- 1. Barış Grubu üyelerinden Yüksel Genç, görüşmeler yoluyla Kürt sorununda şiddet döngüsünü kıracak şekilde ilerleyen sürecin ilk yasal metninin Meclis'e sunulmasının önemini vurguladı.
Rêber Apo'nun çağrısıyla 1 Ekim 1999'da Colemêrg'in Şemzînan (Şemdinli) sınırından giriş yapan 8 kişilik 1. Barış Grubu üyesi olan SAMER Koordinatörü Yüksel Genç, yasaya ilişkin MA'ya konuştu. İlk defa isyan hareketi olarak tariflenen bir Kürt hareketinin, yenilme, bastırılma gibi bir süreç yaşamaksızın görüşmeler yoluyla Kürt sorununda şiddet içeren bu kısır döngüyü kıracak şekilde süreç ilerlettiğini ve önceki gün Meclis'e sunulan metnin, bunun ilk yasal ürünü olduğunu vurgulayan Genç, ancak bir barış yasası da olmadığını söyledi. Yüksel Genç, "Elimizdeki metin silahsızlanmanın hukuk rejimini kurmaya dönük bir girişim olarak tariflenebilir. Tarihsel bir döngüyü kırmak kadar; iki yıldır süren müzakerenin sonunda ortaya çıkmış ilk yasal metin olması itibariyle kıymetli" dedi.
Devlet mekanizmasının ilk kez silahsızlanma sonrasını uygulayacağı bir hukuki rejim tanımlamasının önemini tekrarlayan Genç, şöyle devam etti: "Örneğin PKK üyeliği, propaganda gibi suçlara dair soruşturma, kovuşturma, yargılama, hüküm meselelerinde tahliye öngörüyor olması da önemli. Çünkü bu binlerce insanın sosyal, siyasal hayata dahiliyetini sağlayacak. Bu anlamlarıyla önemli ve yine metnin gerekçe kısmında geçen 'bu ilk yasa, ilk adım ya da ilk yasa diyor' olması önemli. Bu yasanın yetersizliği belli ki çıkaranların da dikkatini çekiyor ve onların da kabulüne mazhar bir durumda. Ardından başka yasaların düşeceğine böylece taahhüt etmiş bunlar oldukça önemli. Siyaset alanının bir barış yasası çıkarmasına doğru ilerleyecek bir sürecin de önünü açmış oluyor bana kalırsa. Bu açıdan önemli."
Yetersizlikleri olan yasa
Yasanın olumsuz yanlarının da olduğunu ifade eden Yüksel Genç, 40 yıllık çatışma ve savaş düzleminin ortaya çıkardığı bütün sonuçları ortadan kaldıracak güçlü bir yasa olmadığını söyledi. Genç, şunlara işaret etti:
* Herkesin gelişine bile açık değil. Savaşın bazı sonuçlarını gidermeyi, onarmayı öngören içerikler de taşımıyor.
* Yasanın Kürt meselesinin çözümüne dair atıflarda bulunmuyor olması da yetersiz.
* Ceza kanununda rastladığımız dil kurgusuyla beraber güvenlik merkezli bir dile sahip olması sıkıntılı. Sadece güvenlik merkezli bir dile sahiplik, aynı zamanda güvenlik bürokrasisi merkezli bir icraat önermiş olması, zaaflı alan yaratabilir.
Uygulanabilir kılınması için
Genç, bu yasanın uygulanabilir kılınması için ise yapılması gerekenleri şöyle sıraladı:
* Sayın Öcalan'ın pozisyonunun hızlı bir biçimde değişmesi gerekir.
* Süreci yürütecek idari güvenlik bürokrasisinin yapıcı bir rol üstlenmesi gerekir.
* Yasa gereği gelecek olanların siyaset yürütebilme, söylem kurabilme, düşünce özgürlüğüne dair haklarını sağlıklı kullanabilmeleri için düzenlemeler ve güvenceler gerekiyor.
* Çok hızlı bir biçimde örneğin ifade, düşünce özgürlüğü ve örgütlenme özgürlüğüne dair yasal genişletme ve güvence çalışmaları yapılmalı.
* TCK ve TMK değişmeli bir kere çok hızlı bir biçimde.
* İlgili yasal metnin vadettiği ikincil, üçüncül aşamaların koşulları hızlı oluşmalı ve oraya geçiş yapılmalı. Bu geçişler güvenlik ve idari bürokrasinin merkeze oturtulduğu bir mekanizmayla değil, siyasetin ve temsil alanının, Meclis'in, sivil toplumun ve siyasal temsil alanının merkeze oturtulduğu bir biçimde barış yasasını oluşturacak bir biçimde işlev kazanması gerekir.
* Şu haliyle mevcut yasa bizim Kürt meselesinde negatif hukuktan pozitif hukuka geçtiğimizi söylemiyor. Negatif hukuka esnemeler ve çıkış kapıları aralamış görünüyor. Hem pozitif hukuka geçiş hem pozitif barış süreci dediğimiz barış sürecinin gerçekleşmesine dönük yol alması gerekiyor.
