- Çocuğunu Kürtçe büyütmek için eğitim alan Şehriban Durmiş Kaçak: “Kürtçe benim için de, milyonlarca insan için de sadece bir iletişim aracı değildir. Kültürün, tarihin, ninnilerin, masalların, acının ve sevincin taşıyıcısıdır. Ana dilini kaybetmek bir parçanızı kaybetmek gibidir.”
Yıllardır kamusal alanda yok sayılan ve eğitimde resmi statü verilmeyen Kürtçe, Kürt halkının yoğun tepkisine neden oluyor. Ana dil hakkı talebiyle mücadele eden Kürtler, dilin yalnızca ev içine sıkıştırılmasına karşı çıkıyor. Bu mücadelede öncü rolü kadınlar ve anneler üstlenirken, çocuklarını ana dillerinde yetiştirmek isteyen annelerden biri de Şehriban Durmiş Kaçak.
31 yaşındaki Şehriban Durmiş Kaçak, Nujinha’ya konuşarak ana dilin önemini şöyle ifade etti: “Ana dil, insanın ilk bağ kurduğu, duygularını en derin şekilde ifade ettiği dildir. Benim için de ana dil, hem kimliğinin temel taşı hem de düşüncenin en özgür olduğu alandır. İnsan ana dilinde kendini daha doğal ve güçlü hisseder. Kürtçe benim için de, milyonlarca insan için de sadece bir iletişim aracı değildir. Kültürün, tarihin, ninnilerin, masalların, acının ve sevincin taşıyıcısıdır. Ana dilini kaybetmek bir parçanızı kaybetmek gibidir.”
Ana dilinde yetiştirme kararı
Kendi çocukluğunda iki dil arasında kalmanın yarattığı zorlukları yaşayan Kaçak, bilimsel araştırmaları okuduktan sonra 3 yaşındaki çocuğunu ana dilinde büyütmeye karar verdiğini söyledi. Ana dilin dil gelişiminin en hızlı olduğu dönemde temelinin atılması gerektiğini vurgulayan Kaçak, bu bilinçle hem kendi diline daha fazla sahip çıktığını hem de çocuğunun Kürtçe konuşurken daha rahat olmasını önemsediğini dile getirdi.
Çocuklar köklerinden kopmaz
Şehriban Durmiş Kaçak, ana dilinde eğitim alan çocukların kavrama, okuma-anlama ve problem çözme becerilerinin daha yüksek olduğunu belirterek, bu çocukların ikinci dili daha sağlıklı ve kalıcı şekilde öğrendiğini ifade etti. Ana dil eğitiminin kültürel kopukluk yaşamayı önlediğini, güçlü bir benlik algısı kazandırdığını ve anne-baba ile duygusal bağı güçlendirdiğini söyleyen Kaçak, UNESCO başta olmak üzere pek çok uluslararası araştırmanın da ilk 6 yıllık akademik başarıyı artırdığını gösterdiğini kaydetti. Güçlü ana dile sahip çocukların hem köklerinden kopmadan hem de yaşadıkları topluma uyum sağlayarak iki dünyayı daha rahat taşıdıklarını vurguladı.
Dil sevgiyle aşılanmalı
Şehriban Durmiş Kaçak, çocuklarla oyun oynarken, masal anlatırken ve ninni söylerken mutlaka ana dilin kullanılmasını tavsiye etti. “Çocuk zaten okulda diğer dilleri öğrenecektir” diyen Şehriban Durmiş Kaçak, “Mümkünse Kürtçe kitaplar, şarkılar, filmler, hikayeler bulun. Günümüzde bunlara ulaşım çok daha kolay internet çağında olduğumuz için. Ve çocuğun okula başladığında bu ana dili evde aynı şekilde devam ettirmemiz gerekiyor. Diğer Kürt aileleriyle bir araya gelip çocuklara Kürtçe oyunlar oynanabilir. Okuyarak kendimizi daha çok geliştirebilir, kelime dar ağacığımızı daha zenginleştirebiliriz. Bu da çocuklara daha kaliteli bir modeli olabilmemizi sağlar. En önemlisi ana dil sevgisini ceza veya zorlamayla değil, sevgi ve doğal kullanım ile aşılayın çocuklara” diye konuştu.
Çocuklar dezavantajlı durma düşmemeli
Ana dilde eğitimin en temel insan hakkı olduğunu savunan Şehriban Durmiş Kaçak, İsviçre, Kanada ve Finlandiya gibi ülkelerdeki başarılı çok dilli eğitim modellerini örnek gösterdi. Statü kazanımı için toplum içinde Kürtçenin kullanımının artırılması, yazılı ve sözlü üretimin çoğaltılması gerektiğini dile getiren Şehriban Durmiş Kaçak, yasal ve anayasal çerçevede ana dilde eğitimin genişletilmesinin hem demokratik hem de pedagojik açıdan önemli olduğunu sözlerine ekledi.“Hiçbir çocuk ana dili yüzünden dezavantajlı duruma düşmemelidir” diyen Kaçak, bunun hem bireyin hem de toplumun yararına olacağını vurguladı. WAN
