Gelîye Godernê yok ediliyor

• Silvan barajıyla sular altında kalacak olan Gelîye Godernê’de ekolojik kıyım yapılıyor. Ağaçların kesildiği, halkın piknik yaptığı şelaleye giriş yasaklandı. Köprü ve karakol yapımının sürdüğü vadiye hem insansızlaştırma hem doğa kırımı uygulanıyor.

Kurdistan’da Cudi ile başlayan ağaç kesimleri Muş Şenyayla ve Kulp’un Gelîye Godernê (Godernê Vadisi) bölgesinde de aralıksız devam ediyor. Güneydoğu Anadolu Projesi (GAP) kapsamında planlanmış olan Silvan Barajı’nın faaliyete geçmesi ile sular altında kalacak olan Godernê Vadisi aylardır süren ağaç kesimleri ile yok edilmek isteniyor. Bilindik ‘Güvenlik’ gerekçesiyle korucular tarafından kesilen ağaçlar kamyonlarla taşınırken, korucuların güvenliğini sağlayan zırhlı araçlar ise Hazro yolundan vadi boyunca yol üzerinde nöbet tutuyor.

 

50 köy sular altında kalacak

Yıllardır çalışması yürütülen Silvan Barajı faaliyete geçmesi ile birlikte Kulp, Lice, Silvan ve Hazro sınırları içerisinde bulunan 50 köyü yok edecek. Baraj sadece köyleri değil Kulp, Silvan ve Hazro arasında bulunan tarihi ve ekolojik Godernê vadisini de sular altında bırakacak. Şelalesi ve doğası ile halkın uğrak yeri olan vadi, barajın faaliyete geçmesi ile birlikte yok olacak. Ne zaman faaliyete geçeceği bilinmeyen barajın sular altında bırakacağı yerler devlet tarafından kamulaştırılırken ailelerin açtığı davalar ise sürüyor.

Barajın sular altında bırakacağı Gelîye Godernê Vadisi ise her sene yerli ve yabancı birçok turistin uğrak mekânlarından biri. Tarihsel ve doğal bir güzelliğe sahip olan vadide de bulunan şelale görenleri hayrete düşürüyor. Bunun yanı sıra Gelîyê Godernê dünya mirası olabilecek kadar zengin bir ekosisteme, kültürel bir yapıya ve tarihsel bir geçmişe sahip doğal bir alandır. Barajın su tutması ile yok olacak alanda hem tarihi hem de ekolojik kıyım barajdan önce yaşanmaya başlandı.

Vadide dinamitler patlatılıyor!

Su tutacak vadiye köprü yapılacağı öğrenilirken vadiyi birbirine bağlayacak köprünün her iki tarafına ise karakol yapımına başlandı. Tarihi vadiye ve şelaleye girişler askerler tarafından yasaklanırken, yapılacak köprü için vadinin içerisinde bulunan taşların dinamitler ile patlatıldığı öğrenildi. Patlamanın yapılacağı alana girişler tanklar ile kapatılırken, vadiye gidilmesi için suyun toprakla kapatılarak yeni bir yol oluşturulduğu görüldü.

Bunların yanı sıra vadide Hazro ve Kulp yolu boyunca aylardır süren bir ağaç kesimi de yaşanıyor. Korucular tarafından kesilerek traktör ve kamyonlara yüklenen ağaçlar merkeze götürüldükten sonra satılıyor. Kesimler nedeniyle koca bir alanın yok edildiği bölgede henüz baraj faaliyete geçmeden yaşanan ekolojik kıyım ise dehşet verici. Yaşananlara tepki gösteren bölge sakinleri hem yapılacak baraj hem de kesilen ağaçların kuraklığı daha da artıracağı görüşünde.

 

‘Cudi’de aynısını gördük’

HDK Ekoloji Komisyonu Üyesi Melis Tantan, güvenlikçi politikaların bir an önce son bulması çağrısında bulundu. Yaşananlara sadece yöre halkının değil bütün doğa savunucuların karşı çıkması gerektiğini ifade eden Tantan, “Bahsettiğimiz alan hem bölgenin biyoçeşitliliği hem de onlarca köyün yaşam alanı. Daha baraj faaliyete geçmeden bölgede ciddi bir ağaç kesimi yaşanıyor. Bunu çok yakın zamanda Cudi’de tanıklık ettik. Buraları yok ederek canlı yaşamına son vermek istiyorlar.

Ağaç kesimi bölgede yeni bir rant ekonomisini oluşturdu ve büyüttü. Şimdi bunun bir örneği de Geliye Godernê’de yapılmak isteniyor. Yöre halkının bu projeye dair açtığı pek çok dava var. Bu sadece yöre halkının açtığı dava ile sınırlı kalmamalı” diye konuştu.

MEDİNE MAMEDOĞLU - JİNHA/AMED