yılın aynı ayına göre artışın en yüksek olduğu ana grup ise yüzde 117,15 ile ulaştırma oldu.

İşlenmemiş gıda ürünleri, enerji, alkollü içkiler ve tütün ile altın hariç TÜFE'deki değişim, Ekim'de bir önceki aya göre yüzde 3,24, bir önceki yılın Aralık ayına göre yüzde 50,57, bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 77,01 ve 12 aylık ortalamalara göre yüzde 56,71 olarak gerçekleşti. 

TÜİK’e göre Yurt İçi-Üretici Fiyatları Endeksi (Yİ-ÜFE) (2003=100) ise bir önceki aya göre yüzde 6,19 ve bir önceki yılın aynı ayına göre yüzde 157,69 olarak gerçekleşti. TÜFE ile Yİ-ÜFE arasındaki makas açılmaya devam ediyor. Yİ-ÜFE ve TÜFE değişim arasındaki fark 72,18 puana ulaştı.

ENAG: 185.34

Akademisyenlerin ve ekonomistlerin bağımsız biçimde oluşturduğu Enflasyon Araştırma Grubu (ENAG) da Ekim ayına ilişkin enflasyon verilerini açıkladı. ENAG verilerine göre; Ekim'de ayında Tüketici Fiyat Endeksi (E-TÜFE) aylık bazda yüzde 7.18 arttı. Yıllık bazda ise yüzde 185.34 oldu. ENAG, enflasyonun yılbaşından bu yana yüzde 115.82 arttığını açıkladı.

Aylık artış en fazla yüzde 21,50 ile giyim ve ayakkabı grubunda oldu. Onu yüzde 11,60 ile lokanta ve oteller takip ederken, fiyatı en çok düşen ize yüzde 1,92 ile konut oldu. Fiyatı en çok artan ürünlerin ilk sırasında ise yüzde 25,56 ile yoğurt yer alırken, yüzde 23,68 ile erkek ceketi, yüzde 22,52 soba aksesuar ve malzemeleri, yüzde 21,36 pasta, yüzde 17,95 bebek sütü (toz olarak), yüzde 17,39 kuzu eti, yüzde 18,94 battaniye, yüzde 16,48 ile kadın hırkası takip etti.

ENAG'ın Eylül ayın hesaplamalarına göre E-TÜFE yüzde 5,60 artmıştı. E-TÜFE’nin son 12 aylık artışı ise yüzde 186,27 olarak hesaplanmıştı.

Gıda enflasyonu yüzde 126-146 arasında

TÜİK tarafından yayımlanan resmi enflasyon oranları farklı gelir gruplarını yansıtmıyor. Resmi enflasyon oranları düşük gelirlilerin, emekçilerin günlük yaşamda karşılaştığı ve hissettiği oranlar değil. Bu nedenle DİSK-AR, TÜİK’in ham verilerinden yararlanarak emeklilerin, dar gelirlilerin, düşük gelirlilerin hissettiği enflasyonu yeniden hesaplıyor. DİSK-AR'ın yaptığı hesaplamaya göre gıda enflasyonu ortalama yüzde 99,1 olarak gerçekleşti. Emeklilerde gıda enflasyonu yüzde 126,2 oldu. Üçüncü yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 107,6 olurken, düşük gelirli ikinci yüzde 20’lik grubun gıda enflasyonu yüzde 127,6, en yoksul yüzde 20’lik gelir grubun gıda enflasyonu ise yüzde 146,2 olarak gerçekleşti.

Dördüncü yüzde 20’lik gelir grubunun gıda enflasyonu yüzde 98,1 olurken, en yüksek gelir grubunun gıda enflasyonu ise yüzde 72,9 oldu. Böylece en yoksul gelir grubu yüzde 146,2 oranında gıda enflasyonu hissederken, en yüksek gelir grubu ise yüzde 72,9 oranında gıda enflasyonu hissetmiş oldu. Bu durum enflasyonun gelir gruplarına göre önemli ölçüde farklı hissedildiğini ortaya koyuyor.

Ekim 2022’de yüzde 85,5 olan resmi enflasyon oranı AKP dönemi için yeni bir rekor anlamına geliyor. Aralık 2002’de yüzde 29,7’lik bir enflasyon devralan AKP 20 yılda enflasyonu 56 puan artırmış oldu. AKP hükümeti döneminde, 2003 ve 2022 Ekim arası dönemde tüketici fiyatları ve gıda fiyatları 10 ila 14 kat arttı.

Son yıllarda gıda enflasyonu ile genel enflasyon arasındaki fark açılmaya başladı. 2012 Ekim’de 212 olan TÜFE 2022 Ekim’de 1.084 olurken, 2012 Ekim’de 217 olan gıda fiyatları endeksi 2022 Ekim’de 1.444 oldu. 2022 Ekim’de iki endeks arasındaki fark 360 puana yükseldi.   ANKARA

 

Zam oranı belli oldu

Vergi, harç ve cezalarda belirleyici olan yeniden değerleme oranı, 12 aylık üretici fiyatlarındaki artışa göre yüzde 122,93 olarak kaydedildi.

Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından belirlenen yeniden değerleme oranına esas teşkil eden Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi, Ekim ayı sonunda 12 aylık ortalamalara göre yüzde 122,93 artış gösterdi. Vergi, harç ve ceza artışında belirleyici olan oranda değişiklik olmaması durumunda yeni yılda Motorlu Taşıtlar Vergisi, ehliyet-pasaport harçları ve trafik cezaları bu oranda artış gösterecek.

Vergi ve cezaların bir kısmında Cumhurbaşkanı'nın yeniden değerleme oranını düşürme ya da artırma yetkisi bulunuyor.

2022 için geçerli olan yeniden değerleme oranı yüzde 36,2 olarak açıklanmıştı.

Benzin ve otogaza zam

Bu arada dün gece benzin ve otogaza zam bekleniyordu. Sektör kaynaklarından alınan bilgiye göre, litre fiyatı benzinde 1 lira 31 kuruş zamlanacaktı. Otogaza da 49 kuruş zam kararı alındı. Beklenen zamla birlikte benzinin litre fiyatı yaklaşık olarak İstanbul’da 22,68 TL’ye, Ankara’da ve İzmir’de 22,83 TL’ye yükselecek. Motorinin litre fiyatı yaklaşık olarak İstanbul’da 26,33 TL, Ankara’da 26,46 TL, İzmir’de 26,49 TL seviyesinde bulunuyor.

paylaş

   

Yeni Özgür Politika

© Copyright 2023 Yeni Özgür Politika | Tüm Hakları Saklıdır.